Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2018/2026 K.2018/4246

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar ..., ..., ... ve asli müdahiller vekili tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında Yayladere ilçesi, ... mahallesi 172 ada 6 parsel sayılı 14.866,89 m2 yüzölçümündeki ve 172 ada 7 parsel sayılı ....694,49 m2 yüzölçümündeki taşınmazlar, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ve tarla niteliğiyle davalılar adına tespit edilmiştir.

Davacı ... Yönetimi, taşınmazların ... sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla dava açmıştır.

Hazinenin taşınmazların Devletin hükmün ve tasarrufu altında olduğu iddiasıyla açtığı dava, Yayladere Belediye Başkanlığının 172 ada 7 parsel sayılı taşınmazın bir bölümünün mezarlık olduğı iddiası ile açtığı dava ile asli müdahillerin 172 ada 6 parsel sayılı taşınmazın kök murisleri ... ve Nebi ... ait olduğundan dolayı taşınmazın ½ payının asli müdahiller adına tespit edilmesi gerektiği iddiasıyla açtığı davalar eldeki dava ile birleştirilmiş, mahkemece, davacı ...

Yönetiminin davasının kısmen kabulü- kısmen reddine, dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... ... mevkiinde kain 172 ada 7 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisinin 08/07/2014 havale tarihli ek raporunda (A) harfi ile gösterdiği 5317,51 m²'lik kısmın kadastro tespitinin iptali ile ... vasfıyla ... adına tapuya kayıt ve tesciline, (B) harfi ile gösterilen 17376,98 m²lik kısmın tespit gibi tesciline, dava konusu ... ili, Yayladere ilçesi, ...

Hubekyüzü mevkiinde kain 172 ada 6 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline ..., Belediye Başkanlığı ve asli müdahillerin davalarının reddine, karar verilmiş, hüküm davacılar ..., ..., ... ve asli müdahiller vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir. Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yörede ... kadastrosu 3402 sayılı Kanunun 5304 sayılı Kanun ile değişik .... maddesi hükmüne göre yapılmıştır. ...- Davacı ... Yönetimi ve ... ile asli müdahiller vekilinin 172 ada 6 parsel sayılı taşınmaza yönelik temyiz itirazları yönünden:

İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman ... bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada çekişmeli 172 ada 6 parsel sayılı taşınmazın ... sayılmayan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve usulüne uygun olarak yapılan taksim sonucunda adına tescil kararı verilen kişiler yararına 3402 sayılı Kanunun 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre,

yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün 2- Davacı ... Başkanlığının çekişmeli 172 ada 7 parsel sayılı taşınmazın tamamına yönelik; davacı ... Yönetimi ve Hazinenin ise çekişmeli 172 ada 7 parsel sayılı taşınmazın (B) harfi ile gösterilen bölümüne yönelik temyiz itirazları yönünden:

Mahkemece 172 ada 7 parsel sayılı taşınmazın (A) harfi ile gösterilen bölümünün ... vasfıyla ... adına, (B) harfi ile gösterilen bölümünün ise tespit gibi tesciline karar verilmiş ise de, taşınmmazın en eski hava fotoğrafları ve memleket haritası ile tespit tarihinden ...yıl öncesine ait hava fotoğraflarında ne şekilde göründüğü net ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespit edilmemiş, taşınmazın bir bölümünün kadim veya halen kullanılan mezarlık olup olmadığı usulünce araştırtılmamış,

çekişmeli taşınmaza komşu 172 ada 5 parsel sayılı taşınmazın tespitine esas tapu kaydında taşınmazın bulunduğu yerin bayır olarak belirtildiği dikkate alınarak bu tapu kaydı ve dayanakları getirtilerek çekişmeli taşınmazın bu belgelerde ne şekilde ifade edildiği araştırılmamıştır. Eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

O halde mahkemece, eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile 1983 yılına ait hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilmeli, yine çekişmeli taşınmaza komşu 172 ada 5 parsel sayılı taşınmazın tesciline esas 1981 tarih ve 133 sıra numaralı tapu kaydı ilk tesis tarihinden itibaren tüm geldi ve gittileri ve varsa dayanak dava dosyaları ile birlikte getirtilmeli, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve ... Bakanlığı (...

Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman ... mühendisleri arasından seçilecek bir ... mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.. 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/...

E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi ... olan bir yerin üzerindeki ... bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt ... toprağının ... sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; kesinleşmiş ... kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman ... bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi)hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (... veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli, hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak,

temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığı yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalıdır.

Açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu, taşınmazların ... sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşulları araştırılarak, yapılacak keşifte, tarım uzmanı bilirkişi olarak ziraat mühendisine inceleme yaptırılıp, taşınmazın zilyetlikle kazanılabilecek kültür arazisi niteliğinde olup olmadığı belirlenip, bu

yolda rapor alınmalı; komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanarak, bu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; varsa, zilyetlik tanıkları taşınmaz başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl süreyle ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp; komşu 172 ada 5 parsel sayılı taşınmaza revizyon gören ....02.1981 tarih 133 sıra numaralı tapu kaydının çekişmeli taşınmaz yönünü (doğu sınırının) "bayır" okuduğu,

1981 tarihinden ....06.2001 tarihi olan tespit tarihine kadar geçen ...yıl içinde bayır niteliğinde ve imar-ihyaya muhtaç olduğu anlaşılan çekişmeli taşınmazın ne zaman ne şekilde imar-ihya edildiği ve imar-ihyadan itibaren ...yıl süre ile ne şekilde kim tarafından tespit tarihine kadar kullanıldığı, davalı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli.

3402 sayılı Kanunun 14. maddesi uyarınca, davalı taraf adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı ...

Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanmalı, yine mahalli bilirkişilere çekişmeli taşınmazın kadim mezarlık olup olmadığı veya halen mezarlık olarak kullanılıp kullanılmadığı sorularak 6831/...-D maddesi yönünden değerlendirme yapılmalı ve toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre usulü kazanılmış haklar da dikkate alınarak bir hüküm kurulmalıdır.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırıdır.