Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2016/5097 K.2016/6736

Taraflar arasındaki davada ... Asliye Hukuk ve ... Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, kasko sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücuan tazminat istemine ilişkindir.

... Asliye Hukuk Mahkemesi davanın sigorta şirketi tarafından hasar sebebiyle sigortalıya ödenen tazminatın tahsili için açılan rücu davası olduğu 6102 sayılı TTK 1472 gereği halefiyet hükümleri sonucu ticari dava niteliği taşıdığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

... Asliye Ticaret Mahkemesi davacı ... şirketinin halef olduğu gözetilerek davanın nitelendirilmesi yapılırken sigortalı ile zarara neden olan kişi arasındaki hukuki ilişkiyi gözeterek davanın ticari bir dava olmayıp haksız fiile dayalı tazminat davası olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermiştir.

Somut olayda uyuşmazlık, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 130 maddesi uyarınca, sigorta şirketi tarafından sigortalısı olan şirkete ödenen tazminatın, kusurlu olan davalıdan rücuan tahsiline ilişkindir.

TTK'nın 130 maddesinde düzenlenen halefiyet, yasal, sınırlı ve cüz’î halefiyet niteliğindedir. Bu maddeden doğan halefiyet hakkına istinaden açılan veya açılacak olan dava, esas itibariyle sigortalının, kendisine zarar verene karşı açacağı tazminat davasının, onun halefi sıfatıyla sigortacı tarafından açılmasıdır.

TTK'nın 130 maddesi uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nisbetinde sigortacıya intikal eder. Bu şekilde sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketinin, ödediği tazminat miktarınca hukuken sigortalı yerine geçerek açtığı rücû davası, aslında bir tazminat davası olup, bu niteliği itibariyle aynı zamanda şahsî nitelikte bir eda davasıdır.

Burada sigortacı, sigorta ettiren yerine geçtiği için şahsî ve rücû ödediği bedelle sınırlı olduğundan dolayı da cüz'î haleftir. Sigortacının, sigortalıya ödediği tazminat oranında sigortalının yerine geçeceği ve onun kanunî halefi olacağı, ilke olarak 3 03.1954 gün ve 1953/18 E., 1954/11 K. sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da belirtilmiştir.

17.0 1972 tarih. ve 1970/2 E., 1972/1 K. sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da, sigortacının, zarara sebebiyet veren aleyhinde açtığı rücû davasının, kanundan doğan halefiyete dayandığı ve halef olanın, halefiyet yolu ile nasıl bir hak iktisap etmiş ise o hakka sahip olacağı vurgulanmış; velhasıl sigorta ettirenin ne hakkı varsa bunların, şartları gerçekleşince sigortacıya geçeceği; sigortacının, sigorta ettirenin bütün def’ilerini üçüncü şahsa karşı ileri sürebileceği ve Borçlar Kanununun 44. maddesine (TBK m.52) de dayanabileceği;

tabiatıyla sigorta ettirenin olayda dava hakkı yoksa, sigortacıya da bu yönde bir hakkın intikal etmeyeceği açıklanmıştır.

Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulunun 22.03.1944 tarihli ve 37 E - 9 K. kararına göre de "Sigortacının sigorta poliçesinden münbais olmayıp kanundan aldığı bir salâhiyete istinaden ve haksız fiil sebebiyle alacaklı yerine kaim olarak hareket ettiği dâvada hukuk mahkemesine başvurması gerekir." Davacı ... şirketi olup, uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın, ... Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.