Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2019/5503 K.2020/2376

A) Davacı İstemi;

Davacılar dava dilekçesi ve ıslahla anne için 53.836,60 TL maddi, 100.000,00 TL manevi, baba için 30.606,87 TL maddi, 100.000,00 TL manevi, kardeşler için 50.000,00’er TL manevi tazminat ödenmesini talep etmişlerdir.

B) Davalı Cevabı;

Davaya cevap veren davalılar davanın reddini talep etmişlerdir.

B) İlk Derece Mahkemesi Kararı:

İlk derece mahkemesince davalılar ... ve ... dışındaki tüm davalılar yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, ... ve ... yönünden ise davacı babanın maddi tazminat isteminin kabulüne, davacı anne lehine 42.577,00 TL maddi, anne ve baba lehine 16.000,00’er TL manevi, kardeşler lehine 8.000,00’er TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir.

C) Bölge Adliye Mahkemesi Kararı:

İlk derece mahkemesi kararına karşı davacılar ile davalı ... tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi’nce davalı ...’ın başvurusunun esastan reddine, davacıların başvurusunun manevi tazminat yönünden kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalılar ... ve ... dışındaki tüm davalılar yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, ... ve ... yönünden davacı babanın maddi tazminat isteminin kabulüne, davacı anne lehine 42.577,00 TL maddi, anne ve baba lehine 45.000,00’er TL manevi, kardeşler lehine 15.000,00’er TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir

D) Temyiz Nedenleri:

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle davalı kat malikleri hakkındaki davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, ceza dava dosyasında alınan kusur raporunda kat maliklerine de kusur verildiğini, kusur raporları arasındaki çelişki giderilmeden karar verildiğini, kat maliklerinin asıl işveren olduklarını, murise verilen kusurun fazla olduğunu, ceza dosyasında alınan kusur raporunda murise kusur verilmediğini, manevi tazminatların az olduğunu, red vekalet ücretinin hatalı tespit edildiğini ileri sürmüştür.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz kapsam ve nedenlerine göre; davacıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, sigortalının iş kazası sonucunda vefatı nedeniyle yakınlarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.Dosya kapsamından iş kazasının meydana gelişinde müteveffa sigortalının %20, davalı ...’ın %40, davalı ...’ın %40 oranında kusurlu oldukları anlaşılmaktadır.Gerek mülga BK’nun 47 ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı TBK’nun 56. maddesinde hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür.

Hakimin manevi zarar adı ile ölenin yakınlarına verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370)

Bu ilkeler gözetildiğinde, davacılar anne ve baba yararına hükmedilen 45.000,00‘er TL manevi tazminatlar azdır.

3-Hüküm tarihinde geçerli olan A.A.Ü.T'nin 7/2 maddesi “Davanın dinlenebilmesi için kanunlarda öngörülen ön şartın yerine getirilmemiş olması ve husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçmemek üzere üçüncü kısımda yazılı avukatlık ücretine hükmolunur.” hükmünü içermektedir.Somut olayda kendilerini vekille temsil ettiren davalılar Fatma, Ahmet Ali ve Hicabi yönünden davanın husumet yokluğundan dolayı reddine karar verildiğinin anlaşılmasına göre,

adı geçen davalılar yararına A.A.Ü.T'nin 7/2 maddesi kapsamında tek ve maktu red vekalet ücreti takdiri gerekirken yazılı şekilde hem maddi tazminat hem de manevi tazminat yönünden ayrı ayrı maktu red vekalet ücretlerine hükmedilmesi hatalı olmuştur.O halde, davacıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmalıdır.G) SONUÇ: Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,