Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/2065 K.2014/7201

Davacı, talep ettiği ve pirimlerini ödediği basamakların tamamının süreleri ile birlikte intibakının gerektiğinin tespitine, yapılacak hesap sonucunda doğacak yaşlılık aylığı farkının bağlanma tarihinden itibaren tahakkuk tarihlerine göre yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacı, davalı Kurum tarafından basamak intibaklarının yanlış yapıldığını bildirerek doğru basamak ve tarihlerinin belirlenmesi ile doğacak yaşlılık aylığı farkının yaşlılık aylığı bağlanma tarihinden itibaren tahahhuk tarihlerine göre yasal faizleri ile birlikte davalı Kurum'dan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece; davacının basamak yükseltme tarihlerinin; 01.09.1993 tarihinden itibaren 12, 01.09.1995 tarihinden itibaren 13, 01.09.1996 tarihinden itibaren 14, 01.09.1997 tarihinden itibaren 15, 01.09.1998 tarihinden itibaren 16, 01.09.1999 tarihinden itibaren 17, 01.09.2001 tarihinden itibaren 18, 01.10.2003 tarihinden itibaren 19, 01.10.2004 tarihinden itibaren 21, 01.10.2006 tarihinden itibaren 22 basamak olduğuna, bu basamaklar doğrultusunda yapılacak hesap sonucunda doğacak yaşlılık aylığı farkının yaşlılık aylığı bağlanma tarihinden itibaren tahahhuk tarihlerine göre yasal faizleri ile birlikte davalı Kurum'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden.

Bağ-Kur sigortalısı olan davacının 03.11.2003 tarihinde basamak yükseltme talebinde bulunduğu, bu talebinin davalı Kurum'ca kabul edildiği, davacının Kurum tarafından talep edilen basamak yükseltme miktarını eksiksiz ödediği, 01.10.2004 tarihinde 16. basamağa yükseldiği, 01.10.2006 tarihinde de 17. basamağa yükseldiği, davacıya 01.11.2007 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığı, daha sonra davacı tarafından, basamak satın aldığı ve basamaklarının yanlış hesaplandığı belirtilerek dava açıldığı, mahkemece “ davacının gelir basamağının 01.10.2006 tarihi itibari ile 22 olduğuna ve yaşlılık aylığının buna göre tespitine ” karar verildiği,

Dairemizin 29.11.2010 tarihli kararı ile onandığı, onama kararı üzerine davacının davalı Kurum'dan kararın uygulanmasını istediği, bunun sonucunda; davacının 01.10.2006 tarihindeki basamağının 22 olarak düzeltildiği, 05.05.2011 tarihli 2. aylık bağlama kararı ile 01.11.2007 tarihinden başlamak üzere maaş tutarlarının yeniden hesaplandığı ve 06.07.2011 tarihinde farkın ödendiği, ancak; davacının her ne kadar Kurum tarafından sonuç kısmında yer alan 22. basamağa intibak işlemi yapılmışsa da diğer basamak artışlarının yapılmadığı belirtilerek yeniden Kurum'a itiraz edildiği, davalı Kurum işlem yapmadığı için iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın yasal dayanağı, 4447 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'ya eklenen geçici 11. maddedir. 1479 sayılı Yasa'nın geçici 11. maddesinde; 01.01.2000 tarihinden önce sigortalı olup da 01.01.2000 tarihinden sonra sigortalılığı devam eden sigortalılara bağlanacak yaşlılık aylığının koşulları düzenlenmiştir. Adı geçen geçici 11. maddede; “ Bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten önce sigortalı olanlara bağlanacak yaşlılık aylığı;

a) Sigortalının, aylık başlangıç tarihindeki toplam sigortalılık süresi esas alınarak, bu Kanun'un yürürlük tarihinden önce bulunduğu gelir basamağının aylık başlangıç tarihinde yürürlükte bulunan gelir tablosundaki değer üzerinden, bu Kanun'un yürürlük tarihinden önceki hükümlere göre hesaplanan aylığının, bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihe kadar geçen sigortalılık süresinin toplam sigortalılık süresine orantılı olarak hesaplanan tutarı ile,

b) Sigortalının, bu Kanun'un yürürlük tarihi ile aylık başlangıç tarihi arasında aylar itibariyle prim ödediği gelir basamaklarının bu basamaklardaki prim ödeme süreleri de dikkate alınarak, aylık başlangıç tarihinde yürürlükte bulunan gelir basamakları üzerinden hesaplanacak ağırlıklı ortalamasının, aylık başlangıç tarihindeki toplam sigortalılık süresi esas alınmak suretiyle bu Kanun'un 36. maddesinin 2. fıkrasına göre bulunacak aylık bağlama oranı üzerinden hesaplanan aylığın, bu Kanun'un yürürlük tarihinden sonra geçen sigortalılık süresinin toplam sigortalılık süresine orantılı olarak hesaplanan tutarın toplamıdır.

Bu şekilde hesaplanan aylık, bu Kanun'un 36. maddesinin 3. fıkrasına göre artırılır.

2. fıkraya göre bağlanacak aylık, sigortalının aylık başlangıç tarihindeki toplam sigortalılık süresi esas alınarak, bu Kanun'un yürürlük tarihinden önce bulunduğu gelir basamağı üzerinden bu Kanun'un yürürlük tarihinden önceki hükümlere göre hesaplanan aylığının, bu Kanun'un yürürlük tarihi ile aylık başlangıç tarihi arasında geçen takvim yılları için, her yılın Aralık ayına göre Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan en son temel yıllı kentsel yerler tüketici fiyatları endeksindeki değişim oranı kadar artırılmış tutarından az olamaz. ” hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda; davacının tespit talebi yanında tahsil talebi de bulunmasına rağmen, sadece tespit talebine ilişkin hüküm kurulması, tahsil talebi hakkında ise; miktar bildirilmeden, hesaplama davalı Kurum'a bırakılacak şekilde infaza elverişsiz olarak karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; davalı Kurum'dan, tahsis talebinden sonra 01.11.2007 tarihinden itibaren davacıya bağlanan yaşlılık aylığının ay be ay ne kadar olduğunu sormak, ayrıca Muğla 1. ASHM'nin 11.09.2009 tarih ve 2007/694 esas,

2009/598 karar sayılı kararı gereğince davalı Kurum tarafından davacının 01.10.2006 tarihindeki basamağının 22 olarak düzeltilmesi işleminden sonra ve 05.05.2011 tarihli 2. aylık bağlama kararından sonra davacının 01.11.2007 tarihinden itibaren maaşlarının yeniden hesaplanmasına ve 06.07.2011 tarihli ödemeye ilişkin belgeleri istemek ve bu işlemden sonra davacının hesaplanan yaşlılık aylığının ay be ay ne kadar olduğunu sormak,

aylıklar arasında ne kadar fark olduğunun açıkça bildirilmesini istemek ve davacıya hangi tarihler arasındaki aylıklar için ne kadar toplu ödeme yapıldığını da sorarak davalı Kurum'dan davacının yaşlılık aylığı hesaplamasına ilişkin tüm evrakları getirtip bilirkişiden;

davalı Kurum'un ilk yaptığı yaşlılık aylığı bağlama işlemi ile Muğla 1. ASHM'nin 11.09.2009 tarih ve 2007/694 esas, 2009/598 karar sayılı kararından sonra yapılan aylık bağlama işlemlerini irdeleyen ve işlemlerde hata bulunup bulunmadığını, bulunuyor ise hatanın nereden kaynaklandığını açıkca izah edecek şekilde düzenlenen, davacının tahsil talebi hakkında da işlem yapılarak denetime elverişli rapor hazırlanmasını isteyerek, talep ve müktesep hak kuralları da gözönünde tutularak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yetersiz inceleme ve araştırma ile hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.