Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/23135 K.2013/731

Davacı, 27/12/1983-19/09/1991, 23/02/1993-31/12/2004 ve 01/07/2005-02/05/2011 tarihleri arasında.... sigortalısı olduğunun ve 6111 sayılı yasadan yararlandırılması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, Dava, davacının 27/12/1983-19/09/1991, 23/02/1993-31/12/2004 ve 01/07/2005-02/05/2011 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ve 6111 sayılı Yasadan yararlanma hakkının saklı tutulması istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile, 01/05/1996-31/12/2004 tarihleri arasında davacının ... sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine ve 6111 sayılı Yasadan yararlanma talebinin reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden davacının, 01/04/1996 tarihi itibariyle.... sigortalısı olarak tescil edildiği, SSK kapsamında çalışmaya başlaması nedeniyle sigortalılığın 01/01/2005 tarihinde terkin edildiği, beş yılı aşkın süre ile prim ödemesi bulunmadığından ....sigortalılığının 01/04/1996 tarihi itibariyle durdurulduğu, 01/01/2005-30/06/2005 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında çalışmasının bulunduğu, 05/05/2011 tarihi itibariyle... sigortalılığının yeniden başlatıldığı,

davacının 31/05/2011 tarihinde 6111 sayılı Yasadan yararlanmak için davalı Kuruma başvuru yaptığı, kurumca kabul edilen sigortalılık süresine ilişkin 6111 sayılı Yasa kapsamında çıkarılan borcun son ödeme tarihi olan 31/07/2011 tarihine kadar ödenmediğinden yapılandırma işleminin iptal edildiği anlaşılmaktadır.

5510 sayılı Yasanın geçici 17. maddesi uyarınca davacı her zaman kuruma başvurarak sigortalılık süresini elde edebilir.Kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlarla tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan, 1479 ve 2926 sayılı kanunlara göre tescilleri yapıldığı halde, bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla beş yılı aşan süreye ilişkin

prim borcu bulunanların, bu sürelere ilişkin prim borçlarını, prim borçlarının ödenmesine ilişkin Kurumca çıkarılacak genel tebliğin yayımı tarihini takip eden aybaşından itibaren 6 ay içerisinde ödememeleri halinde, prim ödemesi bulunan sigortalıların daha önce ödedikleri primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibarıyla, prim ödemesi bulunmayan sigortalıların ise tescil tarihi itibarıyla sigortalılığı durdurulur.

Prim borcuna ilişkin süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilmez ve bu sürelere ilişkin Kurum alacakları takip edilmeyerek, Kurum alacakları arasında yer verilmez.

Ancak, sigortalı ya da hak sahipleri daha sonra müracaatları tarihindeki 80 inci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenecek prime esas kazanç tutarı üzerinden hesaplanacak borç tutarının tamamını, borcun tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde ödedikleri takdirde, bu süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilir. Sigortalılıkları önceki kanunlara göre durdurulanlar için de bu maddenin ikinci fıkrası hükmü uygulanır.

Mahkemece, davacının Kurumca Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kabul edildiği 01/05/1996-31/12/2004 döneminde sigortalılığının tespitinde hukuki yararının bulunmadığı gözardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Öte yandan,Dairemizin ve giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşleri, Tarım Bağ-Kur sigortalısının kısa süreli olarak SSK’na tabi çalışmasının tarım faaliyetinin devamına engel olmayacağı ve dolayısıyla bu hizmetler dışında tarım faaliyetinin kanıtlanması durumunda sigortalığın devam ettiğinin kabulü gerekeceği yönündedir.

2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesine göre " sigortalıların kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye, muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının,kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifleri ve birliklerinin,tarım kredi kooperatifleri ve birliklerinin......... kayıtları esas alınır."

Mahkemenin 01/07/2005-02/05/2011 tarihleri arasındaki döneme yönelik talebin prim ödemesi veya kesintisi bulunmaması nedeniyle reddi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, davacının Kurum'ca 01/05/1996-31/12/2004 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayıldığı sürelerin cari primlerini her zaman ödeyebileceğinden ve bu döneme ilişkin tespit davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığından istemin reddine karar vermek.

01/07/2005-02/05/2011 tarihleri arasındaki dönem yönünden ise, davanın nitelikçe kamu düzenine ilişkin olduğunu göz önünde bulundurarak öncelikle nizalı dönemde 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtların olup olmadığını söz konusu kuruluşlardan, davacının ziraate elverişli taşınmazlarının bulunup bulunmadığını ilgili tapu idaresinden, özel idareden, belediyeden araştırmak, köy muhtarı ile yeterli bilgi ve görgüye sahip kişileri tanık olarak dinlemek , ayrıca zabıta tahkikatı ile de araştırma yaptıktan sonra diğer bütün delilleri birlikte değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.