Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2009/15097 K.2009/16988

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... Yönetimi ve Hazine vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Yörede 1990 yılında yapılan arazi kadastrosu sırasında çekişmeli 2930 parsel sayılı 95000 m2 yüzölçümündeki taşınmazın, taşlık ve ham toprak niteliği ile Hazine adına yapılan tespiti 24.07.1990 tarihinde itirazsız kesinlerek Hazine adına tescil edilmiştir.

Davacılar ... İlçesi, ... Köyü, ... mevkii 2930 parsel sayılı taşınmazın genel arazi kadastrosu sırasında ham toprak niteliği ile hazine adına tespit ve tescil edilmişse de bu taşınmaza irsen intikal ve eklemeli zamanaşımı zilyetliği nedeniyle malik olduklarını ileri sürerek tapu kaydının iptali ile adlarına tescili istemiyle dava açmışlardır. Davalı Hazine, dava konusu taşınmazın orman yetiştirmek üzere Orman Genel Müdürlüğüne tahsis edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiş, tahsis nedeniyle Orman Yönetimi davaya dahil edilmiştir.

Mahkemenin 19/02/2007 gün ve 2000/506 - 2007/32 sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile 2930 nolu parselin (A) ile gösterilen 41838,34 m2 yüzölçümündeki bölümünün davacı adına tesciline karar verilmiş hüküm davalı Hazine ve Orman Yönetiminin temyizi üzerine Yargıtay, 20. Hukuk Dairesi'nin 19/11/2007 gün ve 2007/15576-14713 sayılı kararı ile (Çekişmeli taşınmaz 1990 yılında ham toprak ve taşlık niteliği ile Hazine adına tespit edildiği ve davacı kazandırıcı zaman aşımı zilyetliğine dayandığına göre,

bilirkişi ve zilyetlik tanıklarının beyanlarının doğruluğunun denetlenmesi ve zilyetliğin başlangıç tarihinin tespiti bakımından 1965-1970'li yılarlar ait hava fotoğrafları ve memleket haritası getirtilerek bu yıllarda taşınmazın ne şekilde kullanıldığı tespit edilmesi gerektiği halde,bu şekilde araştırma yapılmadığı, diğer taraftan karara dayanak alınan bilirkişi raporları da yeterli olmadığı,

öncelikle 1965-1970 li yıllara ait hava fotoğrafları ile bu fotoğraflar esas alınarak düzenlenen memleket haritaları ile eski tarihli memleket haritası ve varsa amenajman planı yöreye ait 1/5000 ölçekli fotogometri yöntemiyle düzenlenen kadastro paftaları ilgili yerlerden getirtildikten sonra önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmesi,

uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınması,çekişmeli taşınmazın 1965-1970 li yıllara ait hava fotoğrafları ile memleket haritalarında ve fotogometri yöntemiyle düzenlenen haritalarda ne şekilde gözüktüğü, tarım alanı olarak kullanılıp kullanılmadığı fotogometri paftalarında ve hava fotoğraflarında davacıların kullandıkları bölümlere ait tasarruf sınırları olup olmadığı kesin olarak belirlenmesi;

yerel bilirkişi ve zilyet tanıkları maddi olaylara dayalı olarak dinlenilmeli ve bunların beyanlarının doğruluğu hava fotoğrafları ile fotogometri yöntemiyle düzenlenen paftalardaki kullanım (tasarruf) sınırları ile denetlenmesi; çekişmeli taşınmazın etrafındaki parsellerin kadastro tesbitinin kesinleşmesi suretiyle yada hükmen belirlenen hukuki durumlarına göre orman içi açıklığı olup olmadığı üzerinde durulması, orman içi açıklıklar ile etrafındaki orman

alanları ile bütünlük arz eden yerler 6831 Sayılı Yasanın 17. maddesi gereğince özel mülkiyete konu edilemeyecekleri düşünülmesi ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi) gereğine değinilmiştir

Mahkemece bozmaya uyularak davanın KABULÜNE, ... İlçesi, ... Köyü 2930 parsel sayılı taşınmazın bilirkişi Refik Zengin’in 25/05/2009 tarihli krokisinde yeşil çizgilerle (A) ile gösterilen 41.838,34 m2 yüzölçümündeki bölümünün tapu kaydının iptali ile davacılar ... oğlu ... ve ... adına eşit olarak TESCİLİNE, karar verilmiş, hüküm davalı ... YÖNETİMİ ve HAZİNE vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava 10 yıllık süre içinde açılan tapu iptali tescil davası niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede bu güne kadar orman kadastrosu yapılmamıştır

Bozma kararından sonra getirilen belgelerden çekişmeli taşınmazın Hazine tarafından 1991 yılında ağaçlandırılmak üzere Orman Genel Müdürlüğüne tahsis edildiği anlaşılmaktadır.

178 Sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 13. maddesinin d fıkrası; "Hazinenin özel mülkiyetinde veya Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden, kamu hizmeti için kullanılması gerekli olanları; genel, katma ve özel bütçeli idarelere tahsis etmek ve tahsis amacının ortadan kalkması veya amaç dışı kullanılması halinde tahsisi kaldırmak; tahsisi kaldırılan taşınmaz mallar üzerinde Hazine dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarına ait yapı ve tesisleri tasfiye etmek, tasfiyeye ilişkin esas ve usulleri belirlemek" hükmünü taşımaktadır.

Hazinenin, tapulu taşınmazını orman yetiştirmek üzere tahsis etmesi halinde, o taşınmaz Hazinenin özel mülkü olmaktan çıkar ve kamu emlaki niteliğine dönüşür. Gaziantep Asliye (3). Hukuk Mahkemesinin 19.07.1997 gün ve 1997/744-681 sayılı direnme kararının bozulmasına ilişkin Hukuk Genel Kurulunun 03.06.1998 gün ve 1998/8-347-394 sayılı kararı ile yine H.G.K. 12/12/2001 gün 2001/20-1118-1156 sayılı kararları bu doğrultudadır. Kamu malı niteliğini kazanan taşınmazın zamanaşımı zilyetliği yoluyla özel mülk olarak kişiler adına tescil edilemez.

Ayrıca ... İlçesi, ... Köyünde yapılan işlem ilk arazi kadastrosunda çekişmeli taşınmazın bulunduğu yer tespit harici bırakılmış ve bu işlem 18/04/1989-17/4/1989 tarihinde ilan edilerek kesinleştikten sonra yörede yapılan ve 20/6/1990-23/7/1990 tarihleri arasında ilan edilen ek kadastroda daha önce tespit harici bırakılan bu yere 2930 parsel numarası verilerek Hazine adına tapu oluşturulmuştur.

Tespit dışı bırakma işlemi de bir kadastro işlemi olmakla, taşınmazın imar-ihya ve zamanaşımı zilyetliği yoluyla kazanılabilmesi için, tespit dışı bırakılarak paftasının kesinleşmesi tarihinden itibaren 20 yıldan fazla süre ile yasada belirtilen koşullar altında tasarruf edilmesi gerekir.(YARGITAY Hukuk Genel Kurulunun 03.02.1999 gün ve 1999/8-7 -1999/33 sayılı, 18.02.1998 gün 1998/8-15-1998/129 sayılı kararları).

Somut olayda; çekişmeli taşınmazın tespit dışı bırakılma tarihinden, Hazine adına tescil edildiği tarihe kadar davacı yararına zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz kazanma için yasada öngörülen 20 yıllık zilyetlik süresinin dolmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece değinilen yönler gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken taşınmazın özel mülkiyete konu olacak biçimde hüküm kurulması usul ve yazaya aykırıdır.