Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/16747 K.2013/5889

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı ..., ... ve Ankara Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı işverenlerin yanında 10.02.1999 tarihinde işe başladığını, 20.02.2008 tarihinde sebepsiz olarak işten çıkarıldığını, davalılardan ASKİ yemekhanesinde aşçı olarak çalıştığını, davalılardan ASKİ, Sağlık Bakanlığı, Gazi Üniversitesine bağlı hastanede yemekhane işyerinde farklı dönemlerde aşçı olarak çalıştığını, ... Yemek Ltd. Şti.'nin alt işveren, diğer davalıların her birinin kendi dönemleri için asıl işveren olduğunu belirterek müvekkilinin ihbar ve kıdem tazminatı ile ücret, yıllık izin ücreti, fazla mesai, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... vekili, zamanaşımının gerçekleştiğini, davacının idare elemanı olmadığını, ihale ile iş yapan firma işçisi olup, işçilik alacaklarından idarenin sorumluluğu bulunmadığını, husumet yöneltilemeyeceğini, davanın reddinin gerektiğini bildirmiştir. Davalı ... vekili, davalılardan ... yemek şirketiyle yasal mevzuat doğrultusunda hizmet alım sözleşmesi yapılıp, yüklenicinin çalıştırdığı kişiler için özlük haklarından yüklenicinin sorumlu olduğunu, idareye husumet yöneltilemeyeceğini,

davanın reddi gerektiğini bildirmiştir. Davalı ASKİ vekili, müvekkili idareye husumet yöneltilemeyeceğini, zamanaşımının gerçekleştiğini, davanın reddi gerektiğini bildirmiştir. Davalı ... Yemek Gıda Şirketine davetiye tebliğine rağmen cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, delil durumuna göre ve dinlenen tanık anlatımları dikkate alınarak taleplerin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalılar Sağlık Bakanlığı, ... ve ... temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1)Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2)Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır. Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir.

Zamanaşımının ileri sürülmesi, bir borcu doğuran, değiştiren ortadan kaldıran bir olgu olmayıp, salt doğmuş ve var olan bir hakkın istenmesini ortadan kaldıran bir savunma aracıdır. Bu bakımdan zamanaşımı alacağın varlığını değil, istenebilirliğini ortadan kaldırır. Bunun sonucu olarak da, yargılamayı yapan hakim tarafından yürüttüğü görevinin bir gereği olarak kendiliğinden gözönünde tutulamaz. Borçlunun böyle bir olgunun var olduğunu, yasada öngörülen süre ve usul içinde ileri sürmesi zorunludur. Demek oluyor ki zamanaşımı, borcun doğumu ile ilgili olmayıp, istenmesini önleyen bir savunma olgusudur. Şu durumda zamanaşımı, savunması ileri sürülmedikçe, istemin konusu olan hakkın var olduğu ve kabulüne karar verilmesinde hukuksal ve yasal bir engel bulunmamaktadır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 316/l.-d. maddesine göre, iş mahkemelerinde basit yargılama usulü uygulanır. Aynı kanunun 319.maddesine göre ise savunmanın genişletilmesi ya da değiştirilmesi yasağı cevap dilekçesinin mahkemeye verilmesiyle başlar.

Somut olayda, davalı vekillerinin cevap dilekçelerinde zamanaşımı def’i ileri sürmesi sözkonusudur. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda bu husus dikkate alınmaksızın tüm çalışma süresi için fazla çalışma ücreti alacağı hesaplanmış ve mahkeme tarafından da hüküm altına alınmıştır. Davalı tarafın usulüne uygun zamanaşımı def’i değerlendirilmeksizin alacağın tamamının hükme bağlanması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: