Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2015/1721 K.2015/6573

Taraflar arasındaki alacak davasında ... Sulh Hukuk ve ... Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, hisse satışından kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Davacı vekili 14/04/2011 tarihli dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin, davalının murisi ... adına, ... ili, ... ilçesi ... köyde tapuya kayıtlı bulunan 424 parsel sayılı taşınmazı, davalının hissesi yanında diğer mirasçılardan ..., ..., .... ve ...'ın da veraseten hissesine isabet eden paylarını ayrı ayrı satın almak ve veraset intikali işlemlerinden sonra isimlerini belirttiği mirasçılar dışında kalan diğer mirasçıların da payını müvekkiline satmaları hususunda yardımcı olup ikna edecekleri konusunda anlaştıklarını ve davalının payı karşılığında da 5000 DM ödeme yaptığını, ancak, taşınmaz iştirak halinde ortak olunduğu için,

intikal işlemlerini yapmak üzere ayrıca davalı ve diğer mirasçılar kendi aralarında ve davacıya vekaletler verdiklerini, tapu intikal işlemlerinin yapılabilmesi için anlaşma gereği tüm mirasçıların vekalet vermesi gerekirken, aralarında çıkan ihtilaf üzerine paylarını satmayan mirasçıların satışa ve intikale yanaşmaması üzerine satış ile ilgili işlemlerin vergi ilişikleri kesilmekle birlikte tapu intikalleri yapılamadığını, davalı (ve hisselerini satıp parasını alan mirasçılar,

satışın tapu işlemi ile tamamlanamaması üzerine) aldıkları parayı iade etmek durumunda kalınca satış karşılığı alınan parayı hemen ödeyemediklerinden 30.06.1998 keşide tarihli, 30.09.1998 vade tarihli 5000 DM bedelli kambiyo senedini imza ederek davacıya teslim ettiklerini, vadesi geldiği halde bonoların ödenmemesi üzerine, davalı ile birlikte diğer 4 mirasçı aleyhine ...

2. İcra Müdürlüğünde ayrı ayrı icra takipleri yapıldığını, icra takiplerinde diğer taşınmazlar yanında satışa konu 424 parsel sayılı taşınmaz üzerine tapuda kayden haciz yapıldığını, icra hakimliğinden alınan yetki ile, sözkonusu taşınmazın satışı suretiyle icra takibindeki alacakların tahsili için ... Sulh Hukuk Mahkemesinde izale-i şuyuu davası açıldığını, ancak borçlu vekili tarafından ...

13. İcra Hukuk Mahkemesine yapılan şikayet üzerine, taraflarına tebliğat yapılmadan ve duruşma icra edilmeden, ... Sulh Hukuk Mahkemesine açılan dava ile ilgili hiçbir bilgi de verilmediğini, ...

13. İcra Hukuk Mahkemesince 01.07.2010 tarihinde verilen 2010/770 E. - 913 K. sayılı 01.07.2010 tarihli karar ile icranın geri bırakılmasına karar verildiğini, icranın geri bırakılmasına dair bu karar taraflarına temyiz edilmiş ise de Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2010/22732 E. - 2011/3036 K. sayılı ve 10.03.2011 tarihli ilâmı ile temyiz taleplerinin reddedildiğini, İİK'nın 33/a maddesi ikinci fıkrası uyarınca ret kararının tebliğinden itibaren 7 günlük süre içinde iş bu alacak davasının açılması gerektiğini, alacaklarının dayanağı bonodaki para birimi olan Alman Markı,

01.01.1999 tarihinde Avrupa devletlerinin ortak para birimi olan Avro'ya geçiş yaptıklarından dolayı tedavülde bulunmadığını, ancak Avronun kullanıma girdiği ve tek para sisteminin başlangıç tarihi olan 01.01.1999 tarihi itibariyle sabitlenen AVRO DÖNÜŞÜM Kurlarına göre (1)AVRO 1,95583 ALMAN MARKI olup, 5000 Markı/1.95583= 2.556,45 Avro değerinde olduğunu, alacaklarının dava tarihi itibariyle döviz değeri 2.556,45 AVRO olduğunu, bu miktar üzerinden alacaklarını talep ettiklerini, borçlar yasasının 101 maddesinde ön görülen koşulların,

icra takip tarihi itibariyle oluştuğunun da göz önüne alınması ile alacaklarına icra takip tarihinden bu yana temerrüt faizi de istemeleri gerektiğini, ...

2.İcra Müdürlüğü'nün 1999/7422 takip sayılı icra dosyası ile takip ettikleri alacağının bu günkü döviz değerinden 2.556,45 Avro alacaklarının dava tarihi itibariyle karşılığı olan (2.1535 * 2.556,45)= 5.505,31 TL alacağının icra takip tarihi olan 18.10.1999 tarihinden itibaren işleyen ve işleyecek reeskont (avans) faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini, yine gerek icra takibinde gerekse bu dava sebebiyle oluşacak dava ve takip masrafları ile vekalet ücretini de davalı borçludan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

... Sulh Hukuk Mahkemesi, 6100 sayılı HMK'nın 4. maddesinde sulh hukuk mahkemesinin görevleri belirlenmiş ve yine aynı Kanunun 114/C maddesinde yer alan ve dava şartlarından olan görev konusunun mahkemelerce davanın her aşamasında re'sen araştırılacağı belirlenip, yine aynı Kanunun 448. maddesinde ise usûl hükümlerinin derhal yürürlüğe gireceği belirtilmiştir. Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan alacak davasında Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olmadığı asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğu anlaşıldığından HMK'nın 4. maddesi gereğince mahkemenin görevsizliğine dava dosyasının karar kesinleştiğinde ve talep halinde görevli ve yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Görevsizlik kararı kesinleştirilerek dosya ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ise, 6100 sayılı HMK'nın geçici 1. maddesinde: "Bu Kanunun yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri, Kanunun yürürlüğe girmesinden önceki tarihte açılmış olan davalarda uygulanmaz." hükmü düzenlenmiştir. Her ne kadar ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin 10/04/2013 tarih ve 2011/368 E. - 2013/268 K. sayılı görevsizlik kararı ile dosya görevsizlik kararı verilerek gönderilmiş ise de, dava alacak davası olup 6100 sayılı HMK'nın yürürlük tarihinden önce 14/04/2014 tarihinde açıldığı, bu durumda dava değerine göre görevli mahkemenin ... Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu belirtilerek görevsizliğine, ...

Sulh Hukuk Mahkemesi ile olumsuz görev uyuşmazlığı ortaya çıktığından, karar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, dosyanın görev uyuşmazlığının çözümü için Yargıtay ilgili hukuk dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Somut olayda, uyuşmazlık, iştirak halindeki mülkiyette paydaşlardan birinin hisse satışından kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

4/2/2011 tarih 27836 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK'nın geçici 1. maddesinde; “geçici madde 1- (1) Bu Kanunun yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri, Kanunun yürürlüğe girmesinden önceki tarihte açılmış olan davalarda uygulanmaz.”

Yine, aynı Kanunun geçici 3. maddesinde; “geçici madde 3 – (Ek: 31/3/2011-6217/30 md.)(1)

(1) Bölge adliye mahkemelerinin, 26/9/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun geçici 2'nci maddesi uyarınca Resmî Gazete’de ilan edilecek göreve başlama tarihine kadar, 1086 sayılı Kanunun temyize ilişkin yürürlükteki hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.” denilmektedir.

Eldeki dava, değere ilişkin alacak davası olarak 6100 sayılı HMK'nın yürürlük tarihinden önce 14/04/2011 tarihinde açılmıştır. Somut olayda, anılan usûl Kanununun Geçici 1. maddesi ile geçici 3. maddesi hükümlerine göre 1086 sayılı HUMK hükümleri uygulanması gerekmektedir.

Buna göre, 1086 sayılı HUMK'nın mahkemelerin görev sınırını belirleyen 8. maddesinde; Madde 8 – (Değişik: 26/2/1985 - 3156/2 md.)

Sulh mahkemesi:

I – İflas davalarıyla vakfa ilişkin davalar hariç olmak üzere, mamelek hukukundan doğan değer veya miktarı (Değişik parasal sınır: 5219 - 14.7.2004 / m.2/A-a) "beşmilyar" (*) lirayı geçmeyen davaları, (1) görür.” denilmektedir. (1) Bu bendde geçen ve Ek 3’üncü maddeye göre dörtyüzmilyon olarak uygulanan parasal sınır, 14/7/2004 tarihli ve 5219 sayılı Kanunun 2'nci maddesiyle “beşmilyar“ olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.

(*) Maddedeki parasal sınır, 26.9.2004 tarih ve 5236 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesiyle bu Kanuna eklenen ek madde 4 hükmü gereğince, (Yürürlüğe Giriş Tarihi 1.6.2005) her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırların, o yıl için 213 sayılı VUK Mük. 298'inci hükümleri uyarınca Maliye Bakanlığınca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanır.

Bu durumda; dava, değere ilişkin alacak davası olarak 6100 sayılı HMK'nın yürürlük tarihinden önce 14/04/2011 tarihinde açılmış olduğuna göre, davanın açıldığı 2011 yılında Sulh Hukuk Mahkemelerinin dava değeri olarak görev sınırı 7800.00.-TL'dir.

Buna göre, uyuşmazlığın sulh hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.