Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/10829 K.2018/3370

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tapu kaydının mahkeme kararıyla iptal edilmesi sebebiyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece verilen karar usûl ve kanuna aykırıdır. Şöyle ki; 492 sayılı Harçlar Kanununun 16.maddesinde “Değer ölçüsüne göre harca tâbi işlemlerde (1) sayılı tarifede yazılı değerler esastır…” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlenme karşısında tapu sicilinin yanlış tutulması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı TMK'nın 1007. maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin davalar nispi harca tâbi davalardandır.

492 sayılı Harçlar Kanununda, harç alınması veya tamamlanması yanların isteğine bırakılmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi hükme bağlanmış ve yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmıştır.

Yargılama aşamasında taraflardan her biri, yapmış olduğu usul işlemlerini kısmen veya tamamen ıslah edebilir. Kural olarak ıslah işlemi harca tabi bir işlem olup; ıslah edilen husus, değer artırımı ise nispi tarifeye göre hesaplanmalı, değilse maktu harç yatırılmalıdır.

Nitekim vurgulanan bu ilkeler, Hukuk Genel Kurulunun 12.10.2011 gün ve E: 2011/3-629, K: 2011/613 ile 23.10.2013 gün ve E: 2013/7-31, K: 2013/1481 sayılı ilâmlarında da benimsenmiştir.

Davacıların yargı harçlarını ödeme yükümü altında olduğu anlaşıldığına göre, dava dilekçesinde belirtilen miktar üzerinden nisbi peşin harç, ıslah edilen dava değeri üzerinden nisbi tarifeye göre ıslah harcı ödenmedikçe eldeki davaya devam etme olanağı bulunmamaktadır. Davalı taraf harçtan muaf olsa dahi nispi peşin harç ve ıslah harcının alınması gerekir.

Ne var ki somut olayda; davacılar vekili ıslah ile arttırılan miktar üzerinden ıslah harcını ödemiş ise de, dava dilekçesinde belirtilen dava değeri üzerinden nispi peşin harcı sadece maktu harç tutarınca 27.00.-TL ödemişlerdir.

Bu itibarla mahkemece, yukarıda belirtilen kanuni düzenleme gereğince, davacılara dava değeri üzerinden hesaplanan nispi peşin harcı tamamlamak üzere süre verilip harç tamamlanırsa dava dilekçesinde ve ıslah ile gösterilen değer üzerinden hüküm kurulması gerekirken harcı yatırılmayan dava dilekçesine değer verilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

- 2 - 2016/10829 - 2018/3370

Kabule göre de; çekişmeli 2388 parsel tapuda ... adına kayıtlı iken, Orman Yönetimi tarafından tapu malikine karşı açılan Tekkeköy Asliye Hukuk Mahkemesinin 20085/199-2010/146 E.K. sayılı kararıyla tapu kaydının iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tesciline karar verilmiş, bu karar 16/06/2011 tarihinde kesinleşmiş, eldeki dava ise 21/08/2015 tarihinde tapu maliki ... ve tapu maliki olmadıkları anlaşılan davacı ... ve ... tarafından Hazineye karşı açılmıştır.

Davacılar ... ve ...'in tapu maliki olmadıkları ve ıslah yoluyla dahi davada taraf değişikliğinin olanaklı bulunmadığı ve husumetin mahkemece re'sen dikkate alınması gerektiğinden, davacı ... ve ... tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiği halde yazılı şekilde hüküm kurulması ve harçtan muaf olan Hazinenin harç giderlerini ödemesine karar verilmesi doğru görülmemiştir.