Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2010/1046 K.2011/3108

Davacı,Kuruma borçlu olmadığının tespiti ile itirazi kayıt ile ödediği bedelin yasal faiziyle davalı Kurumdan istirdadına karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının davalı Kuruma borçlu olmadığının tespiti ile itirazi kayıt ile ödediği toplam 30.370.85TL ’nin ödeme tarihinden yasal faizi ile davalı Kurumdan istirdadı istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 01.05.2007 tarih 328085 sayılı davacı şirkete bağlı Tokat Yaprak Tütün İşletme Müdürüğüne gönderilen yazı ile Kurum hesaplarında 01036005 kurumkodu ile takip edilen hesapların incelenmesi sonucunda 2004 yılı sonu ( ve önceki yıllar) ana para 9.495,08 TL işlemiş gecikme zammı hariç 2004 yılı sonu tahakkuk etmiş gecikme zammının 7.199,58 TL , 01/01/2005-30/03/2007 tarihleri arasında ana para borcunun 321,76 TL olmak üzere toplam 17.016,42 TL borç bildirildiği ve bu borcun tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenmesinin istendiği, davacı tarafından Kurum hesabına 20.06.2007 tarihinde 22.084,04 TL 20.9.2007 tarihinde 8.286.81 TL yatırıldığı anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Kanunun ( ek 24. maddesinin (L) ve (m) bentleri ile 80. maddesidir.

506 sayılı Kanunun Ek 24. maddesinin (L) bendinde, “Genel ve katma bütçeli idareler, mahalli idareler, döner sermayeli kuruluşlar gibi kamu kuruluşları ile kanunla ve kanunların verdiği yetkiye istinaden kurulan diğer kuruluşlar ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamına giren teşekkül ve kuruluşlarla bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerinden aylık bağlanmasına hak kazandıktan sonra ayrılanlardan.

506 sayılı Kanun hükümlerine göre malullük, yaşlılık ve ölüm aylığı bağlananların ilk sosyal yardım zammı ödemelerinin söz konusu kuruluşlar adına Kurumca yapılacağı,yukarıda belirtilen kuruluşlar adına, Kurumca yapılan ilk sosyal yardım zammı ödemeleri ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar ilgili kuruluşlarca Kuruma ödenmemiş sosyal yardım zammı tutarlarının bu kuruluşlara yapılacak yazılı bildirim tarihinden itibaren en geç bir ay içinde defaten Kuruma ödeneceği,kurumun yazılı bildiriminde isimleri belirtilenlere,

sonraki aylarda ödenmesi gereken sosyal yardım zammı tutarlarının yeni bir bildirim beklenmeksizin ilgili kuruluşlarca, her ay emekli aylığı ödeme tarihlerinden önce Kurumun ilgili hesabına yatırılacağı,ayrıca 8.2.2006 5454 sayılı Yasa'nın 506 sayılı Kanunun Ek 24. maddesinin (m) bendinde“Özelleştirme kapsamındaki kuruluşların,

özelleştirme uygulamaları sonucu bunlardaki kamu payının % 15'in altına düşmesinden veya bunların tasfiyesinden yahut tüzel kişilikleri sona erecek şekilde kapatılmasından önce sosyal yardım zammı ödemelerine hak kazanmış olanlar ile kamu payı % 50'nin altına düşen Türk Telekom A.Ş.'nin devrinden önce sosyal yardım zammı ödemelerine hak kazanmış olanlara, bu madde gereğince ödenen sosyal yardım zammı ödemelerinin (L) bendindeki esaslara göre Hazinece karşılanacağı bildirilmiştir.

Davacı, Tekel Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri A.Ş. olup, “Tütün ve Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel Müdürlüğü”nün 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli listeden, bu kapsamda bir kamu iktisadi kuruluşu olduğu belirgindir. Ancak, özelleştirme kapsamına alınıp alınmadığı, alınmış ise, özelleştirme işleminin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmışsa hangi tarih itibariyle gerçekleştiği dosya kapsamından anlaşılamamaktadır. Öncelikle, davacı şirket hakkındaki bu husus netleştirilmelidir.

Öte yandan somut olayda; davacının sosyal yardım zammı sorumlusu olduğu dönemler ile Kurumun sosyal yardım zammı tahakkuklarının hangi tarihlere ve sigortalılara ait olduğu ayrı ayrı belirtilmemiştir. Bu nedenle sigortalılar için yukarıda belirtilen madde hükmü gereğince Kurumun çıkardığı borcun miktar olarak da yasaya uygun olup olmadığı anlaşılamamaktadır.

Yapılacak İş; Kurumca tahakkuk ettirilen borcun hangi döneme ait olduğunun ve hangi işçilerden kaynaklandığını belirlemek, davacı ... Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri A.Ş'nin özelleştirme kapsamına alınıp alınmadığı, alınmış ise, özelleştirme işleminin tamamlanıp tamamlanmadığı, tamamlanmışsa hangi tarih itibariyle gerçekleştiğini araştırmak, davacı şirketin sorumlu olduğu dönemleri belirleyip 506 Sayılı Yasanın Ek 24 maddesinin (m) bendi de dikkate alınarak sorumlu olunacak tutar saptanmalıdır.

Mahkemece, yukarıda belirtilen hukuki ve fiili durumlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma sebebidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin temyiz itirazları nazara alınmalı ve hüküm bozulmalıdır.