Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/9035 K.2013/2544

Davacı, Kurumun 27/08/2009 tarihli yazısı ile bildirilen yapılandırma bozma işleminin iptaliyle, 13/05/2006 tarihli taksitlendirme işleminin geçerli olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre, davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2-Dava, nitelikçe, davacının 5458 sayılı Yasa gereğince imzaladığı 13.05.2006 tarihli talep ve taahhütnamenin geçerli olduğunun tespiti ile aksi yöndeki davalı Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulü ile, davalı kurumun 27.08.2009 tarihli yapılandırmanın bozulmasına ilişkin işlemin iptali ile 13.05.2006 tarihli taksitlendirme işleminin geçerli olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının birikmiş prim borçlarını 5458 sayılı Yasanın 2. maddesi uyarınca yapılandırılmasını 13.05.2006 tarihli dilekçesi ile talep ve taahhüt ettiği, borcun 36 taksite bölündüğü, en son taksit tarihinin 31.05.2009 tarihi olduğu, davacının 2007 yılı Ocak, Eylül ve 2008 yılı Ağustos ayına ait taksitleri ödememiş bulunduğu, süresi içinde borcun tamamı ödenmediğinden bahisle, davalı kurumun yapılandırmayı iptal ettiği anlaşılmaktadır.

Bu yönüyle davanın yasal dayanağı 5458 sayılı Yasanın 3 maddesinin 3. ve 4. Fıkraları olup, anılan düzenlemede : 3. Fıkrada başvurusu kabul edilip borçları yeniden yapılandırılanlar; borç türü bazında taksitlendirilmiş borçlarıyla ilgili ödeme yükümlülüklerini bir takvim yılında üç defadan fazla veya taksitlendirme süresi içinde tahakkuk edecek aynı mahiyetteki carî ay borçlarıyla ilgili ödeme yükümlülüklerini bir takvim yılında üç defadan fazla yerine getirmemeleri halinde, yeniden yapılandırma hakkını kaybedecekleri ve ödedikleri tutarların Sosyal Sigortalar Kurumu ve Bağ-Kur'un ilgili mevzuatı uyarınca borçlarına mahsup edileceği,

taksit veya carî aya ilişkin ödeme yükümlülüklerinin eksik yerine getirilmiş olması halinde, ödeme yükümlülüğü ihlal edilmiş sayılacağı, 4.fıkrada ise: Üçüncü fıkraya göre bir takvim yılında ödenmeyen ya da eksik ödenen taksit tutarlarının taksitlendirme süresi aşılmamak kaydıyla en geç izleyen takvim yılının sonuna kadar;

ödenmeyen ya da eksik ödenen kısmın son takside ait olması halinde ise, bu tutarın son taksiti izleyen ayın sonuna kadar ödenmeyen kısım ile birlikte, gecikilen her ay için Hazine Müsteşarlığınca açıklanacak bir önceki aya ait TL cinsinden iskontolu ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faiz oranına 1 puan eklenmek suretiyle bulunacak faiz oranının bileşik bazda uygulanması sonucunda hesaplanacak faiz miktarının ödenmesi halinde bu Kanunun yeniden yapılandırma hükümlerinden yararlanacakları,

Üçüncü fıkraya göre taksitlendirme süresi içinde ödenmeyen ya da eksik ödenen aynı mahiyetteki carî ay prim ve diğer borçları ise, Sosyal Sigortalar Kurumu ve Bağ-Kur mevzuatına göre gecikme zammı hesaplanarak tahsil edileceği bildirilmiştir.

Öncelikle belirtilmelidir ki 5458 sayılı Yasanın 3. maddesinde sözü edilen "bir takvim yılı" sözcüğü ile her yılın 1-12. ayları arasındaki süre, ödeme yükümlülüğünün" bir takvim yılında üç defadan fazla yerine getirilmemesi" sözcükleri ile de "bir takvim yılında en az 4 defa" ödeme yükümlülüğünün ihlal edilmesi amaçlanmaktadır.

Ayrıca yasal düzenlemede ödeme yükümlülüğünün ihlalinin belirlenmesinde taksit borcunu ödememe veya eksik ödeme ile cari ay prim borcunu ödememe veya eksik ödeme sayısı ayrı ayrı değerlendirmeye tabi tutulmuş olup aynı ayda taksit ve cari ay prim borcunun ödenmemiş olması ödeme yükümlülüğünün bir kez ihlali anlamına gelmektedir.

Öte yandan bir ay taksit veya cari ay priminin ödenmemiş olması halinde bir sonraki ay ödenen taksit veya cari ay priminin BK.'nun 84, 85, 86 maddeleri gereğince önceki ödenmemiş aya mahsuben ödendiğinin kabulü gerekir.

Somut olaya gelince davacının ödemediği taksit sayısı üçten fazla olmadığı gibi taksitlendirmesinin iptali için başvurusu da yoktur. Diğer bir deyişle yeniden yapılandırmanın iptali için yasanın aradığı bir takvim yılında en az 4 defa ödeme yükümlülüğünün ihlali şartı davacı bakımından söz konusu değildir. Yasada 3 ve daha az taksitin ödenmemesi hali yapılandırmanın iptal nedeni olarak düzenlenmemiştir. Hal böyle olunca 3 taksitin ödenmemesinin iptal nedeni olarak kabulünün hatalı olduğu ortadadır.

Mahkemece yapılacak iş; davacının ödeme yükümlülüğünü bir takvim yılında üç defadan fazla ihlal etmediği gibi taksitlendirmesinin iptal edilmesi için Kurumdan bir talepte bulunmadığından yapılandırmanın geçerli bulunduğu kabul edilerek, ödenmeyen kısım için işleyecek faiziyle birlikte davacının ödemesi gereken borç miktarı davalı kurumdan sorulup, kurumca bildirilen miktara davacının itirazı olması halinde eldeki davanın uzman hukukçu, mali müşavir ve hesap uzmanı bilirkişi heyetinden konuya ilişkin rapor alınarak davacının borçlu olduğu miktar belirlenip, davacıya bu borcu ödemesi için önel vermek ve çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.