Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/10076 K.2018/345

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01/01/2009-25/09/2011 tarihleri arasında çalıştığının ve sigorta primlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının 01.01.2009 ile 25.09.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen çalışmasının tespiti sitemine ilişkindir. Mahkemece, davalı şirkete ait işyerinin topraksız tarım ve seracılık faaliyetleriyle iştigal olduğu,50 den az işçi çalıştırdığı,iş kanunu hükümlerinin uygulanamayacağı,yapılan işin süreksiz işlerden olduğu davacının sigortalı sayılamayacağı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı iş yerinin kurumda ... sicil numarası ile tescil edildiği,uyuşmazlık konusu dönem bordrolarının dosyada bulunduğu ve davalı işyerinden yaklaşık 20-25 sigortalı çalışanın bildirildiği,davacının hizmet cetvelinin dosyada bulunmadığı,... 2 İdare Mahkemesi 2012/1465 Esas sayılı kararında, ...

Tar.Ür.Taş.İnş.Ltd.Şti’nin SGK aleyhine açtığı davada ,seracılık faaliyeti yapan şirkete ait işyerinde 22.02.2012 tarihinde yapılan denetimde 20 kişinin işçi olarak çalıştığı halde işe giriş bildirgelerinin kuruma verilmediği gerekçesiyle idari para cezası tahakkuk ettirilmesine dair işlemin iptalinin istendiği,İdare Mahkemesi’nin işyerinde topraksız tarım ve seracılık faaliyetiyle iştigal edildiği,belli zamanlarda artan iş yoğunluğu sebebiyle işletmeye yakın köylerden yevmiyeli olarak çalıştırılmak üzere tarım işçisi temin edildiği, bu çalışmanın bir-iki gün boyunca sürdüğü,

süreklilik arz etmediği,bu nedenle sigortasız çalıştığı tespit edilen işçilerin 5510 Sayılı yasanın 6 maddesi uyarınca sigortalı sayılamayacağı gerekçesiyle kurum işleminin iptaline karar verildiğinin belirtildiği,kararın kesinleşip kesinleşmediğine dair bilgi bulunmadığı anlaşılmaktadır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4/1-a maddesinde "Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanlar" ın kısa ve uzun vadeli sigorta kolları uygulaması bakımından sigortalı sayılacakları hükme bağlanmıştır. Aynı Kanunun 6/1-ı maddesinde ise.

"Kamu idarelerinde ve Kanunun ek 5 inci maddesi kapsamında sayılanlar hariç olmak üzere, tarım işlerinde veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz işlerde çalışanlar ile tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan; tarımsal faaliyette bulunan ve yıllık tarımsal faaliyet gelirlerinden, bu faaliyete ilişkin masraflar düşüldükten sonra kalan tutarın aylık ortalamasının,

bu Kanunda tanımlanan prime esas günlük kazanç alt sınırının otuz katından az olduğunu belgeleyenler ile 65 yaşını dolduranlardan talepte bulunanlar,"ın kısa ve uzun vadeli sigorta kolları hükümlerinin uygulanması bakımından 4 üncü ve 5 inci maddelere göre sigortalı sayılmayacakları belirtilmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 4/1-b maddesi gereğince “50'den az işçi çalıştırılan (50 dahil) tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde veya işletmelerinde, bu kanun hükümleri uygulanmaz denilmektedir.

Somut olayda,davalı işyerinin ... sicil numarası ile kanun kapsamına alınarak 5510 sayılı yasa kapsamında kuruma sigortalı bildirimde bulunduğu ,davacının davalı iş yerindeki çalışmasının sürekli olduğunu ve kesintisiz çalıştığını iddia ettiği , mahkemece bu konuda yeterli araştırma yapılmadan karar verildiği görülmektedir. Davacının ayda 30 gün üzerinden çalışıp çalışmadığı,çalışmanın sürekli olup olmadığı konusunda araştırma yapılarak sonucuna göre 5510 sayılı Yasa kapsamında değerlendirme yapılması gerekirken eksik inceleme ile davacının 4857 sayılı iş kanunu 4/b hükmüne göre sigortalı sayılamayacağından bahisle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş,... sicil numaralı davalı işyerinin uyuşmazlık konusu dönemi kapsayacak şekilde dönem bordrolarını getirtmek, bordro tanıklarını resen tespit edip dinlemek, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, emniyet ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları;

yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği,davacının iş yerindeki görevi ,çalışma süresi,ayda kaç gün çalıştığı ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde beyanlarını almak,işyerinde uyuşmazlık konusu dönemde Kurumca yapılan denetim olup olmadığını araştırmak ,denetim raporu ve diğer belgeleri istemek, delilleri değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.