Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2010/3367 K.2010/7289

Taraflar arasındaki mera tespit komisyon kararının iptali davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı gerçek kişi.

Küçükyenice Köyü sınırları içerisinde bulunan ve mera olarak sınırlandırılan 796 ve 797 nolu parsellerin, bölgede 1974 yılında yapılan tapulama çalışmaları sırasında orman vasfıyla tescil harici bırakıldıklarını, ancak 1987 yılında yapılan orman kadastrosu çalışmaları sırasında ise tarım arazisi olarak orman dışına çıkarıldıklarını, 1987 yılından beri taşınmazların zilyetliğinde bulunduğunu belirterek mera tespitlerinin iptali ile adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; köyde arazi kadastrosunun 1977 yılında bitirildiği, davanın mera komisyon kararının ilan süresinden önce açıldığı gerekçeleriyle 4342 Sayılı Yasanın 13. maddesine göre dava dilekçesinin görev yönünden reddine, karar kesinleştiğinde dosyanın talep halinde Kadastro Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Dava konusu taşınmazın bulunduğu yerde 1994 yılında arazi kadastrosu, 1988 yılında orman kadastrosu yapılmış ve kesinleşmiştir.

3 Mart 1998 tarihinde yürürlüğe giren, 4342 Sayılı Mera Yasasının 13/5. maddesinde “komisyon kararlarına karşı 30 günlük askı ilan süresi ve tebligatı gerektiren hallerde tebliğden itibaren 30 günlük süre içinde asliye hukuk mahkemesine, kadastro yapılan yerlerde ise, kadastro mahkemesine dava açılabilir” hükmü bulunduğundan, Yasasının öngördüğü ... ilke, mera komisyonlarının TESBİT, TAHDİT ve TAHSİS kararlarına karşı açılacak davalara bakma görevinin asliye hukuk mahkemesine ait olduğudur.

Maddede belirtilen “kadastro yapılan yerlerde” tümcesinin Mera Yasasının 7/2 ve 3. fıkralarında anılan biçimde bir mera tesbit ve tahdit işlemi yapılarak o taşınmaz hakkında genel arazi kadastro tutanağı düzenlenip askı ilanına çıkartılması halinin, yasadaki “kadastro yapılan yerler” kavramı içinde düşünülerek, işte bu halde, askı ilan süresi içinde açılacak davalara bakma görevinin kadastro mahkemesine ait olduğunu kabul etmek gerekir.

Mera Yasasının 13. maddesinin 5. fıkrasındaki (3402 Sayılı Kadastro Yasası uyarınca programa alınan yerler, çalışmaların başlamasından en az 4 ay önce Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce, Bakanlığa bildirilir.

Bu süre içinde ilgili komisyonlar tarafından mera, yaylak ve kışlakların tespit ve tahdidi yapılarak, durum Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne intikal ettirilir) hükmü ile aynı maddenin 7. fıkrasındaki (komisyonlar, yukarıda belirlenen süre içinde mera tespit ve tahdit işlemlerini yapmadığı takdirde, bu işlemler 3402 Sayılı Kadastro Yasası hükümlerine göre kadastro komisyonlarınca gerçekleştirilir) hükmü karşısında, mera komisyonu tarafından tesbit ve tahdidi yapılarak Tapu Kadastro Genel Müdürlüğüne intikal ettirilen,

ya da yasada öngörülen sürede komisyonca tesbit ve tahdidin yapılmaması nedeniyle bu işlemlerin arazi kadastro ekiplerince yapılarak kadastro tutanağı düzenlenen taşınmazlar hakkında 3402 Sayılı Yasanın 11/1. maddesi uyarınca 30 günlük askı

ilan süresi içinde açılan davalara bakma görevinin kadastro mahkemelerine ait olacağı, bunun dışında yani daha önce hiç kadastro yapılmayan, ya da genel arazi kadastro işlemi önceki yıllarda yapılıp kesinleşen yerlerde mera komisyonunun yaptığı tesbit, tahdit ve tahsis kararlarının, mera komisyonu tarafından Mera Yasasının 13/4. maddesi gereğince yaptığı ilan ya da tebliğ üzerine 30 günlük süre içinde açılacak davalara bakma görevinin asliye hukuk mahkemelerine ait olduğu kabul edilmelidir.

Şunu da belirtmek gerekir ki; mera, yaylak ve kışlakların tesbit ve tahdit (sınırlandırılma) işlemleri yasal yollardan geçip kesinleşmedikçe mera komisyonları tarafından TAHSİS kararı verilemez. Yasanın 7. ya da başka bir maddesinde arazi kadastro ekip ve komisyonlarına TAHSİS yapma yetkisi de verilmemiştir. Yasanın 12. maddesi gereğince TAHSİS KARARI verme yetkisi sadece mera komisyonlarına aittir.

Komisyonun verdiği tahsis kararları Valilik onayı ile yürürlüğe girer ve bundan sonra 13/4. maddesi hükmünce ilan ve ilgili kuruluşlara tebliğ edilir.

Mera Yasasının 7 ve 13. maddeleri ile 3402 Sayılı Yasanın 25/son maddesi hükmü birlikte gözönünde bulundurulduğunda, ister kadastro yapılan, isterse yapılmayan yerlerde mera komisyonlarının verdiği TAHSİS KARARLARINA karşı 30 günlük askı ilanı içinde ya da ilan edilmeden açılacak davaların Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiği sonucuna ulaşılır.

Somut olayda; dava, mera komisyonu tesbit ve tahdit kararının 30 günlük askı ilanından önce açılmışsa da, mera komisyon kararının askı ilanından çok önce 1974 yılında bu köyde genel arazi ve 1988 yılında yapılan orman kadastrosu ayrı ayrı yapılıp kesinleştiğine ve mera komisyonunun yaptığı TESBİT VE TAHDİT kararı ile birlikte tapu iptali ve tescil isteminde de bulunulduğuna göre, davaya bakma görevi asliye hukuk mahkemesine aittir. Bu nedenle işin esasının incelenmesi gerekirken açıklanan nedenlerle görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırıdır