Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2011/17445 K.2012/5087

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan ... mirasçıları tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında ... beldesi 107 ada 11 parsel sayılı 9963 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, belgesizden zeytinlik niteliğiyle kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve arkadaşları adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine, taşınmazın emvali metruke yeri olduğu ve zilyetlikle kazanılamayacağı iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne ve dava konusu parselin davacı Hazine adına tapuya tesciline, 150-200 yaşlarındaki 276 adet zeytin ağacının davalılara ait olduğunun 3402 sayılı Yasanın 19/2. maddesi gereğince tapu kütüğünün beyanlar hanesinde gösterilmesine karar verilmiş, hüküm davalılardan ... mirasçıları tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tespit tarihinden önce 12/08/1991 tarihinde kesinleşen orman kadastrosu bulunmaktadır.

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme sonucu çekişmeli taşınmazın (A) bölümünün 1958 tarihli memleket haritasında zeytinlik rumuzlu orman sayılmayan yerlerden olduğu, güney yönden çekişmeli taşınmaza komşu 12 parsele uygulanan Ağustos 1957 tarih 113 numaralı tapu kaydının kuzey yönünün orman okuduğu ve çekişmeli taşınmazın orman sınırı dışında bırakıldığı, 1991 yılı ile davanın açıldığı 2001 yılı arasında 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı süresinin dolmadığı gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmişse de yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir.

Şöyle ki; hükme esas alınan fen bilirkişi raporunda, davalıların tutunduğu R.Evvel 1311 numaralı 1 dönüm, dokuz evlek, 19 arşın yüzölçümünde, davalıların dedesi ... Onbaşı (... Reis) adına kayıtlı zeytinlik niteliğindeki tapu kaydının sınırlarının bilinemediği, ancak, miktar itibarıyla taşınmazın ...

(A) işaretli 3000,52 m2 bölüme uyduğu, sınırlar itibarıyla da 10 ve 11 parsellere ait olabileceği açıklanmışsa da, 10 parsele Ekim 1981 tarih 13 numaralı iskan tapusunun uygulandığı ve Hazine ile tapu malikleri arasında görülen dava sonucunda kayıt miktarı olan 3676 m2 (B) bölümün tapu malikleri, miktar fazlası (A) bölümünün Hazine adına tesciline karar verildiği ve kaydın çekişmeli taşınmaz yönünü "Yani" okuduğu,

(kim olduğu keşifler sırasında açıklanamamıştır), yine doğuda 15 parsel sayılı taşınmaza uygulanan Temmuz 1970 tarih 54 numaralı kayıt ile 14 parsel sayılı taşınmaza uygulanan Mayıs 1981 tarih 19 numaralı kayıtların ise davalıların dedesi ... Reis'i okuduğu, tapunun mevki olarak (Cami mahallesi) taşınmaza uyduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece yapılan keşif ve uygulamada tapu kaydı ilk oluşumundan itibaren getirtilip gereği gibi uygulanmamış, revizyonları araştırılmamış, fen bilirkişi raporu da hüküm vermeye yeterli değildir.

Hazine taşınmazın emvali metruke niteliğinde devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu iddia ettiğine göre, dayanılan tapu kaydının taşınmaza uyup uymadığı, uyuyorsa kapsamının orman sayılan yerlerden olup olmadığı, revizyonu olup olmadığı komşu parsel kayıtlarından ve gerektiğinde davalıların dayandığı sulh hukuk mahkemesinin 1962/26 sayılı dosyasından (buradaki 15 numaralı yerin çekişmeli taşınmaz olduğu ve tapu kaydının o dosyada uygulandığı iddiası vardır) yararlanılarak usulünce araştırılmalıdır.

O halde; dava konusu taşınmaz ve etrafını gösterir ve ilk defa o yerde grafik ya da fotogrametri yöntemiyle düzenlenen 1/5000 ölçekli arazi kadastro paftasının orijinal fotokopi örneği ile taşınmaza komşu parsellerin, kadastro tespit tutanak örnekleri ve bu parsellere uygulanan tapu kayıtları ile davalıların tutunduğu tapu kaydı ilk oluşturulduğu günden itibaren tüm gittileri ile, yine en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile tespit tarihinden 20 yıl önce iki ayrı tarihte çekilmiş steroskopik hava fotoğrafları ve bu fotoğraflara dayanılarak üretilmiş orijinal renkli memleket haritaları bulunduğu yerlerden istenerek,

bu belgeler, bir harita-kadastro (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile üç yüksek orman mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla, dava konusu taşınmaz ile çevresine uygulanıp bu belgelerde dava konusu yer belirlendikten sonra, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle ve üç boyutlu olarak incelettirilip taşınmazın niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü belirlenmeli, bu şekilde yapılacak inceleme sonucu dava konusu taşınmazın orman olmadığının anlaşılması halinde, dayanılan tapu kaydı ilk oluşumundan itibaren tüm gittileri ile taşınmaz başında uygulanarak,

taşınmaza uyup uymadığı saptanmalı, uygulamada komşu parsel kayıtlarından yararlanılmalı tapu kaydı taşınmaza uymuyorsa şimdi olduğu gibi davanın reddine karar verilmelidir.