Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/2073 K.2017/4846

Davacı, Kurum tarafından haksız ve yersiz olarak tahakkuk ettirilen ve ödenen 4.335,75 TL idari para cezasının ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava; davacı şirket hakkında davalı Kurum tarafından tahakkuk ettirilen ve ödenen idari para cezalarının ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki Kayıt ve belgelerden; dava dışı ...'in 06.03.2004 – 17.11.2004 tarihleri arasındaki çalışmalarının davacı şirket tarafından davalı Kurum'a bildirildiği, ancak 30.12.2005 tarihli davalı Kurum müfettişi raporunda söz konusu kişinin davacı işyerindeki çalışmalarının fiili olmadığının bildirilmesi üzerine davacı şirket adına 11.04.2006 tarihli idari para cezaları tahakkuk ettirildiği, bu belgelerde idari para cezası verilme nedeni olarak.

506 sayılı Yasa'nın 140/d maddesine göre defter ve belgelerin yazının alındığı tarihten itibaren 15 gün içerisinde verilmemesi ile belgelerin yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmemesi ve 140/f maddesine göre vizite kağıdının yazının alındığı tarihten itibaren 3 gün içerisinde verilmemesi olarak gösterildiği, davalı Kurum tarafından; davacı şirketin idari para cezalarına itirazda bulunmadığını ve cezaların 03.05.2006 tarihinde 3.251,81 TL olarak ödemesinin yapıldığını bildirdiği, davacı şirket yetkilisi ... ve ... hakkında kamu kurumuna karşı dolandırıcılık suçundan açılan ceza davasında delil yetersizliğinden beraat kararı verildiği,

ceza dosyasında gerekçe olarak; ...'in işyerinde ... olarak tanındığının, ancak müfettiş tarafından işyerinde çalışanlardan Şahin olarak sorduğu için tanımadıklarını beyan ettiklerinin, fakat duruşmada davacıyı işyerinde çalışan ... olarak tanıdıklarını beyan ettiklerinin belirtildiği, Yargıtay tarafından mahkeme kararının zamanaşımından bozulduğu ve davanın zamanaşımından düşürüldüğü, söz konusu beraat kararı üzerine davacı şirket tarafından iş bu davaya konu idari para cezalarının iptali için idare mahkemesine de dava açıldığı, idare mahkemesince itiraz yolu açık olmak üzere görevsizlik kararı verildiği,

ancak idare mahkemesi kararının kesinleşip kesinleşmediğinin dosya kapsamından belli olmadığı anlaşılmaktadır.

İdari para cezalarına ilişkin olarak 506 sayılı Yasa’nın 140. maddesindeki düzenlemede; “ İdari para cezaları ilgiliye tebliğ edilmekle tahakkuk eder ve tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Kurum'a ödenir veya aynı süre içinde Kurum'un ilgili ünitesine itiraz edilebilir. İtiraz takibi durdurur. Kurum'ca itirazı reddedilenler, kararın kendilerine tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde yetkili idare mahkemesine başvurabilirler.

Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde idari para cezası kesinleşir. Mahkemeye başvurulması cezanın takip ve tahsilini durdurmaz. Tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Kurum'a ödenmeyen idari para cezaları, bu Kanun'un 80. maddesi hükmü gereğince hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte tahsil edilir.

İdari para cezalarının, Kurum'a itiraz ve yargı yoluna başvurulmaksızın tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde ödenmesi halinde, bunun dörtte üçü tahsil edilir. Peşin ödeme, idari para cezalarına karşı Kuruma itiraz etme veya yargı yoluna başvurma hakkını etkilemez.

Ancak, Kurumca itirazın reddedilmesi veya mahkemece Kurum lehine karar verilmesi halinde, daha önce tahsil edilmemiş olan dörtte birlik ceza tutarı, 80. madde hükmü de dikkate alınarak tahsil edilir ” denilmektedir.

Somut olayda; her ne kadar mahkemece 4.335,75 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmişse de davalı Kurum tarafından; davacı şirketin idari para cezalarını 03.05.2006 tarihinde 3.251,81 TL olarak ödediği bildirilmiş, mahkemece ödemeye ilişkin belgeler dosya içerisine alınmadan ve yukarıda anılan itiraz prosedürü araştırılmadan sonuca gidilmiştir.

Mahkemece yapılacak iş; davacının komisyona itiraz edip etmediğini araştırmak, davalı Kurum'dan davacının yaptığı ödemeye ilişkin tüm belgeleri getirtmek, davacı tarafından iş bu davaya konu idari para cezalarının iptali için idare mahkemesinde açtığı ve görevsizlik kararı verilen dosyanın kesinleşip kesinleşmediğini araştırmak, kesinleşmemiş ise sonucunu beklemek ve toplanan deliller değerlendirilmek sureti ile varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurum vekilinin bu yönü amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.