Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/1761 K.2018/371

Davacı, yurt dışında sigorta başlangıç tarihi olan 03/10/1987 tarihinin Türkiye de de sigorta başlangıcı olduğunun tespitine, emekliliği için yetecek süreden fazla tahsil edilen primlerin iadesine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, davanın usulden reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının yurtdışındaki sigorta başlangıç tarihi olan 03/10/1987 tarihinde Türkiyede sigorta başlangıcı olduğunun tespiti ve emekliliği için yetecek süreden fazla olarak tahsil edilen primlerin iadesine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, dava açılmadan önce kuruma başvuruda bulunulmadığı için dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Mahkemenin, davanın kabulüne dair 2014/274 E, 2015/352 K sayılı 28/05/2015 tarihli ilk hükmünün Dairemizin 24.05.2016 tarihli 2016/5457 E., 2016/8758 K. sayılı kararı ile, davacının dava açmadan önce Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaat etmediği anlaşıldığından, 6552 sayılı yasanın 64. Maddesi ve 6100 sayılı yasanın 114. Maddesi gereğince dava açılmadan önce Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaat edilmesi ve kurumdan sonuç alamayınca dava açılması gerektiği, bu zorunluluğun dava şartı olduğu gereği ile bozulduğu, bozmaya uyan Mahkemece, davanın dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

11/09/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6552 sayılı Yasanın 64 maddesi ile 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 7. Maddesine eklenen fıkra ile ... aleyhine açılan davalarda dava açmadan önce kuruma başvuru şartı getirilmiş olup, kurum ret cevabından sonra veya yasal süre içinde cevap verilmemesini müteakip dava açılması gerekmektedir.

Ancak somut olayda,davacı tarafından eldeki davanın 23/06/2014 tarihinde, ilgili yasanın yürürlüğünden önce açıldığı anlaşılmakla,başvuru şartı bulunmadığından mahkemece, işin esasına girilerek karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.Ne var ki, ... 4. İş Mahkemesi'nin 2014/274 E, 2015/352 K sayılı 28/05/2015 tarihli kararı, maddi hata sonucu Dairemizin 2016/5457 E, 2016/8758 K sayılı, 24.05.2016 tarihli ilamı ile bozulmuştur.

Her ne kadar mahkemece bozma doğrultusunda hüküm kurulmuşsa da, yukarıdaki açıklamalar gözetildiğinde davanın 6552 sayılı Kanunun yürürlük tarihinden önce açılmış olduğunun anlaşılması karşısında Dairemizin Bozma İlamının maddi hataya dayalı olduğu, maddi hataya dayanan bozma ilamının usuli kazanılmış hak sağlamasının mümkün olmadığı,önceki bozma ilamının taraflar yönünden müktesap hak oluşturmayacağı gözetilmelidir.Hal böyle olunca, mahkemece, dava şartı eksikliği bulunmayan dava hakkında işin esasına girilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.