Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/11862 K.2014/16601

Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin 01/08/1997 olduğunun tespitine, emekliliğe hak kazandığına, birikmiş aylıkların tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Davacı, 01.08.1997 tarihinin Tarım Bağ-Kur sigortalılığının başlangıç tarihi olduğunun ve yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitini istemiştir.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de, hüküm dosya kapsamındaki belgelere uygun bulunmamaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 Sayılı Yasada, 506 Sayılı Yasanın 79. maddesindeki gibi, geçmiş Tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. Anılan yasanın 5. maddesinde, 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin, kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı belirtilmiştir. Yasanın 10. maddesindeki kayıtlar Kurum tarafından yapılacak olan tescil işlemleri için uygulama alanı bulmaktadır.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.

Tarım Bağ-Kur sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının S.. Gıda Endüstri İhr. İth. Aş. unvanlı işyerine 27.07.1997 tarihinde verdiği çorbacı biberinden Bağ-Kur prim kesintisinin yapıldığı, N.. Süt Mamulleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne 11.01.1999 tarihinde ve 1999 yılının 2, 3 ve 4.aylarında, yine 31.03.2006 tarihinde ve sonrasında süt verdiği ve bunlardan da Bağ-Kur prim kesintisinin yapıldığı, davalı Kurumun davacıyı 01.08.1997 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil etmiş olmasına rağmen, 27.12.2011 tarihinde “makbuz veya dökümü yok” notu ile tescil tarihini 01.04.2006 olarak değiştirdiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacının davalı Kurum tarafından 01.04.2006 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edilmiş olması sebebi ile sigortalılığının 01.04.2006 tarihi ve sonrası için tespitine karar vermekte hukuki yarar yoktur. Ancak davacının ibraz ettiği 27.07.1997 ve 11.01.1999 tarihli müstahsil makbuzlarına göre “01.08.1997-31.12.1999” tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kabul edilmesi gerektiği göz önünde bulundurulduktan sonra yaşlılık aylığı şartlarına haiz olup olmadığını değerlendirmek gerekirken davanın tümden reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olmakla bozmayı gerektirir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.