Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/4641 K.2014/4570

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava; davacının davalı işyerinde 13.04.2004 – 29.04.2008 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında geçen ve davalı Kurum'a bildirilmeyen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalıya ait kıraathanede çalıştığını beyan eden davacı adına davalı tarafından düzenlenen 17.04.2008 tarihli işe giriş bildirgesi bulunduğu, davacı tarafından talep edilen süreler içerisinde davalı işveren tarafından davalı Kurum'a bildirilen çalışma bulunmamakla birlikte, davacının davalı yanında geçen 17.04.2008 – 01.06.2008 tarihleri arasındaki çalışmalarının davalı Kurum'a bildirildiği, davacının şikayeti üzerine 17.04.2008 tarihinde yapılan kontrolde; davacının işyerinde fiilen çalıştığının, başka çalışanın olmadığının tutanak altına alındığı, tutanakta işyerinin tescilsiz olduğunun bildirildiği,

29.02.2012 tarihli denetmen raporunda davacının çalışmalarının tespit edilme imkanı bulunmadığından yargı yoluna gitmesi gerektiğinin belirtildiği, 2008/4-6. aylar arası dönem bordrolarının dosyada mevcut olduğu, davalıya ait işyerinin 17.04.2008 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamına alındığı, bordrolarda isimleri bulunan kayıtlı çalışanların dinlenilmediği, komşu işyeri tanıklarının beyanları arasında ise çelişki bulunduğu, davacının yeşilkart başvurusu üzerine zabıta tarafından yapılan tahkikat sonucu tutulan 22.10.2003 tarihli tutanakta ise; davacının, davalı işyerinin bulunduğu R...

İşhanında sabahçı kahvehanesinde 8 milyon yevmiye ile çalıştığının tespit edildiği, yine davacının yeşilkart başvurusu üzerine tutulan 11.10.2005 tarihli tutanakta gündelik olarak iş bulursa çalıştığının, 16.01.2007 tarihli tutanakta da davacının bulabildikçe gündelik işe gittiğinin, kahvehane vb yerlerde çalıştığının tespit edildiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliğinin kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Uyuşmazlık, somut olayda fiili çalışma olgusunun yöntemince kanıtlanmış olup olmadığı, mahkemece bu yönde yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda; her ne kadar mahkemece, davacının 17.04.2008 – 01.06.2008 tarihleri arasında davalı yanında geçen çalışmalarının davalı Kurum'a bildirildiği ve davacının yeşilkart başvurusu üzerine tutulan 11.10.2005 ve 16.01.2007 tarihli tutanaklarda bulabildikçe gündelikçi olarak çalıştığı belirtildiğinden, ayrıca komşu işyeri çalışanlarının davacıyı tanımadıklarını beyan etmeleri nedeni ile davanın reddi cihetine gidilmişse de;

davacının yeşilkart başvurusu üzerine yapılan zabıta araştırması sonucu tutulan 22.10.2003 tarihli tutanakta davacının davalıya ait kıraathanenin de bulunduğu Ramazanoğlu İşhanı'nda sabahçı kahvehanesinde çalıştığı tespit edilmiş ve hizmet cetvelinden davalı işyerine komşu işyerinde 15.05.2004 – 27.08.2010 tarihleri arasında çalıştığı anlaşılan tanık Serkan Ö.., davacının davalıya ait kıraathane faaliyete başladıktan sonra 7-8 yıl çalıştığını beyan ettiğinin anlaşılması karşısında.

22.10.2003 tarihli tutanak ve komşu işyeri tanığı Serkan Ö...in beyanı davacının çalışma iddialarını desteklediği halde bu deliller gereğince başkaca araştırma yapılmadan, eksik inceleme ile sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; davalıya ait işyerinin belediyeden çalışma ruhsatı aldığı tarihi sormak, davalının vergi, oda ve sicil kayıtlarını araştırmak, bu itibarla davalı işyerinin faaliyete geçtiği tarihi tespit etmek, komşu işyeri tanıklarının beyanları arasındaki çelişkinin giderilebilmesi için zabıta marifetiyle veya davalı Kurum'dan sorarak başkaca komşu işyeri tanıkları tespit ederek beyanlarını almak, ayrıca zabıta marifeti ile 22.10.2003 tarihli tutanağın tutulduğu tarihte R...İşhanında başkaca sabahçı kahvehanesi bulunup bulunmadığını tespit ettirerek, bulunuyor ise bu kahvehanenin tutanak tarihindeki sahibi ile çalışanlarını dinleyerek toplanan deliller ışığında sonuca gitmekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.