Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/6656 K.2010/4785

Davacı, davalı işverenler nezdinde 1.3.2006 tarihinden itibaren 8 ay çalıştığının tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, davalı ... vekilinin tüm davalı ... vekili ile Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, davacının 01.03.2006 tarihinden itibaren davalı işverenlere ait işyerinde 8 ay süre ile çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, istemin kısmen kabulü ile davalılardan ...'na karşı açılan davanın husumetten reddine, ... ve SGK'ya açılan davanın kısmen kabulü ile davacının davalılardan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğünde 16/08/2006 -01/11/2006 ve 04/12/2006 -28/02/2007 tarihleri arasında usta öğretici olarak çalıştığının tespiti ile fazla talebin reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; Yozgat Valiliği Halk Eğitim Merkezi ve Akşam Sanat Okulu Müdürlüğü'nün 30.11.2006 tarihli görevledirme yazısı ile davacının Yozgat Cezaevinde açılan 04.12.2006-28.02.2007 tarihleri arasındaki dönemde 300 saatlik El Sanatları Kurusunda Usta öğretici olarak görevlendirildiği ve ek ders ücretlerinin Cezaevi Müdürlüğünce ödeneceğinin bildirildiği, Yozgat E tipi Kapalı ve Açık Cezaevi Müdürlüğü tarafından düzenlenen Ek ders ücreti çizelgesine göre davacının 16.08.2006-01.11.2006 ile 04.12.2006-28.02.2007 tarihleri arasında derse girdiğine ilişkin ücret bordroları düzenlendiği, görülmüştür.

Uyuşmazlık davacı işçi ile davalı ... arasındaki çalışma ilişkisinin hukuki niteliği noktasındadır.

4857 sayılı İş Yasası’nın 7. maddesinde "İşverenin devir sırasında yazılı rızasını almak suretiyle bir işçiyi; holding bünyesi içinde veya aynı şirketler topluluğuna bağlı başka bir işyerinde veya yapmakta olduğu işe benzer işlerde çalıştırılması koşuluyla başka bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak devrettiğinde geçici iş ilişkisinin gerçekleşmiş olacağı, bu halde iş sözleşmesi devam etmekle beraber, işçi bu sözleşmeye göre üstlendiği işin görülmesini, iş sözleşmesine geçici iş ilişkisi kurulan işverene karşı yerine getirmekle yükümlü olacağı, geçici iş ilişkisi kurulan işveren işçiye talimat verme hakkına sahip,

işçiye sağlık ve güvenlik risklerine karşı gerekli eğitimi vermekle yükümlü olduğu, işçi, işyerine ve işe ilişkin olup kusuru ile sebep olduğu zarardan geçici iş ilişkisi kurulan işverene karşı sorumlu olacağı, işverenin ücret ödeme yükümlülüğünün devam edeceği, geçici iş ilişkisi kurulan işverenin işçinin kendisinde çalıştığı sürede ödenmeyen ücretinden, işçiyi gözetme borcundan ve Sosyal Sigorta primlerinden işveren ile birlikte sorumlu olduğu, işçinin diğer hak ve yükümlülüklerine ilişkin bu Kanundaki düzenlemelerin geçici iş ilişkisinde uygulanacağı bildirilmiştir.

Geçici İş İlişkisi (Ödünç İş İlişkisi) 4857 sayılı İş Kanunu ile getirilen yeni bir sözleşme türüdür. Üçlü bir şekilde ortaya çıkar. Şirket topluluklarında veya holdinglerde vasıflı işgücü ihtiyacının karşılamasına yöneliktir. Buna göre, İşveren devir sırasında yazılı rızasını almak suretiyle bir işçiyi holding bünyesi içinde veya aynı şirketler topluluğuna bağlı başka bir işyerinde veya yapmakta olduğu işe benzer işlerde çalıştırılması koşuluyla başka bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak devrettiğinde geçici iş ilişkisi gerçekleşmiş olur.

4857 sayılı Yasa'nın 7/1. maddesinde geçen "Bu halde iş sözleşmesi devam etmekle beraber, işçi bu sözleşmeye göre üstlendiği işin görülmesini geçici iş ilişkisi kurulan işverene karşı yerine getirmekle yükümlü olur." hükmünden de anlaşılacağı üzere ödünç iş ilişkisinin temeli, işveren (ödünç veren işveren) ile işçi arasında önceden kurulmuş bir iş sözleşmesi ilişkisidir. İşçinin ödünç veren işvereni ile iş ilişkisi devam eder.

Öte yandan 506 sayılı Yasa'nın 79/1.maddesinde işverenin sigortalıyı 4857 sayılı Yasa'nın 7.maddesine göre başka bir işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak devretmesi halinde sigortalıyı devir alanın, geçici iş ilişkisi süresine ilişkin bu fıkra da belirtilen belgelerin aynı süre içinde işverene ait iş yerinden Kuruma verilmesinden işveren ile birlikte müteselsilen sorumlu olduğu bildirilmiştir.

Somut olayda, davacı ... ile ... arasında imzalanan protokol gereği Yozgat E tipi Kapalı ve Açık Cezaevi Müdürlüğünde açılan 04.12.2006-28.02.2007 tarihleri arasındaki dönemde 300 saatlik El Sanatları Kursunda Usta öğretici olarak görevlendirildiği anlaşıldığından ...'nın da ödünç olan işveren olarak sorumlu olduğunun kabulü gerekirken mahkemece hatalı değerlendirme sonucu davalı ... Bakanlığına yönelik davanın husumetten reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum ile ... vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.