Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2010/2506 K.2011/3087

Davacı,1.5.1998-15.5.2008 tarihleri arasında isteğe bağlı sigortalı olduğunun ve borcu bulunmadığının tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 01.05.1998 tarihinden dava tarihine kadar isteğe bağlı sigortalı olduğunun ve davalı Kuruma 14.068,71 TL borcu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulü ile davacının 01.05.1998 tarihinden dava tarihine kadar isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve davalı Kuruma 14.068,25 TL sağlık gideri borcu bulunmadığının tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının 01.05.1998 tarihinde 1479 Sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalı olarak tescilinin yapıldığı, 01.11.2000-02.11.2000 tarihleri arasındaki vergi kaydı nedeni ile 1479 Sayılı Yasa kapsamında zorunlu Bağ-Kur sigortalı kabul edilerek isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalılığının 01.11.2000 tarihi itibari ile sona erdirildiği, isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalı olarak 01.06.1998 tarihinden itibaren 31.03.2008 tarihine kadar düzenli primleri ödediği,

Kurum tarafından 25.04.2008 tarihli yazı ile davacının 01.05.1998-01.11.2000 tarihleri arasında 1479 Sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı Bağ-kur sigortalı, 01.11.2000-02.11.2000 tarihleri arasında da 1479 Sayılı Yasa kapsamında zorunlu Bağ-kur sigortalı kabul edilerek 14.068,71 TL fazla prim ödemesi bulunduğunun bildirildiği anlaşılmaktadır

Sosyal güvenlik sisteminizde çifte sigortalılık mümkün bulunmayıp, önceden başlayıp devam edegelen sigortalılığa geçerlik tanınmıştır. Gerek 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve gerekse 1479 sayılı Bağ-Kur Kanunundaki birbirine paralel düzenlemeler ile bir sigortalının aynı anda birden fazla Sosyal Güvenlik Kurumuna tabi olması yasaklanmış, zorunlu sigortalılık durumlarında sigortalının önceden başlayarak devam edegelen sigortalılığına geçerlik tanınarak, isteğe bağlı ve zorunlu sigortalılık çakıştığında ise zorunlu sigortalılığa değer verilerek çakışan sigortalılık sorunu çözüme ulaştırılmıştır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-389 – 430 sayılı ve 29.06.2005 günlü Kararı ile 2001/21-627-659 sayılı ve 03.10.2001 günlü kararlarında da bu husus açıkça belirtilmiştir.

Somut olayda davacının 01.11.2000-02.11.2000 tarihleri arasındaki 1479 Sayılı Yasa kapsamında zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı ile çakışan 01.11.2000-02.11.2000 tarihleri arasındaki 1479 Sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalılığının iptali gerekir.

Davacının bu tarihten sonra ilk prim ödemesi 09.02.2001 tarihinde olduğundan ,bu tarihi takip eden ay başı olan 01.03.2001 tarihinden itibaren tekrar 1479 Sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı Bağ-kur sigortalılığı başlatılarak dava tarihine kadar tespit karaır verilmesi gerekirken,01.05.1998 tarihinden itibaren dava tarihine kadar tespit kararı verilmesi yerinde değildir.

Ayrıca dosya kapsamından davacının Kuruma 14.068,71 TL sağlık gideri borcu olduğu ile ilgili bir kurum işlemi bulunmadığı halde 25.04.2008 tarihli Kurum işlemi ile davacıya bildirilen fazla prim ödemesi nedeni ile 14.068,71 TL alacak miktarının yersiz sağlık harcaması nedeni ile kurum alacağı kabul edilerek davacının 14.068,25 TL sağlık gideri borcu bulunmadığının tespitine karar verilmesi de doğru değildir.

Yapılacak iş; davacının vergi kaydı nedeni ile Kurum tarafından 1479 Sayılı Yasa kapsamında zorunlu Bağ-Bur sigortalı kabul edilen 01.11.2000-02.11.2000 tarihleri arasındaki süre ile isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalı kabul edilen 01.05.1998-01.11.2000 tarihleri arasındaki süre yönünden tespit kararı verilmesinde davacının hukuki yararı bulunmadığından bu süreler yönünden hukuki yarar yokluğundan istemin reddine karar vermek,

1479 Sayılı Yasa kapsamında zorunlu Bağ-Kur sigortalılığının sona erdiği tarihten sonraki ilk prim ödeme tarihini takip eden ay başı olan 01.03.2001 tarihinden itibaren dava tarihine kadar 1479 Sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı Bağ-kur sigortalı olduğunun tespiti ile Kurum tarafından davacıdan yersiz ödenen sağlık giderleri ile ilgili borç tahakkuk ettirildiğinin tespit edilmesi halinde sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.