Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/2239 K.2011/3008

Davacılar,murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde görevsizliğine karar vermiştir. Hükmün davacılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, iş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerinin uğradıkları maddi zararının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, kazalı sigortalının çalıştığı işyerinin tarım işyeri olduğu ve işyesinde 50'den az işçi çalışması nedeniyle 4857 sayılı İş Yasası'nın 4. maddesi gereğince davacının İş Yasası kapsamı dışında bulunduğu davaya bakmaya genel hükümlerine göre Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

506 sayılı Yasa'nın 11./A-b maddesinde sigortalının işveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedence veya ruhca arızaya uğratan olay iş kazası olarak kabul edilmiştir.

Olayda sağlıklı bir sonuca ulaşılabilmesi için sigortalılık niteliğini edinmenin koşulları üzerinde durulmalıdır. Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için aradaki iş ilişkisi kural olarak hizmet aktinin çalıştırana yüklendiği edim işverene ait işyerinde görülmeli, çalıştırılan 506 sayılı Yasa'nın 3. maddesinde belirtilen sigortalı sayılmayan kişilerden olmamalıdır.

4857 sayılı Yasa'nın 4/1-b maddesinde 50'den az işçi çalıştırılan (50 dahil) tarım işyerlerinde ve işletmelerinde bu Kanun hükümlerinin uygulanmayacağı bildirilmiştir.

Bilindiği gibi 506 sayılı Yasa'nın 3.maddesinde tarım işine istisna teşkil eden çalışmalar bendler halinde sayılmıştır. Buna göre 506 sayılı yasanın 3/1-A maddesinin (a) bendinde yazılı olan; kamu sektörüne ait tarım ve orman işlerinde ücretle, (b) bendinde özel sektöre ait tarım ve orman işlerinden ücretli ve sürekli olarak, (c) bendinde tarım sanatlarına ait işlerde, (d) bendinde tarım işyerlerinde yapılan ve tarım işlerinden sayılmayan işlerde, (e) bendinde ise tarım işyeri sayılmayan işyerlerinin park, bahçe ve fidanlık ve benzeri işlerinde çalışanlar hariç olmak üzere tarım işinde çalışanlar 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılmazlar.

Somut olayda, işyerinin özel sektöre ait çiftlik işyeri olduğu, kazalı sigortalının 27.11.2007 tarihinde davalının işçisi olarak saman karma makinesinde çalışmakta iken makinenin ağzına balyaların sıkıştığı, murisin balyaların üzerine çıkarak zıpladığı ve tıkanıklığı açmaya çalıştığı sırada makinenin içine düşerek hayatını kaybettiği, dolayısıyla olayın iş kazası olduğu açıktır.

Nitekim Sosyal Güvenlik Kurumunca yapılan tahkikat sonunda da olayın iş kazası olarak kabul edildiği davalı işverence de olayın iş kazası olmadığının tespitine ilişkin açılmış bir dava ve bu davanın sonucunda olayın iş kazası olmadığının tespitine ilişkin verilip kesinleşmiş bir mahkeme kararının da bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, işverenin sorumluluğuna 506 sayılı Yasa'nın 26. maddesi uyarınca gidilebileceğine ve davacılarda oluşan zararın 506 sayılı Yasa'daki düzenlemeler çerçevesinde giderilmesinin mümkün bulunmasına göre,

Yasa'nın 134. maddesinde de" bu Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıkların yetkili iş mahkemelerin de veya bu davalara bakmakla görevli mahkemelerde görüleceği" açıkça belirtildiğinden Mahkemece işin esasına girilerek deliller usulünce toplanarak istem hakkında bir karar vermek gerekirken 506 sayılı Yasa'nın 3/1-A maddesindeki istisna hükümleri gözetilmeksizin 4857 sayılı Yasa'nın 4/1-b maddesine yanlış anlam verilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.