Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/6515 K.2018/8464

Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillere, kanuni gerektirici sebeplere, temyizin kapsam ve nedenlerine göre davalılardan ... Ve ... vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, 09.05.2007 tarihindeki iş kazasında vefat eden sigortalının yakınları olan anne, baba ve kardeşlerinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesine ilişkindir.

Mahkemece. Davacı anne ve babanın maddi tazminat taleplerinin kabulü ile davacı baba lehine 8.865,00 TL , davacı anne lehine 12.739,00 TL maddi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ...

Aş dışındaki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, davacıların manevi tazminat taleplerinin ise kısmen kabulü ile, davacı baba lehine 10.000 TL , davacı anne lehine 10.000 TL , davacı kardeşlerin her biri lehine ayrı ayrı 7.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ...

Aş dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ... A.Ş aleyhine açılan davanın açılmamış sayılmasına, davalılar lehine takdir edilen vekalet ücreti yönünden ise davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 3.120,00 TL vekalet ücreti takdiri ile ücretin davacılardan alınarak davalılara verilmesine, karar verildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, mahkemenin 31.05.2011 tarihli ilk hükmünde davacı anne ve baba için aynı miktarda maddi tazminata karar verilmiş iken; davacı anne ve baba için ayrı ayrı 7.000,00 TL, davacı kardeşlerin her biri lehine de ayrı ayrı 5.000,00 TL manevi tazminata karar verildiği, davalı lehine takdir edilen vekalet ücreti yönünden ise Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince manevi tazminat davasının reddinden dolayı 2.880,00 TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davalılar ... ve ...'a verilmesine şeklinde karar verildiği,

iş bu yerel mahkemenin ilk kararının davalılardan ... ile ... vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.10.2013 tarih ve 2013/10117 Esas, 2013/18249 Karar sayılı Bozma ilamı ile iş kazası olgusunun tespiti, kusur oranının iş güvenliği uzmanlarından alınacak raporla tespiti yönünden bozulduğu, bu yönüyle manevi tazminat istemine ilişkin ilk kararda davacılar lehine hükmedilen miktarlar yönünden davalı lehine ve davalı ...

A.Ş.’ne karşı açılan dava yönünden vekalet ücretine takdir edilmemesi nedeniyle taraflar lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu anlaşılmaktadır.

Usuli kazanılmış hak kavramı, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Usuli kazanılmış hakkın hukuki sonuç doğurabilmesi için; bir davada ya taraflar ya mahkeme ya da Yargıtay tarafından açık biçimde yapılmış olan ve istisnalar arasında sayılmayan bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan bir hakkın varlığından söz edilebilmesi gerekir.( HGK.nun 12.07.2006 T., 2006/4-519 E, 2006/527 K, 03.12.2008 T., 2008/10-730 E., 2008/732 K.) Usuli kazanılmış hak ilkesi kamu düzeniyle ilgilidir. (09.05.1960 T., 21/9; 04.02.1959 gün 13/5 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı)

Bu açıklamalar doğrultusunda davacılar lehine takdir edilen maddi tazminat miktarı için usuli kazanılmış hakka uygun karar verilmekle beraber; manevi tazminatın takdirinde önceki kararda anne ve baba lehine 7.000,00 TL’şer manevi tazminata karar verilmişken, iş bu temyize konu kararda 10.000,00 TL’şer manevi tazminata karar verilmesi, yine önceki kararda kardeşler lehine 5.000,00 TL’şer manevi tazminata karar verilmişken, iş bu temyize konu kararda 7.000,00 TL’şer manevi tazminata karar verilmesi, aynı zamanda önceki kararda davalı ... lehine red vekalet ücreti takdir edilmemişken, iş bu temyize konu kararda iş bu davalınında red vekalet ücretinden yararlandırılacak şekilde karar verilmesi usuli kazanılmış hakka aykırı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş usuli kazanılmış hak gözetilerek davacıların manevi tazminat istemleri hakkında önceki kararda hükmedilen miktara hükmetmek, davalı ... A.Ş.’nin önceki kararda lehine vekalet ücreti takdir edilmediği gözetilerek, bu karardaki gibi lehine vekalet ücreti takdir etmemekten ibarettir.

O halde davalılardan ... Ve ... vekilinin bu hususları içeren temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.