Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2012/13099 K.2013/5013

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, dava dilekçesinde sınırlarını bildirdiği .... Mevkiinde bulunan 2300 m² yüzölçümlü taşınmazın tapuda kayıtlı olmadığını, mirasen intikal ve eklemeli kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının müvekkili yararına oluştuğunu iddia ederek Medenî Kanunun 713. maddesi hükmüne göre davacı gerçek kişi adına tescilini istemiştir.

Davalı Hazine vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın öncesinin orman olduğu ve 20 yıllık zilyetlik süresinin dolmadığı nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, Medenî Kanunun 713. maddesi hükmü uyarınca tapusuz olan taşınmazın tescili istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde dava tarihinden önce 29.08.1984 tarihinde yapılıp 07.03.1986 – 07.03.1987 tarihleri arasında ilân edilerek kesinleşen orman kadastrosu ve 2/B uygulaması bulunmaktadır. Genel arazi kadastrosu işlemi 1956 yılında yapılıp 28.01.1957 tarihinde kesinleşmiştir. Kesinleşme tarihi ile davanın açıldığı tarih arasında 20 yıllık süre geçmiştir.

Kesinleşmiş orman kadastro tutanaklarına dayalı araştırma, inceleme ve keşif sonucu düzenlenen uzman bilirkişi raporlarıyla, çekişmeli parselin 07.09.1987 tarihinde kesinleşen orman kadastrosu sınırları dışında bırakıldığı ve orman sınırı dışında bırakılmasından dava tarihine kadar yirmi yıllık zilyetlikle kazanma süresinin geçmesinin zorunlu olduğu belirlenmesine rağmen, 1989 yılı memleket haritasında orman alanı olarak görüldüğü, aynı tarihli hava fotoğrafında imar ve ihya yapılmadığından 20 yıllık zilyetlik süresinin dolmadığı gerekçesiyle hüküm kurulmuş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir.

Şöyle ki; mahkemece, hükme esas alınan uzman orman bilirkişi raporunda incelenen memleket haritalarına altlık oluşturan hava fotoğrafları incelenmemiş, bu hava fotoğraflarında taşınmazın konumu, zilyetlik bulunup bulunmadığı, imar ve ihya yapılıp yapılmadığı incelenmemiş, kadastro paftası ile hava fotoğrafları ve memleket haritaları ölçekleri eşitlenip denetime elverişli olarak çekişmeli taşınmazı ve çevre parselleri birlikte gösterir şekilde çakıştırılmamış,

mahkemece bilgi ve görüşüne başvurulan uzman ziraat bilirkişi raporunda taşınmazın en az 30 yıldır ekilip dikildiği ve üzerinde 10 ilâ 20 yaşları arasında değişen meyve ağaçlarının bulunduğu belirlenmesine karşı mahkemece rapora itibar edilmemesinin gerekçeleri açıklanmamıştır. Eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulamaz.

Bu nedenle, mahkemece, çekişmeli taşınmazın öncesinin orman sayılan yerlerden olduğu ve Yargıtay H.G.K.'nun 24.10.2001 gün, 2001/8-464/751 sayılı kararı ile H.G.K.nun 12.05.2004 gün 2004/8-242-292 sayılı kararlarında açıklandığı üzere orman kadastrosunun kesinleştiği tarihe kadar orman sayılacağı,

orman sınırı dışında bırakılmasından dava tarihine kadar yirmi yıllık zilyetlikle kazanma süresinin geçmesinin zorunlu olduğu gözönüne bulundurularak davacı yararına zilyetlikle kazanım şartlarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi amacıyla dava tarihinden 15 - 20 yıl önce iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları ve bu fotoğraflara dayanılarak üretilmiş orijinal renkli memleket haritaları bulunduğu yerlerden istenerek,

bu belgeler önceki bilirkişiler dışından seçilecek ziraat fakültelerinin toprak bölümünden mezun olan bir ziraat mühendisi, bir harita-kadastro (jeodezi ve fotogrametri) mühendisi ile halen Orman ve Su İşleri Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman bir orman yüksek mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla, dava konusu taşınmaz ile çevresine uygulanıp bu belgelerde dava konusu yer belirlendikten sonra, hava fotoğrafları ve dayanağı haritalar stereoskop aletiyle ve üç boyutlu olarak incelettirilip taşınmazın niteliğinin bu belgelerde ne şekilde görüldüğü,

imar ve ihya ile zilyetliğin hangi tarihte başlanılıp tamamlandığı belirlenmeli, bu belgeler ile kadastro paftası, komşu ve yakın komşu taşınmazları da içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmazın konumu, hava fotoğrafları ile orijinal renkli memleket haritaları üzerinde gösterir biçimde bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve bilimsel verileri içerir rapor alınmalı, taşınmazın öncesinin ne olduğu, imar ve ihya yapılmışsa hangi tarihte başlanılıp bitirildiği, kimden kime kaldığı, zilyetliğin ne zaman başlayıp nasıl sürdürüldüğü ve ekonomik amacına uygun olup olmadığı, maddî olaylara dayalı ve ayrıntılı olarak,

taşınmaz başında dinlenecek yerel bilirkişiler ile taraf tanıklarından sorulmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözlerinin doğruluğu yukarıda belirtilen ve gerçeğin kendisi olan belgelere dayalı olarak düzenlenecek bilirkişi kurulu raporuyla denetlenmeli, somut olayın özelliği gözönünde bulundurularak ayrıca;

eski ve yeni niteliği konusunda taşınmazın çeşitli yerlerinden toprak numunesi alınmak suretiyle çevre taşınmazlarla karşılaştırır ziraat ve jeoloji mühendisinden de ayrıntılı rapor alınmalı, keşif sırasında taşınmazı çeşitli yönlerinden hâli hazır durumunu gösterir renkli fotoğrafları çektirilip onaylanarak dava dosyası içine konulmalı, bundan sonra toplanan delillerin tümü birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.