Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/10957 K.2013/3624

Davacı murisi, ... Bağ-Kur numarasıyla Tarım Bağ-Kur sigortasına ilişkin hizmetin ... ait olmadığının ve buna bağlı olarak da Kuruma borcunun bulunmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere hükmün dayandığı Kanunu gerektirici nedenlere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının murisinin 1.7.1999-27/7/2004(ölüm tarihi) tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olmadığının ve buna ilişkin prim borcu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, istemin kabulüne karar verilmiştir.

Mülga 2926 sayılı Yasa'nın 2.maddesinin 1.fıkrasına göre " Kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan sosyal güvenlik kuruluşları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdi ile bağlı olmaksızın 3 üncü maddenin (b) bendinde tanımlanan tarımsal faaliyetlerde bulunanlar, bu Kanuna göre sigortalı sayılırlar." Yasa'nın 3.maddesinin ( b ) bendine göre tarımsal faaliyette bulunanlar tabiri;

kendi mülkünde, ortaklık veya kiralamak suretiyle başkalarının mülkünde, kamuya mahsus mahallerde ekim dikim, bakım, üretim, yetiştirme ve ıslah yollarıyla veya doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle bitki, orman, hayvan ve su ürünlerinin üretimini, avlanmasını, avcılar ve yetiştiriciler tarafından muhafazasını, taşınmasını sağlayanları veya bu ürünlerden sair bir şekilde faydalanmak suretiyle kendi adına ve hesabına faaliyette bulunanları ifade etmektedir.

Öte yandan 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılık zorunlu olup bu suretle sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçilemez ve kaçınılamaz. Yasa'nın 2.maddesine göre sigortalı sayılanların, sigortalı hak ve yükümlülüğünü ortadan kaldırmak amacıyla Kuruma sundukları dilekçe ve belgelere hukuki değer verilemez.

Somut olayda, davacının murisi ... muhtar beyanına dayalı 9.6.1999 tarihinde kurum kayıtlarına intikal eden işe giriş bildirgesi uyarınca 1.7.1999 tarihinden itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, murisin 27.7.2004 tarihinde vefat ettiği, murisin 18.1.2000 tarihinde prim ödemesi yaptığı, başkaca bir ödemesinin olmadığı, davacının 8.9.2004 tarihinde Kuruma başvurarak eşinin tarım Bağ-Kur sigortalılığı nedeni ile ölüm aylığı talep ettiği, oda kaydının olup olmadığı ile ilgili olarak ilgili odadan 1965 d'lu ... kızı adına araştırma yapıldığı, zabıta araştırması yapıldığı ve tanık dinlenildiği anlaşılmaktadır.

Her ne kadar yapılan zabıta tahkikatı ve dinlenen tanıkların, davacının murisinin tarımla uğraşmadığını bildirdikleri anlaşılmakta ise de, davaya konu dönemde tarımsal faaliyette bulunup bulunmadığının sağlıklı bir biçimde araştırılmadığı gibi oda kaydının yanlış kimlik bilgisi ile araştırıldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece yapılacak iş, muhtarlık ve adrese dayalı kayıt sisteminde yer alan bilgilerden yararlanarak davacının murisinin davaya konu dönemde nerede ve hangi tarihler arasında ikamet ettiğini belirleyerek tarımsal faaliyette bulunmadığı takdirde kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin geçimini ne şekilde temin ettiğini araştırmak, .../Merkez ilçesi, ... kasabasında çiftçilerin ürünlerini teslim ettikleri kurum ve kuruluşlardan davacının ürün teslimi ve prim kesintisi olup olmadığını sormak, İlçe Tarım Müdürlüğü ve Ziraat Odasından davacının murisinin tarımsal faaliyeti ile ilgili belgelerin örneklerini istemek,

ilgili Ziraat Odasından 1965 d'lu ... oğlu ... kaydının olup olmadığı sorularak, davacının tarım desteğinden yararlanmak amacıyla başvurusu olup olmadığını ve destek alıp almadığını, davacının sahibi olduğu tarım arazileri ile ilgili tarım desteği alınıp alınmadığını ve kim tarafından alındığını sormak,

köy muhtarı ile ihtiyar meclisi üyelerini ve özellikle işe giriş bildirgesinde imzası bulunan muhtarın beyanı alınarak ve gerek görülürse kolluk araştırması ile belirlenecek kamu tanıklarını dinlemek ve böylece davacının murisinin zorunlu sigortalılık koşulu olan tarımsal faaliyetini hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirleyerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.