Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/15888 K.2015/14413

Davacı, kurum 22/03/2012-21/01/2013 tarihleri arasında davalılara yapılan yersiz ödemelerin ödeme yapıldığı tarihlerden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere kararın dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının tüm, davalıların ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davalıların murisinin ölüm aylığı hesabında dikkate alınan 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının bir kısmının iptali nedeniyle davalılara 22.03.2012 - 21.01.2013 tarihleri arasında yersiz ödenen ölüm aylıklarının ve yapılan tebligat giderlerinin faizi ile tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kesmen kabulü ile, davalılardan.. için 6.364,34 TL, . için 3.182,00 TL, .. için 3.182,00 TL olmak üzere toplam 12.728,34 TL'nin davalılardan alınarak, davacı Kuruma verilmesine, 5510 Sayılı Yasanın 96/b maddesi uyarınca 02.05.2013 tarihinden itibaren 2 yıl içerisinde ödeme yapılması durumunda faiz alınmamasına, davacı vekilinin tebligat ücreti talebinin reddine karar verilmiştir

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davalılar murisinin 0342359664 Bağ-Kur Numarası ile.

20.04.1982 – 11.01.1985 (2 yıl 8 ay 21 gün) (981 gün), 7964894972 Bağ-Kur Numarası ile de 25.01.1994 – 11.10.1996 (2 yıl 8 ay 16 gün) (976 gün) olmak üzere toplam 5 yıl 5 ay 7 gün (1957 gün) Bağ-Kur sigortalılığının, 27.09.2002 – 31.01.2003 tarihleri arasında da 124 gün 506 sayılı Kanun kapsamında sigortalılığının olduğu, murisin 17.11.2010 tarihinde öldüğü, davalıların murisin Bağ-Kur sigortalılığından dolayı 3.052,00 TL prim borcunu 30.12.2011 tarihinde ödediği ve 30.12.2011 tarihinde tahsis talebinde bulundukları, Kurumun 1957 gün Bağ-Kur + 124 gün.. süreleri olmak üzere 2081 gün üzerinden davalılara ölüm aylığı bağladığı,

daha sonra Kurumun 25.09.2012 tarihli yazısında; “davacının Bağ-Kur sigortalılığının Ek 19. madde kapsamında olduğu, bildirilecek hizmeti olmadığı halde sehven bildirildiğini” belirttiği, bunun üzerine Kurumca davalıların ölüm aylığının iptal edildiği ve ödenen aylıkların borç çıkarıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık; davalılara bağlanan ölüm aylığının şartlarının oluşup oluşmadığı, buna bağlı olarak yapılan ödemelerin yersiz olup olmadığına ilişkindir.

5510 sayılı Yasa'nın "Ölüm sigortasından sağlanan haklar ve yararlanma şartları" başlıklı 32/2-a maddesinde, Ölüm aylığının en az 1800 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş veya 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılanlar için, her türlü borçlanma süreleri hariç en az 5 yıldan beri sigortalı bulunup, toplam 900 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş durumda iken ölen sigortalının hak sahiplerine, yazılı istekte bulunmaları halinde ölüm aylığı bağlanacağı, ancak,

4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre sigortalı sayılanların hak sahiplerine aylık bağlanabilmesi için ölen sigortalının genel sağlık sigortası primi dahil kendi sigortalılığından dolayı prim ve prime ilişkin her türlü borcunun olmaması veya ödenmesinin şart olduğu” belirtilmiştir.

Somut olayda; davacılar murisinin . ve ... numaraları ile toplam 5 yıl 5 ay 7 gün (1957 gün) 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılığının olduğu, ancak bu sigortalılığının, prim borcundan dolayı 1479 sayılı Yasanın Ek 19. Maddesi uyarınca durdurulduğu, davalıların ihya talebi üzerine Kurumca hesaplanan 3.052,00 TL’yi süresinde 30.12.2011 tarihinde ödedikleri, ancak ödedikleri primin hangi döneme ilişkin olduğunun dosyadan anlaşılamadığı, buna göre davalılara bağlanan ancak daha sonra şartları oluşmadığı gerekçesi ile iptal edilen ölüm aylığının şartlarının tamam olup olmadığının tespit edilemediği görülmüştür.

Yapılacak iş; davalılar murisinin şahsi sicil dosyasını getirterek sigortalılık süresini tespit etmek, davalıların bu sigortalılık süresinden hangi dönemi ihya ettiği, ödediği primlerin hangi döneme ilişkin olduğu ve bu sürenin ölüm aylığı bağlanması için yeterli olup olmadığını tespit etmek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.