Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/17248 K.2018/3180

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01.02.2011 – 31.07.2013 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine, kesilen aylığının yeniden bağlanmasına, aylıkların iptaline ilişkin ...... işleminin iptaline, ödenmeyen aylıkların faiziyle tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan ...... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Davacı,01.02.2011 ile 31.07.2013 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığının tespitine,31.07.2013 tarihinden itibaren ...... sayılmasına ve aylıklarının faizi ile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davalı ......un 29.11.2013 tarihli denetim raporu neticesinde,davacı adına 01.02.2011-31.07.2013 tarihleri arasında bildirim yapılan ......Ltd. Şti. işyerinin sahte işyeri olduğu gerekçesi ile davacının hizmetlerinin iptal edildiği,tutanak tanıklarının davacıyı tanımadığını beyan etmesine rağmen bir kısım ...... tanıklarının davacının şantiyede ...... olarak fiilen çalıştığını beyan ettiği,mahkemece işyerinin varlığı yeterince araştırılmadan karar verildiği anlaşılmaktadır

5510 sayılı .........Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir.

Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, "sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez." Anayasal haklar arasında yer alan ......... güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan ......... güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Somut olayda; Mahkemece, davacıdan işyerinde ne iş yaptığı sorulmadan, işyerinin varlığı araştırılmadan, komşu işyerlerinin kayıtlı çalışanları tespit edilerek dinlenilmeden, çelişkili tanık beyanlarına rağmen, eksik inceleme sonucunda karar verildiği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş,...... denetim raporunda, davalı işyerinin ......da tescilli adreslerinde faal işyerine rastlanmadığı ve ...... sahası olduğu belirtilen adreste yapılan araştırmada şirket adına kayıtlı ve fiilen işletilen bir ...... ocağı olmadığı bildirildiği halde,tanıklarca şirketin inşaat sahası olan ..................olduğu ve davacının şantiyede ...... olarak çalıştığı ifade edildiğinden,

kolluk marifeti ile davacının çalıştığını belirtiği işyerinin varlığı araştırılmalı, ...... olan işyeri köy/mahalle sınırları içerisinde ise ...... ve azaların beyanlarına başvurularak işyeri ve davacının çalışması hakkında beyanları alınmalı, ...... ocağının işletme ve ruhsatının kime ait olduğu sorulmalı, işyerinin sahte olduğu gerekçesiyle kapsam tarihinden itibaren çalışmalar iptal edildiğinden,

detaylı bir araştırma ile davalı işyerinin hem ......da tescilli adreslerinde hem de............dairesinde kayıtlı adreslerinde komşu veya benzeri işleri yapan başka işverenler ve bu işverenlerin çalıştırdığı ......lara geçmiş kişiler saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı, işyerinin vergi kayıtları getirtilerek hangi tarihler arasında faaliyet gösterdiği saptanmalı ,deliller hep birlikte değerlendirilip varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

O hâlde, davalı ...... vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.