Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2011/5694 K.2011/9569

Taraflar arasındaki orman kadastrosuna itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Hazine ve davalı ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı Hazine, ... ilçesi ... mahallesi 5043 ada 1 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına tapuda kayıtlı olduğunu, yörede ilk kez yapılan ve 16/10/2008- 16/04/2009 tarihleri arasında ilan edilen orman kadastrosu sırasında, öncesi orman olmayan taşınmazın bir kısmının orman kadastro komisyonu tarafından kısmen orman sayılarak orman alanı içinde bırakıldığını, işlemin iptali ile taşınmazın bu kısmının orman alanı dışına alınmasını istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne, krokide (A) ve (B2) ile gösterilen bölümlere yönelik orman sınırlandırılmasının iptaline, bu kısımların 5043 ada 1 nolu parselin yüzölçümüne dahil edilmesine karar verilmiş, hüküm davacı Hazine ve davalı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, altı aylık askı ilan süresi içinde açılan orman kadastrosuna itiraz niteliğindedir.

Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Şöyle ki; dava konusu taşınmazın krokide (A) ile gösterilen kısmı, 1954 çekim tarihli hava fotoğrafında koyu renkli alanda, 1959 baskı tarihli memleket haritasında yeşil alanda kaldığı ve üzerinde geniş yapraklı ağaç rumuzu bulunduğu, bu haliyle eski tarihli belgelerde ve öncesi itibarıyla orman olarak göründüğü halde, hükme esas alınan orman bilirkişi raporunda hava fotoğraflarında tamamının açık alanda kaldığı bildirildiğinden bu rapor hüküm kurmaya yeterli olmayıp, bu rapora dayanılarak hüküm kurulamaz.

Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 sayılı Yasa ile sadece devlet ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.

Mahkemece, en eski tarihli ve 1980’li yıllara ait memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen ... ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek üç mühendis ve bir ... elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte ... araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli;

orman kadastrosu kesinleştiğine göre, ... ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazların konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu ... parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, hava fotoğraflarında koyu renk gösterilen alanlar açıklanmalı ve ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

Ayrıca, orman kadastrosunun iptali davalarında sadece orman kadastrosunun iptali ile taşınmazın orman kadastrosu sınırları dışına çıkarılmasına karar verilmesi gerekirken hüküm yerinde zaten Hazine adına tapuda kayıtlı taşınmazda mükerrer sicil oluşturacak şekilde nizalı bölümlerin dava konusu parselin yüzölçümüne dahil edilmesine şeklinde karar verilmiş olması da doğru değildir.