Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/1689 K.2014/4098

Davacı, Kurum işleminin iptaliyle, 01/01/1987 yılından başlayan tarım Bağ-Kur kaydına üstünlük tanınarak davam etmesi gerektiğine, 6111 sayılı Yasadan yararlandırılmasına, emekliliğinin geçerli olduğuna, birikmiş aylıkların faiziyle tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

Dava, davacının 01/01/1987 tarihinde başlayan Tarım Bağ-Kur sigortalılığının, 27.4.1989 tarihinde başlayan SSK’lı çalışmaları nedeniyle 18.05.1990 tarihinden itibaren iptal edilmesi sonucu yaşlılık aylığının iptali ve ödenen maaşların borç kaydedilmesi nedeniyle, 1.1.1987 tarihinde başlayan Tarım Bağ-Kur sigortalılığına üstünlük tanınarak devam etmesi gerektiği, 6111 sayılı yasadan faydalandırılması ve birikmiş emekli aylıkların tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulü ile, davacının 1.1.1987-26.4.1989 ve 18.5.1990­30.6.2011 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalı olduğunun tespitine karar verilmiş ise de, bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık uzun süreli zorunlu 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaların Tarım Bağ-Kur sigortalılığını kesip kesmeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Gerçekten Tarım Bağ-Kur sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, gerek 506 ve gerekse 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasa'nın 36 ve 10.maddesindeki şartların da gerçekleşmesi halinde 506 ve 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, ancak 506 ve 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise,

tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve anılan çalışmaların sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması, talep veya aynı Yasa'nın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği Dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.

(Yargıtay HGK' nun 14/02/2007 tarih 2007/21-73 esas ve 2007/71 sayılı karanda aynı yöndedir)

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re'sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

Bir yıldan daha az süren zorunlu sigortalılık kapsamındaki çalışmalar kısa süreli olup, kesintisiz bir şekilde bir yıl veya daha fazla süren çalışmalar ise uzun süreli çalışmadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının tarımsal faaliyeti nedeniyle 01/01/1987 tarihinde Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, 27/04/1989-17/05/1990 tarihleri arası 381 günlük 506 sayılı Yasa kapsamında uzun süreli çalışmalarının bulunduğu, davacının 28.04.2011 tarihinde 6111 sayılı Yasadan faydalanmak için davalı Kuruma başvurduğu ve Kurumun davacıyı 1.1.1987-26.4.1989 ile 18.05.1990­30.04,2008 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur'lu kabul ederek prim borcunu aldığı ve tahsis talebine istinaden 01.07.2011 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağladığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacının 27/04/1989-17/05/1990 tarihleri arası 381 günlük 506 sayılı Yasa kapsamında uzun süreli çalışmalarının bulunduğu, uzun süreli SSK kapsamındaki bu çalışmanın tarım Bağ-kur sigortalılığını keseceği, sigortalılığın yeniden başlayabilmesi için davacı adına talep, prim ödemesi veya prim tevkifatı bulunması gerektiği, bunlarında hiç birinin dosyada bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece davacının uzun süreli SSK'lı çalışmalarından sonra sigortalılığın ancak bir prim kesintisi, tevkifat veya talebinin bulunması halinde başlatılabileceği gözardı edilerek, eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulması isabetsiz olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, davacının 18.05.1990 tarihinden sonra Tarım Bağ-Kur sigortalısı olması için gereken şartları yerine getirmediğinden bu süre yönünden talebin reddine karar vermek ve çıkacak sonuca göre yaşlılık aylığı şartlarını değerlendirmekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.