Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2011/3462 K.2011/7394

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Dairemiz Üyesi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı işçi, iş sözleşmesinin işverence geçerli sebep olmadan feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine karar verilmesi, buna bağlı tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesi isteğinde bulunmuştur.

Davalı işveren iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davacının davalıya ait işyerinde bir yılı aşkın süreyle çalıştığı, iş sözleşmesinin 13/05/2009 tarihinde davacının bir yandan davranışları yönünden bir yandan ekonomik gerekçeler ileri sürülerek feshedildiği, ancak davacının savunmasının alınmadığı gibi davalı şirketin ekonomik sıkıntıda olduğu ispatlanamadığı, fesihten önce ve sonraki dönem bordrolarının incelenmesinden anlaşılacağı üzere personel alımının devam ettiği, savunmaların gerçeği yansıtmadığı, fesih tarihi itibariyle yazılı bir fesih bildirimi olmadığından feshin usulüne uygun yapılmadığı kanaatine varılmakla, açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Somut olayda davacı işçi 22/01/2008-13/05/2009 tarihleri arasında manual dizgi sorumlusu olarak çalışmıştır. Davacı işçinin sözleşmesi işveren tarafından talep azlığı nedeniyle işletmenin üretim kapasitesini düşürmek gerektiğinden, devamsızlık ve performans düşüklüğü dikkate alınarak 13/05/2009'da feshedilmiştir.

Davacı işçinin iş sözleşmesinin feshine neden olan işletmesel gerekler ispatlanamadığı için mahkemece davacının iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiği tespit edilerek, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmiştir.

Davacı işçinin sözleşmesi 13/05/2009'da feshedilmiş, davacı işçi 02/06/2009'da işe iade davası açmıştır. Davacı işçi, işten ayrıldıktan sonra işyeri ve işveren aleyhine yazılı bildiriler dağıtmış, internet ortamında işyeri aleyhine beyanlarda bulunmuş, çalıştığı işveren yetkilileri aleyhinde suçlayıcı bildiriler dağıtmış, işyeri önünde ve bahçesinde birlikte getirdiği kişilerle izinsiz, yasaya aykırı şekilde gösterilerde bulunmuştur. Bu nedenle hakkında Cumhuriyet Savcılığı nezdinde suç duyurusunda bulunulmuştur.

İş sözleşmesinin feshinden sonra davacı işçinin işverene ya da işyerine zarar verici eylemleri, feshin geçersizliğini etkilemez. Fesih bildiriminin hukuka uygunluğunu değerlendirme anı, fesih bildiriminin işçiye ulaştığı tarihtir. Diğer bir ifade ile, mahkeme feshin geçersizliğini, fesih bildiriminin yapıldığı andaki koşullara göre değerlendirmelidir.

Bu nedenle işçinin fesihten sonra sözleşmenin feshine neden olacak davranışları işe iade davasının reddine karar verilmesi sonucunu doğurmaz. Ancak sözkonusu davranışlar, işverene sözleşmeyi feshetmesi için yeni bir fesih bildiriminde bulunma hakkı verir. Fesih bildiriminin yapıldığı tarih ile davanın sonuçlandığı tarih arasında iş sözleşmesinin devam edip etmediği belirsizdir.

Mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde işçinin başvurusu üzerine işveren işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşçinin işverence işe başlatılmasıyla iş sözleşmesi hiç fesh edilmemiş gibi kesintisiz devam eder. İşçiye kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için ençok dört aya kadar doğmuş bulunan ücret ve hakları ödenir.

Ancak işçinin işe başlatılmasıyla, iş ilişkisi hiç sona ermemiş gibi devam ettiği için, işçinin işten çıkarıldıği tarihten sonraki davranışları iş sözleşmesinin haklı sebeple feshine neden olabilir. Somut olayda davacı işçinin sözleşmesinin feshinin geçersizliği tespit edilmiş, ancak işçi işten ayrıldıktan sonra sadakat borcuna aykırı, işverene ve işyerine zarar verici davranışlarda bulunmuştur.

Dava sonuçlanıncaya ve işçi işe başlatılıncaya kadar iş sözleşmesinin devam edip etmeyeceği belirsiz olduğu için, işverenden bu süreçte söz konusu sadakat borcuna aykırı davranışlar nedeniyle iş sözleşmesini fesih bildiriminde bulunması beklenemez. Ancak işçinin işe başlatıldığı tarihten itibaren altı iş günlük süre içinde işveren işçinin bu davranışına dayanarak sözleşmesini İş K.m.25/II-e çerçevesinde haklı nedenle fesh edebilir.

İşçinin işe başlamasıyla iş sözleşmesi kesintisiz devam ettiği ve iş ilişkisinin devamı belirlilik kazandığı için İş K.m.26 daki altı iş günlük süre işçinin işe başlatıldığı tarihten itibaren hesaplanır.