Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/12836 K.2015/12248

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar ... ve ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sonucu, ... ilçesi, ... köyü 101 ada 1 parsel sayılı taşınmaz, ... vasfı ile ... adına tesbit ve tapuya tescil edilmiştir. Davacılar vekili tapu kaydına ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak ... parseli içindeki bir kısım taşınmazın ... adına olan tapu kaydının iptal edilerek müvekkilleri adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davanın kabulüne; çekişmeli taşınmazın 03.06.2014 tarihli fen bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 15872.79 m2 yüzölçümündeki bölümünün tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline, (B) harfi ile gösterilen 15873.76 m2 yüzölçümündeki bölümünün tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar ... ve ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Yörede 5304 sayılı Kanun ile değişik 3402 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılıp 31/05/2011 - 30/06/2011 tarihleri arasında ilân edilmiş arazi kadastrosu vardır.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hükme yeterli değildir. Davacılar Eylül 1934 tarih 25 sıra numaralı tapu kaydına dayanmakta olup, tapu kaydının sınırları ... ... ... ... okumaktadır. Mahkemece, davacıların dayandığı tapu kaydının tüm geldi ve gitti kayıtları ile varsa harita veya krokisi getirtilerek keşif sırasında mahallinde usûlüne uygun şekilde uygulanmamış, sınırlarının sabit olup olmadığı ve mahalline uyup uymadığı tespit edilmemiş, kayıt uygulaması eski ve yeni tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile denetlenmemiştir. Bunlardan ayrı olarak, keşifte bilgisine başvurulan ... ve ziraat bilirkişiler, taşınmazın uzun süredir kullanılmadığını bildirmiş olmalarına rağmen, iradi terk hususu da değerlendirilmemiştir.

Eksik araştırma, inceleme ve yetersiz bilirkişi raporlarına dayanarak hüküm kurulamaz.

Bu nedenlerle, doğru sonuca ulaşabilmesi için mahkemece, dayanılan tapu kaydı ilk oluşumundan itibaren tüm gittileri ve varsa haritaları ile birlikte getirilmeli, bu kayıtlar revizyon görmüş ise revizyon gördüğü tüm parsellerin tutanakları, komşu parsel tutanakları ile dayanakları, eski ve yeni tarihli memleket haritaları, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilmelidir. Bundan sonra, daha önceki bilirkişiler dışında, halen ... ve ...

Bakanlığı (... ve ...

Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bir ... yüksek mühendisi veya mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen bilirkişi yardımıyla yeniden yapılacak keşifte, dayanılan tapu kaydı yöntemince yerel bilirkişi ve fen bilirkişiler eliyle zemine uygulanmalı, hudutları yerel bilirkişiden sorulup irdelenmeli, tapu kaydı uyuyor ise, tapu kaydına 3402 sayılı Kanunun 20. maddesi bağlamında kapsam tayin edilmeli, dayanak tapu kaydının haritası varsa, yerel bilirkişiler ve tanıklar yardımıyla ve komşu parsel tutanaklarından da yararlanılarak zemine uygulanmalı, dayanak kaydın, sabit sınırlı olup olmadığı,

eski ve yeni tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları da uygulanmak suretiyle denetlenmeli, tapu kaydı sınırlarının sabit sınırlı olması durumunda 3402 sayılı Kanunun 20/B maddesi gereğince taşınmazda kullanım bulunması gerektiği gözönünde tutulmalı; tapu kaydı değişebilir sınırlı ise 3402 sayılı Kanunun 20/C ve 32/3. maddeleri gereğince yüzölçümüne değer verilerek sabit ve kesinleşmiş sınırdan başlamak koşulu ile kapsamı belirlenmeli; tapu kaydı sabit hudutlu değilse, kayıt miktar fazlasının sınırda bulunan eylemli ...dan açma yapılarak kazanıldığı kabul edilmeli;

ayrıca, tapu kaydının 4785 ve 5658 sayılı kanunlar kapsamında hukukî değerini yitirip yitirmediği araştırılmalıdır.

Dayanak tapu kaydı taşınmaza uymuyor ve çekişmeli taşınmazın öncesinin ... sayılan yerlerden olmadığı saptanıyor ise; ... bilirkişi raporunda taşınmazın 30-40 yıldan beri işlenmediği, ziraat bilirkişi raporunda ise uzun zamandır işleme yapılmadığı için üzerinin 30-45 yaşlı ... ağaçları ile kaplandığı bildirildiğinden, taşınmazın kullanılmamasının iradi terk anlamına gelip gelmediği araştırılmalı;

taşınmazın ne kadar zamandır boş vaziyette olup kullanılmadığı yerel bilirkişi ve tanıklardan sorulmak suretiyle tespit edilmeli, taşınmazın öncesinde ne şekilde tasarruf edildiği ayrıntılı biçimde açıklattırılmalı, taşınmaz üzerinde gerçek kişiler yararına zilyetlik koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli; taşınmazın taksim, hibe veya satış yoluyla el değiştirip değiştirmediği hususu araştırılmalı, uzman ziraat mühendisi bilirkişiden, komşu parsellerin toprak yapısı da mukayese edilmek suretiyle, taşınmazın toprak yapısı, niteliği, eğimi, kaç yıl önce imar ve ihya edildiği ve ne kadar süre tarımda kullanıldığı,

kaç yıldır kullanılmadığı hususlarında ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalıdır.

Bundan sonra, toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.