Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2006/3783 K.2006/3918

Davacı, 41395 sayı ve 16.12.2002 tarihli yazısı ile ek prim tahakkuk işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Uyuşmazlık, davacı işverenin Çukobirlik Genel Müdürlüğüne ait çırçır işletmesinin revizyonu karşılığında yap, işlet, devret modeli ile kiralanması nedeni ile 29.09.2001-31.01.2002 tarihleri arasında geçen çalışma dönemi için eksik işçilik nedeniyle prim borcu bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, uyulmasına karar verilen bozma ilamında; Kurum ve itiraz halinde Mahkemelerin, bildirilmesi zorunlu işçilik oranını belirlerken; işin genel niteliğini, işte kullanılan teknik yöntemleri, işin büyüklüğünü, tamamlama süresini, işyeri koşullarını, istihkak tutarlarını, kısaca işçilik bildirilmesi gereken işle ilgili tüm verileri gözetmek, gerekirse emsalleriyle kıyaslamak, mahallinde bizzat işi denetlemek, kısaca işle ilgili tüm verileri dikkate alarak gerçek biçimde işçilik oranını veya miktarını saptamak zorunda oldukları hususu açıkça vurgulanmıştır.

Bu belirleme sonucunda, aralarında tektstil mühendisinin de bulunduğu bilirkişi raporu ile gerçekten noksan işçilik bildirildiği saptanırsa fazla bildirilenler yönünden istem kabul edilmeli aksi halde red edilmelidir.

Mahkemenin hükme dayanak aldığı bilirkişi raporunda, 8900 ton pamuğun 75 günde 3 vardiya olarak 20 işçi ile işleneceği varsayılarak sonuca gidilmiştir.Sözleşmeye göre, işlenecek kütlü pamuk Çukobirlik tarafından temin edilecek ve sözleşmenin 6. maddesinin 5. bendine göre fabrikanın haftalık veya günlük çalışma sürelerini, kaç vardiya çalışılacağını idare tesbit edecektir.Mahkemenin, sözleşmenin uygulandığı süre ile kütlü pamukların teslim tarihlerini, çalıştırılan işçi sayısını ve vardiya sayısını Çukobirlik Genel Müdürlüğünden araştırmaksızın doğrudan bilirkişi raporu ile sonuca gitmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.Öte yandan,

çalışan işçilerin ücretlerinin de çalıştıkları işin niteliğine göre emsal ücret araştırması yapılarak belirlenmesi gerekirken bu konuda araştırma yapılmaması da yerinde olmamıştır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yetersiz bilirkişi düşüncesine dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.