Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/2833 K.2017/8524

Davacı, borçlanmak suretiyle ödediği 3600 prim gününün 10/07/1985- 02/04/1993, 16/08/1994-28/12/1994, 10/01/1995-22/07/1995, 08/09/1995-21/12/1995, 05/01/1996-30/07/1996, 03/09/1996-21/12/1996 ve 04/04/1997-16/06/1997 tarihleri arasına intibakıyla borçlanma tahaakkuk cetvelinin buna göre düzeltilmesi, düzeltilen bu borçlanma tarih aralıklarına göre aylık bağlamaya esas yıllık kazanç dönemlerinin yeniden tespiti ve yaşlılık aylığının başlangıç tarihinden itibaren yeniden bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabı:

Kurum vekili; davacının borçlanma talep dilekçesinde borçlanmak istediği süreyi açıkça belirtmemesi nedeniyle borçlanma tabligatının 10.07.1985-13.05.2003 tarihleri arasında çıkarıldığını, kurum işleminin doğru olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir

C)İlk Derece Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı :

Mahkemenin; davacının talebine göre işlem yapılması halinde, borçlandığı sürelerin talep dilekçesinde belirttiği tarihler arasında değerlendirilmiş olacağı, davacının kuruma dekont sunduğunda dilekçesinde borçlanmak istenilen süreyi belirttiği,

emsal nitelikli Yargıtay 10. H.D'nin 2013/20389 E 2015/ 2964 K sayılı ilamında da belirtildiği gibi yaşlılık aylığı tutarının sigortalının borçlandığı döneme göre farklılık arz etmesi karşısında kurumun sigortalıyı bu yönde bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirmeyip sigortalının zarara uğramasına neden olduğu gibi sigortalının yurt dışında geçen ve borçlanmaya tabi sürelerin bir kısmını borçlanması halinde borçlanılan sürelerin hangi tarihler arasına mal edileceği yönünde yasal düzenleme bulunmadığından aksi yönde sigortalı lehine uygulama yapılmasını engelleyen düzenleme de olmayıp,

borçlanılan dönemin sigortalı lehine belirlenmesi ve sigortalının talebine göre ilgili aylara mal edilmesi gerektiği, gerekçesine dayandığı anlaşılmıştır.

Mahkemece ''Davanın kabulü ile, davacının borçlanmak suretiyle ödediği prim günlerinin 10/07/1985 tarihinden itibaren 3600 gün olacak şekilde intibakıyla 10/07/1985-02/04/1993 tarihleri arasında 2783 gün, 16/08/1994-28/12/1994 tarihleri arasında 133 gün, 10/01/1995-22/07/1995 tarihleri arasında 193 gün, 08/09/1995-21/12/1995 tarihleri arasında 104 gün, 05/01/1996-30/07/1996 tarihleri arasında 206 gün, 03/09/1996-21/12/1996 tarihleri arasında 109 gün ve 04/04/1997-16/06/1997 tarihleri arasında 72 gün şeklinde borçlanma tahaakkuk cetvelinin buna göre düzeltilmesi,

davacının düzeltilen bu borçlanma tarih aralıklarına göre aylık bağlamaya esas yıllık kazanç dönemlerinin yeniden tespitiyle bağlanmış yaşlılık aylığının buna göre başlangıç tarihinden itibaren yeniden bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu; Davalı vekili;borçlanmanın kayıtlı belgelerdeki son tarihten geriye gidilerek yapılması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur. D)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı:

Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusu; sigortalının yurt dışında geçen ve borçlanmaya tabi sürelerin bir kısmını borçlanması halinde borçlanılan sürelerin hangi tarihler arasına mal edileceği yönünde yasal bir hüküm bulunmadığı,

06.11.2008 tarihinde yürürlüğe giren “Yurtdışında Geçen Sürelerin Borçlandırılmasına Ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmelik”’in 12. maddesinin 1. fıkrasında başvuru sahibince borçlanmak istenilen süre belirtilmişse belirtilen sürenin, belirtilmemiş ise belgelerde kayıtlı bulunan tarihler arasındaki son tarihten geriye doğru olmak üzere borçlanmak istediği gün sayısının esas alınarak belirlenecek olan sürenin borçlanma süresi olarak esas alınacağı belirtildiği,

5510 sayılı Kanunun 41. Maddesinin son fıkrasında 01.10.2008 tarihinden sonraki sürelere ait borçlanmaların ise ilgili aya mal edileceği hükmüne yer verildiği ve bu düzenlemelerden hareketle, borçlanılan sürelerin ilgili aylara mal edilmesi ve kısmi borçlanma halinde, yaşlılık aylığı tutarının sigortalının borçlandığı döneme göre farklılık arz etmesi nedeni ile Kurumun sigortalıyı bu yönde bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeni ile, aksi yönde sigortalı lehine uygulama yapılmasını engelleyen yasal bir düzenleme de bulunmadığı gözetilerek,

borçlanılan dönemin sigortalı lehine belirlenmesi ve sigortalının talebine göre ilgili aylara mal edilmesi gerektiği,davacının asıl isteğinin 10/07/1985 ten başlatılmak suretiyle borçlanmak olduğu gerekçeleriyle istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

E)Temyiz:

Davalı vekili;davacının borçlanma talep dilekçesinde borçlanmak istediği süreyi 10.07.1985-13.05.2003 olarak belirttiği, davacının yurt dışı borçlanma tebligatının buna göre çıkarıldığını ,kurum işleminin doğru olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Davanın yasal dayanağını oluşturan 3201 sayılı Yasa'nın 5. maddesinde;

“Yurt dışındaki sigortalılık sürelerinin tespitinde, bunu belirten ve istek sahibinin ibraz edeceği ispatlayıcı belgelerde kayıtlı bulunan tarihler arasındaki son tarihten geriye doğru olmak üzere gün sayıları esas alınır.

Sosyal güvenlik kanunlarına tabi hizmetleri olanların, borçlandıkları gün sayısı, prim ödeme gün sayıları ile ilgili hizmetlerine katılır. Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler borçlanılmış ise, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür.

Sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi hizmeti bulunmayan istek sahiplerinin sigortalılıklarının başlangıç tarihi, borçlarını tamamen ödedikleri tarihten borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülen tarihtir.” hükmü yer almaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 29.07.2010 tarihli yurt dışı borçlanma talep dilekçesinde ,borçlanmak istediği süreyi 10.07.1985-13.05.2003 olarak belirttiği,davalı Kurumca düzenlenerek davacıya tebliğ edilen borç tahakkuk cetvelinde 10.07.1985-08.03.2003 tarihleri arası 5307 gün karşılığı 43.050,38 TL borç tahakkuku yapıldığı,davacının 10.04.2014 tarihinde 3600 gün karşılığı borçlanma miktarını ödediği,davacıya 29.04.2014 tarihli tahsis talebine istinaden aylık bağlandığı,yaşlılık aylığı bağlanması sırasında borçlanarak ödediği prim günlerinin 1999-2003 tarihleri arasına maledildiği anlaşılmaktadır.

3201 sayılı Yasa'nın 5.maddesinin 1.fıkrasına göre; Kurum'ca yapılan borçlanma tahakkuk işlemi yerinde olduğu gibi Kurum'ca düzenlenen borçlanma cetvelindeki süreye ait borçlanma bedelinin herhangi bir ihtirazi kayıt konulmadan ödenmesi karşısında davanın reddi gerekirken kabulü usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yeniden hüküm kurulması gerekirken, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASI gerekmiştir.

G)Sonuç: