Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2008/7539 K.2008/11926

Taraflar arasındaki orman tahdidinin iptali davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacılar tarafından hasımsız olarak genel mahkemede açılan davada kendi zilyetliklerinde olan taşınmazın ... köy hududu içinde kalmasına rağmen ... Köyünde yapılan orman kadastro çalışmasında orman sınırları içine alındığını belirterek orman kadastro çalışmasının iptali ile çekişmeli taşınmazın orman sınırları dışına çıkarılmasını talep etmişlerdir.

Asliye Hukuk Mahkemesinin 02.03.2006 tarih 2005/1230-81 sayılı ilamı ile kadastro mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile mahkemenin görevsizliğine karar verilerek dosya kadastro mahkemesine gönderilmiştir. Kadastro Mahkemesince Orman Yönetimi davaya dahil edilmiş ancak davanın hasımsız olarak açılması, sonradan davalının değiştirilemeyeceği gerekçesi ile davanın husumetten reddine karar verilmiş, hüküm davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, orman tahdidinin iptali niteliğindedir.

Yörede 31.10.2001 tarihinde ilan edilerek kesinleşen orman kadastro çalışması bulunmaktadır.

6831 Sayılı Yasanın 8. maddesinde: "Orman kadastrosunun ve bu Kanunun 2 nci maddesi gereğince orman sınırları dışına çıkarma işlemlerinin yapılacağı il ve ilçeler Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığınca belirlenir.

Kadastro çalışmalarının yapılacağı yerler en az bir ay önce radyo ve diğer yayın araçları ilan olunur.

Orman kadastrosu ve sınırları dışına çıkarma işlerine ait arazi çalışmalarının başlama tarihi ise, orman kadastro komisyonu tarafından en az 15 gün önceden çalışılacak belde ve köylerde bunlara bitişik belde ve köylerin uygun yerlerine asılarak ilan edilir.

İlan işlemlerine ait usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir.",

Aynı Yasanın 10. maddesinde: "Sınırlaması ve Kanunun 2 nci maddesine göre, orman sınırları dışına çıkarma işlemleri bitirilen köy ve beldelere ait düzenlenen kadastro dosyaları Orman Genel Müdürlüğüne gönderilir. Orman Genel Müdürlüğünce bulunan şekli ve hukuki noksanlıklar komisyonlarca düzeltildikten sonra Orman Genel Müdürlüğünce ilgili valiliklere gönderilir. Kadastro işlemleri Valinin onayı ile yürürlüğe girer. Kadastro tutanak suretleri haritaları ile birlikte orman kadastro komisyonlarınca ilgili köy ve beldelerin uygun yerlerine asılmak suretiyle ilan edilir. Ayrıca, tutanak suretleri Maliye ve Gümrük Bakanlığı ile Orman Genel Müdürlüğü'nün mahalli kuruluşlarına intikal ettirilir.

Asılma tarihi; beldelerde belediye encümenlerinin, köylerde ihtiyar heyetlerinin tasdik edecekleri belgelerle tevsik olunur. Bu belgeler komisyon dosyalarında saklanır.

Kadastrosu tamamlanan ormanlara ait haritalar komisyon başkanınca tasdik olunur." hükümleri bulunmaktadır.

Orman kadastrosunun yapıldığı tarihte ve dava tarihinde yürürlükte bulunan Orman Kadastrosu ve 2/B Madde Uygulamasına İlişkin Yönetmeliğin 15. maddesi: "Orman Kadastrosunun ve 2/B madde uygulamasının yapılacağı, ilgili ilçelerde, ormanda çalışmaya başlamadan en az bir ay önce radyo ile belediye yayın araçları veya belediye ilan tahtasında askı suretiyle ilan olunur.

Bir devrelik arazi çalışmalarında bir ilçe içindeki ormanların sınırlaması tamamlanmamış ise ertesi yıl için aynı ilçede sınırlamanın devam edeceği hususunu bildiren ilanın yapılmasına lüzum yoktur.

İlanın yapıldığı radyo ve yayın bülteninin bir nüshası ilgili orman bölge müdürlüğüne ve komisyon başkanlığına gönderilir.

Orman kadastrosunun yapılacağı il ve ilçeler ilgili Valiliklere yazıyla bildirilir.",

Yine Aynı Yönetmeliğin 16. maddesi "Orman kadastrosu ve 2/B madde uygulamasının başlama tarihi, komisyon başkanlığı tarafından tayin ve tesbit edilerek çalışılacak belde ve köylerle bunlara bitişik belde ve köylerde en az 15 gün önce bu belde ve köylerin uygun yerlerine asılacak ilan kağıdıyla duyulur. Durum bir tutanakla tespit edilir. Ayrıca, ilgili orman işletme müdürlüğü ile Maliye ve Gümrük Bakanlığının mahalli birimine çalışmaya başlamadan en az 15 gün önce yazıyla bildirilir.

Bu ilanda; komisyonun hangi köy ve beldede çalışacağı, ormanların içinde ve bitişiğindeki taşınmazların sahiplerinin veya kanuni mümessillerinin veya vekillerinin sınırlama sırasında hazır bulunmaları, hazır bulunmadıkları takdirde orman kadastrosu ve 2/B madde uygulaması işlerine gıyaplarında devam edileceği açıklanır.

İlan işlerine ait belgeler dosyasında saklanır.

Kadastro ve 2/B madde uygulaması yapılacak ormanların bitişiğinde ve içinde taşınmazları olanların orman sınırlarının tespiti sırasında kendileri veya kanuni mümessilleri veya vekilleri hazır bulunur. Faydalandıkları ve işgal ettikleri taşınmazların sınırlarını ve her nevi belgelerini gösterir.

Yerinde yapılan ilana rağmen ilgililerin bulunmamaları orman kadastro ve 2/B madde uygulama çalışmalarını durdurmaz.

Sınırlama işinin herhangi bir sebeple aksaması veya komisyonun büro çalışmalarına geçişi veya bu işin ertesi yıla kalması halinde çalışmalara öncelikle buralardan başlanır. Başlama günü ilgililere duyurulmak üzere aynı belediye başkanlıklarına veya köy muhtarlıklarına ilgili orman işletme müdürlüğü ve Maliye ve Gümrük Bakanlığının mahalli birimine yazılı olarak bildirilir. Yazıların tebellüğ şerhi bulunan ikinci nüshası dosyasında saklanır."

Aynı Yönetmeliğin 42. maddesi: "Komisyon başkanlıklarınca çalışma programında belirtilen köy ve beldelere ait mülki sınırlar, sadece orman kadastro çalışmaları için geçirilmiş olacağından mülki sınırlar, özel kanunlara göre teessüs etmiş resmi kayıt ve kararlara, bunlar yoksa bilirkişi beyanlarına göre orman kadastro çalışmaları sırasında komisyonlarca arazide belirtilerek ilgili harita ve hava fotoğraflarına işlenir.

Bu şekilde ortaya çıkan hudutları, sadece orman kadastrosu ile ilgili muamelelere müteallik ve münhasır olup, mülki sınırların tashih ve tadilini icap ettirmez.

Komisyonların çalışma alanları arasındaki sınırlar, aralarında boşluk ve bindirme olmayacak şekilde her iki komisyon başkanının yapacakları kenarlaşma ile sağlanır." şeklindedir.

Somut olayda; ... köyü içinde bulunan ormanlarda yapılan orman kadastrosu, ve 2/B madde çalışmalarının orman kadastro komisyonunca 6831 Sayılı Yasanın 8. maddesinde ve Orman Kadastro Yönetmeliğinin 15 ve 16. maddesinde belirtilen tüm ilanların, yasa ve yönetmeliğe uygun olarak yapıldığı ve davacıların zilyetliklerinde bulunduğunu iddia ettikleri taşınmazın Devlet Ormanı sınırları içerisine alınarak, orman kadastrosunun 31.10.2001 tarihinde ilan edilerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Orman kadastrosuna itiraz davalarının, 6831 Sayılı Yasanın 11/1. maddesi hükmüne göre 6 aylık askı ilan süresi içinde kadastro mahkemelerinde, bu sürenin geçmesi halinde yine aynı maddenin son cümlesi uyarınca, tapulu taşınmazlar yönünden 10 yıllık hak düşürücü süre içinde genel mahkemelerde dava açılabileceği, bu 10 yıllık dava açma süresinin hak düşürücü süre olduğu, bu sürenin geçirilmesinden sonra, hangi nedenle olursa olsun orman kadastrosunun iptali için dava açılamayacağı yasa hükmü gereğidir.

Davacı gerçek kişiler, bu davayı 6 aylık askı ilan süresi geçtikten sonra hasımsız olarak verdikleri dilekçe ile açmışlardır. HY.U.Y.'nın 179. maddesinde dava dilekçesinde nelerin bulunacağı açıklanmakta olup bunların arasında tarafların ve varsa kanuni temsilcilerinin adları ,soyadları ve adresleri de belirtilmektedir. Hasım belirtilmeden açılan davada taraf sonradan davaya dahil edilemeyeceği gibi ıslah ile dahi taraf değiştirilemez.

Mahkemece bu gerekçeler ile davanın husumetten reddi yolunda hüküm kurulması doğrudur. Ancak ne var ki 6831 sayılı yasanın 11/1 maddesi gereğince dava 6 aylık askı ilan süresi içinde açılmadığından bu davaya bakmakla görevli mahkeme kadastro mahkemesi değil, asliye hukuk mahkemesidir. Görev hususu kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece bu husus resen göz önüne alınarak görevsizlik kararı verilmesi gerekirken aksine düşünceler ile kurulan hüküm usul ve yasaya aykırıdır.