Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2010/6601 K.2011/13575

Davacı, 31.5.1990-1.9.2003 tarihleri arasında zorunlu SSK sigortalılığı dışında Tarım ... sigortalısı olduğunun ve 1.8.2009 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 31.5.1990-1.9.2003 tarihleri arasında tarım ... sigortalısı olduğunun ve 1.8.2009 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının tarımsal faaliyetinin kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Gerçekten tarım ... sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, gerek 506 ve gerekse 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasa'nın 36 ve 10.maddesindeki şartların da gerçekleşmesi halinde 506 ve 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından tarım ... sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 506 ve 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise,

tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve anılan çalışmaların sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden prim kesintisi yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği Dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Bunun yanında 2926 sayılı Yasa'nın 5 ve 6.maddelerine göre tarım ... sigortalılığının 506 ve 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların başlamasından bir gün önce sona ereceğinin ve bu çalışmaların sona ermesinden bir gün sonra başlayacağının gözönünde bulundurulması gerekir.

Somut olayda, davacının 1.12.1986 tarihinde re'sen tarım ... sigortalısı olarak tescil edildiği, 1.6.1990-30.6.1990 tarihleri arasındaki 506 sayılı Yasa kapsamındaki kısa süreli sigortalı çalışması nedeniyle tarım ... sigortalılığının 31.5.1990 tarihinde durdurulduğu,

prim ödemesi nedeniyle 1.9.2003 tarihinden itibaren yeniden tescil edildiği ve halen sigortalılığının devam ettiği, mahkemece uyuşmazlığa konu 1.7.1990-31.8.2003 tarihleri arasında davacının tarımsal faaliyetinin kanıtlanamadığı kabul edilerek davanın reddine karar verilmiş ise de 1.6.1990-30.6.1990 tarihleri arasındaki 17 günlük kısa süreli sigortalı çalışmanın sona ermesinden sonra,

2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden prim kesintisi yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulmasına gerek olmadığı, davacının 1999 yılında yapılan kadastro çalışmaları sonucunda 20 yıllık kazandırıcı zilyetliğe dayalı olarak adına tescil edilen iki tarlası bulunduğu gibi tanık anlatımları, kolluk araştırması, muhtarlık beyanına göre davacının uyuşmazlığa konu dönemde tarımsal faaliyette bulunduğu yönünde deliller bulunduğu anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, davacının 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalığına ilişkin sigortalı sicil dosyası ve yaşlılık aylığı tahsis dosyasının eksiksiz ve onaylı birer örneğini getirtmek, davacının dava konusu dönemde hangi zirai ürünü ürettiği kendisinden sorularak bu ürünleri teslim etmesi muhtemel kuruluşlardan ürün teslimi ve prim kesintisi olup olmadığını sormak, 2916 sayılı Yasa'nın 10.maddesinde belirtilen biçimde davacının zirai faaliyetini kanıtlayan kaydı olup olmadığını araştırmak,

uyuşmazlığa konu dönemde nerede ikamet ettiği belirlenerek tarımsal faaliyette bulunmadığı takdirde geçimini ne şekilde sağladığını ve başkaca geliri olup olmadığını belirlemek, dönemin köy muhtarı ve ihtiyar meclisi üyelerini dinlemek ve böylece davacının uyuşmazlığa konu 1.7.1990-31.8.2003 tarihleri arasında tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığını belirlemek ve sonucuna göre yaşlılık aylığı koşullarını değerlendirerek karar vermekten ibarettir.

Mahkemece yukarıda açıklanan hukuki ve maddi olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.