Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/15891 K.2016/2879

Taraflar arasındaki yapılan tazimat davasının yargılaması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 08/03/2015 günü için yapılan tebligat üzerine, temyiz eden davalı ... vekili Av. ... ... ile diğer taraftan davacı ... ... vekili Av. ... ..., ihbar olunanlar ... ... ve ... ... geldiler, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili Av. ... ..., 22/12/2010 tarihli dava dilekçesi ile vekil edenin değişik tarihlerdeki satın almaları ile ... köyü 135 parsel sayılı 80.050 m² yüzölçümündeki taşınmazdaki 99461/153600 olan payının satılmak istendiğinde gerçekte 3477744/8005000 olduğunun tapu müdürlüğünce bildirildiğini ve tapunun beyanlar hanesine bu durumun yazıldığını, tapu sicilinin tutulmasından devletin kusursuz sorumlu olduğu, bu nedenle, yaklaşık 20 dönümlük hak kaybı nedeniyle fazlaya dair haklar saklı kalmak üzere 10.000.-TL’nin Hazineden alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir.

Davalı Hazine, zamanaşımı süresinin geçtiğini, dava şartlarının gerçekleşmediğini, davacının tapudaki maddi hatayı bildiğini ve iyi niyetli olmadığını, ayrıca husumetin yanlış gösterildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; davanın kabulüne; 250.0000.-TL maddi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalı Hazineden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tapu sicilinin gerektiği gibi tutulmaması nedeniyle uğranılan zararın TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini istemine yöneliktir.

Mahkemece tapu sicilinin tutulması sırasında yapılan hatalar nedeniyle davacının zarara uğradığı kabul edilerek hüküm kurulmuş ise de, yapılan inceleme ve araştırma hükme yeterli değildir. Şöyle ki, hükme dayanak alınan tapu kadastro uzmanı ... ...’ın raporu, tapu sicilinin tutulması sırasında hangi işlemde hata yapıldığı açıklanmadan Tapu Müdürlüğünün 11.04.2014 tarihli yazısına atıfla yetinilmiş olması nedeniyle hükme yeterli olmadığı gibi, dava konusu taşınmaz tarla niteliğinde olup, değerlendirme tarihindeki konumu ile fiziki ve fiili durumu dikkate alınarak gelir metoduna göre değerinin hesaplanması gerekmesine rağmen kişisel tecrübe ve kanaate göre düzenlenen ziraat bilirkişi ... ...’nın raporuna dayanılarak hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.

Mahkemece doğru sonuca ulaşılabilmesi için; çekişmeli taşınmazın ilk oluşumundan itibaren tüm tedavülleri ve tedavüllere esas belgelerle birlikte tapu kaydı Tapu Müdürlüğünden getirtildikten sonra; dava dosyası iki tapu kadastro ile bir hesap uzmanı bilirkişiye verilerek, davacının satın aldığı payların ilk oluşumundan itibaren her bir tedavülüne sıra numarası verilmek suretiyle yapılan işlemin dayanağı talep, talep doğrultusunda düzenlenen resmî belge ve bu belge doğrultusunda tapu siciline yapılan işlemde uyumsuzluk bulunup bulunmadığı uyumsuzluk bulunmakta ise hangi işlemden ve neden kaynaklandığı,

davacının tapu sicilinde yazılı satın aldığı pay ile gerçek pay arasında fark bulunup bulunmadığını açıklar ve davacının gerçekte sahip olduğu pay durumunu gösterir ayrıntılı rapor alınıp davacının tapu sicilindeki işlemler nedeniyle zararının mevcut olup olmadığı belirlenip davacının zararı olduğu tespit edilir ise; arazi niteliğinde bulunan dava konusu taşınmaza yönelik olarak, sulu olup olmadığı,

yerleşim alanlarına uzaklığı, iklim şartları, arazinin toprak ve topoğrafik yapısı ve bölgesindeki konumu gözetilerek oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle çevrede yetiştirilen ürünlerin münavebesi, dekar başına ortalama verim, toptan satış fiyatı ve üretim maliyeti resmî verileri ilçe tarım müdürlüğünden getirtilmek suretiyle yeniden yapılacak keşifte, taşınmaz üzerinde meyve ağaçları varsa ağaçların cinsleri de dikkate alınmak suretiyle elde edilen verilere uygun biçimde değerlendirme yapılarak taşınmazın gerçek değeri, davacının zararının meydana geldiği tarih dikkate alınarak hesaplanmalı, taşınmazların varsa mütemmim cüzleri,

muhdesat ve sökülemeyen teferruatlarının değerleri bayındırlık birim fiyatları ve yıpranma oranları gözetilerek değerleme tarihine göre hesaplattırılmalı, bu şekilde taşınmazın zemin değeri, üzerindeki mütemmim cüz, muhdesat ve sökülemeyen teferruatları esas alınarak, davacının oluşan gerçek zararları saptanmalıdır.