Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/21518 K.2013/23922

Davacı, Bağ-Kur sigortalılığının 16/01/1979 tarihinde başladığının tespitine, primleri ödenmiş 16/01/1979 -04/05/1979 tarihleri arasında zorunlu veya isteğe bağlı Bağ-Kur sürelerine sayılmasına, aksi yöndeki kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 16.01.1979-04.05.1979 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu veya isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 16.01.1979-04.05.1979 tarihleri arasında Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı, 1479 sayılı Kanun'un 24.maddesine 2229 sayılı Kanun'un ek geçici 5.maddesi ile eklenen ve 18 yaşından küçük sigortalıların, sigortalılık başlangıç tarihini düzenleyen hükümdür. Buna göre, 18 yaşını doldurmadıkları halde 4.5.1979 tarihine kadar Bağ-Kur'a kayıt ve tescili yapılmış olanların 30.6.1979 tarihinde sigortalılıkları sona erdirilip kazandıkları sigortalılık hakları saklı tutulacaktır.

Bu sigortalıların 30.6.1979 tarihinden sonra 18 yaşını doldurduklarında 1479 sayılı Kanun'un değişik 24.maddesi kapsamına girdikleri takdirde bu tarih itibariyle sigortalılıklarının daha önce verilmiş basamak ve sicil numaraları üzerinden devam edeceği düzenlenmiştir.

Bu durumda, 1479 sayılı Kanun'un değişik 24.maddesi kapsamına 4.5.1979 tarihinden itibaren girecek nitelikte oldukları halde 18 yaşını doldurmamış olanlar 4.5.1979 tarihine kadar kayıt ve tescillerini yaptırmadıkları takdirde artık 18 yaşını doldurdukları tarihten itibaren Bağ-Kur sigortalısı olabileceklerdir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 08.01.1980 tarihli Bağ-Kur'a giriş bildirgesi ile 16.01.1979 tarihinden itibaren oda kaydına istinaden Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, 1.1.1979-31.12.1983; 23.11.1992-31.12.1994; 17.6.1998-31.12.1998; 14.4.2000-31.8.2008 tarihleri arasında vergi mükellefi olduğu; 24.4.1979-1.2.1984 tarihleri arasında Ticaret ve Sanayi Odasında, 31.01.1991 tarihinden itibaren Elektrik Mühendisleri

Odası'na kayıtlı olduğu, 21.01.1980 tarihinde ilk kez prim ödemesi yaptığı, daha sonra 30.09.1991 tarihinde ve devam eden tarihlerde düzenli olarak prim ödemesinin olduğu, davalı Kurum tarafından davacının 16.01.1979 tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edilmesine rağmen daha sonra 1479 sayılı Kanun'un 2229 sayılı Kanun'un ek geçici 5.maddesi ile değişik 24.maddesi gereğince davacının tescil tarihinin 31.01.1991 olarak değiştirildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacının Bağ-Kur'a giriş bildirgesinin 08.01.1980 tarihinde Kuruma intikal ettiği ve davacının 1479 sayılı Kanun'un 24.maddesine 2229 sayılı Kanun ile eklenen ek geçici 5.maddesi hükmüne göre 4.5.1979 tarihinden önce kayıt ve tescili yapılmadığından ancak 18 yaşını doldurduğu tarihte sigortalı kabul edilmesi mümkündür. Davacının, 4.5.1979 tarihinden önce sigortalı olarak tescil edilmediği anlaşıldığından yasa hükmü gereği 18 yaşından önce Bağ-Kur sigortalısı olarak kabul edilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

KARŞI OY

Dosyadaki yazılı bilgi ve belgelerden davacı 09/01/1980 tarihinde geriye dönük 16/01/1979 dan başlatılmak üzere ticaret ve sanayi odası kaydı ve 01/01/1979 başlayan vergi kaydı nedeniyle Bağ-Kur'a tescil edilmiştir. İlk prim ödemesini 415.00. TL. olarak 21/01/1980 de Kuruma yatırdığı kayıtlardan anlaşılmaktadır. Bu meblağ o tarih itibariyle önemli ölçüde yüksek sayılabilecek miktardadır.

Daha sonra davacının tescil işleminin 04/05/1979dan sonra yapıldığı gerekçesiyle yıllar sonra 28/11/2011 de tahsis talebinde bulunduğu sırada ilgil yasa hükmünden yararlandırılmayarak Bağkurluluğunun iptal edilmesi hem hakkaniyet hem de iyi niyet kuralına uygun düşmemektedir.

Genellikle kurum çoğu işlemlerini evrakların yığılması nedeniyle geriye dönük olarak gecikmeli yerine getirebilmekdir. Bu gecikmelerden ilgilisi sigortalıların olumsuz etkilenmesi hali söz konusudur.

Uzun yıllar primlerin kullanılması üstelik hatanın geç farkedilerek zamanında sigortalıların haberdar edilmemesi kabul edilebilecek hata değildir. Uzun yıllar sonra telafisi mümkün olmayan zararlara sebebiyet verilmektedir. Somut olayda da böyle bir durum söz konusudur.

Bu nedenlerle geç bırakılan ve hatalı gerçekleşen kurum işlemini iptal ederek hakkaniyeti tesis eden mahkeme kararırın onanması yerine yazılı olduğu şekilde bozma hükmü kuran yüksek dairenin çoğunluk görüşüne katılamamaktayım. 16/12/2013