Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/7759 K.2012/28300

Mahkeme, asıl davayı kısmen hüküm altına almış, karşı davayı reddetmiştir. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı-karşı davalı vekili; müvekkilinin davalı şirkete ait işyerinde 05.....2009- 10.07.2010 tarihleri arasında maden mühendisi olarak çalıştığını, işverence fazla çalışma, hafta tatili, yıllık izin ücreti, yapılan ücret zammı vebenzeri alacaklarının ödenmemesi,

ücrete yapılan zammın Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmemesi sebebleriyle ... sözleşmesini haklı sebeplerle feshettiğini, üç öğün yemek ve servis hizmetinin işveren tarafından karşılandığını, günlük çalışma saatlerinin ...:30-19:30 arası olduğunu, işe başladığında 2.500,00 TL ücret aldığını, Aralık ayından itibaren aylık ücretinin 2.750,00 TL'ye çıkarıldığını, yapılan zammın ödenmediğini ve Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmediğini, işyerinde Pazar günleri çalışıldığını, yıllık izin kullandırılmadığını, ... sözleşmesinin feshi esnasında tüm alacaklarının ödeneceği güvencesiyle müvekkiline bir takım belgeler ımzalatılmasına rağmen,

fesihten sonra sadece bakiye ücret alacağı, hafta tatili ve yıllık izin ücreti alacağına mahsuben bir miktar para ödendiğini, bu alacakların bakiyesi ile kıdem tazminatı ile fazla mesai ücretlerinin ödenmediğini ... sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 100,00 TL kıdem tazminatı, 100,00 TL fazla mesai ücretinin, kıdem tazminatına ... sözleşmesinin feshi tarihinden, fazla mesai ücretine ihtarname ile verilen süre bitiminden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, 05.04.2012 tarihli ıslah dilekçesi ile,

kıdem tazminatı alacağını, 2.768,14 TL'ye, fazla mesai ücret alacağını 2.656,33 TL'ye çıkartmıştır.

Karşı davaya verdiği cevap dilekçesinde, müvekkilinin hak kazandığı işçilik alacaklarının ödenmemesi sebebiyle ... sözleşmesini feshetmek zorunda kaldığını, davalı-karşı davacının ihbar tazminatı talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak karşı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı-karşı davacı vekili, müvekkili şirkete ait Siirt ilinde bulunan ... barajı ve HES inşaatında kullanılan ... ocaklarında maden mühendisi olarak teknik nezaretçi

görevinde istihdam edilen davacının, 10.07.2010 tarihli dilekçesinde kendi isteğiyle istifa ettiğini bildirdiğini, aynı dilekçesinde ücret, hafta tatili, milli-dini ..., fazla mesai ve bunları zamları ve yıllık izinlerini aldığını, hiçbir hak ve alacağı kalmadığını beyan ederek müvekkilini ibra ettiğini, davacının daha iyi şartlarda ve evine daha yakın bir yerde ... bulduğu için istifa ettiğini, davacı tarafından imzalanan izin formunda belirtilen tarihler arasında izin hakkını kullandığını, davacı imzalı puantajlara göre hafta tatili iznini kullandığını, işyerinde bir yıllık dönemler içinde ve tek bir kez ücret zammı yapıldığını, davacıya yaptığı fazla mesai karşılığı ücretinin bordroya yansıtılarak ödendiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Karşı davada, davacının ... sözleşmesini feshederken 4857 sayılı ... Kanunu'nun 17. maddesinde öngörülen fesih önellerine uymadığını, ihbar tazminatı ödemesi gerektiğini iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL ihbar tazminatının dava tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte davacıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, 21.02.2012 tarihli ıslah dilekçesi ile , ihbar tazminatı alacağını 3.811,36 TL'ye çıkartmıştır.

Mahkemece, işçilik alacaklarının ödenmemesi sebebi ile davacının haklı olarak ... sözleşmesini feshettiği, kıdem tazminatına hak kazandığı, davalının (karşı davacının) ise ihbar tazminatına hak kazanmadığı; davacının sair taleplerinin de yerinde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı kanuni süresi içinde taraflar temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacı-karşı davalının tüm, davalı-karşı davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasındaki ... ilişkisinin işçinin istifası ile sona erip ermediği, davalı-karşı davacının ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadığı uyuşmazlık konusudur.

Genel olarak ... sözleşmesini fesih ..., hak sahibine karşı tarafa yöneltilmesi gereken tek taraflı bir irade beyanı ile ... sözleşmesini derhal veya belirli bir sürenin geçmesiyle ortadan kaldırabilme yetkisi veren bozucu yenilik doğuran bir haktır. İşçinin haklı sebeple derhal fesih ... 4857 sayılı Kanun'un 24. maddesinde düzenlenmiştir. İşçinin süreli fesih bildiriminin normatif düzenlemesi ise aynı Kanun'un 17. maddesinde ele alınmıştır. Bunun dışında 4857 sayılı Kanun'da işçinin istifası özel olarak düzenlenmiş değildir.

İşçinin haklı bir sebebe dayanmadan ve bildirim süresi tanımaksızın ... sözleşmesini feshi, istifa olarak değerlendirilmelidir. İstifa iradesinin karşı tarafa ulaşmasıyla birlikte ... ilişkisi sona erer. İstifanın işverence kabulü zorunlu değilse de, işverence dilekçenin işleme konulmamış olması ve işçinin de işyerinde çalışmaya devam etmesi halinde gerçek bir istifadan söz edilemez. Bununla birlikte istifaya rağmen tarafların belirli bir süre daha çalışma yönünde iradelerinin birleşmesi halinde kararlaştırılan sürenin sonunda ... sözleşmesinin ikale yoluyla sona erdiği kabul edilmelidir.

İşçinin istifa dilekçesindeki iradesinin fesada uğratılması da sıkça karşılaşılan bir durumdur. İşverence tazminatların derhal ödenmesi ve benzeri baskılarla işçiden yazılı istifa dilekçesi vermesini talep etmesi ve işçinin buna uyması gerçek bir istifa iradesinden söz edilemez. Bu halde feshin işverence gerçekleştirildiği kabul edilmelidir.

İşçinin haklı sebeple derhal fesih sebepleri mevcut olduğu ve buna uygun biçimde bir fesih yoluna gideceği sırada, iradesi fesada uğratılarak işverence istifa dilekçesi alınması durumunda da istifaya geçerlilik tanınması doğru olmaz. Bu ihtimalde ise işçinin haklı olarak sözleşmesini feshettiği sonucuna varılmalıdır.

... sözleşmesinin istifa ile sona ermesi halinde işçinin ... güvencesi hükümlerinden yararlanması mümkün olmadığı gibi, ihbar ve kıdem tazminatlarına da hak kazanılamaz. Bundan başka işçinin işverene ihbar tazminatı ödemesi yükümü ortaya çıkabileceğinden istifa türündeki belgelerin titizlikle ele alınması gerekir. İmzaya itiraz ya da metin kısmına ilaveler yapıldığı itirazı mutlak olarak teknik yönden incelenmelidir.

Dosya içeriğinden, davacının davalı işverene ait işyerinde 05.....2009-10.07.2010 tarihleri arasında maden mühendisi-teknik nezaretçi olarak, brüt 4.083,60 TL ücretle çalıştığı, 19.....2010 tarihli bilgisayar çıktısı olan imzalı dilekçede davacının, şartları daha iyi olan yeni bir firma ile anlaştığı için 03.07.2010 tarihi itibariyle şirketteki tüm görevlerinden ayrılmak istediğini bildirdiği,

10.07.2010 tarihli el yazısıyla yazılmış imzalı dilekçede, işyerinden 10.07.2010 tarihinde kendi isteği ile istifa ettiğini, şirketten çalıştığı süre içindeki ücret, hafta tatili, milli ... ve dini bayramlar, fazla mesai ile bunların zamları ile yılık ücretli izin sözleşme ve kanunlar mucibi ödenmesi gereken haklar gibi ücretlerini ve haklarını aldığını, bugüne kadar hiçbir hak ve alacağı kalmadığını, şirketi ibra ettiğini bildirdiği, 08.07.2010 tarihinde başka işyerinde çalışmaya başladığı, davacının, davalı işverene, fazla çalışma, hafta tatili, yıllık izin ücreti alacağının ödenmemesi,

ücrete yapılan zammın Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmemesi, yapılan ücret zammı vebenzeri alacaklarının ödenmemesi sebebiyle ... sözleşmesini feshettiğine dair 24.05.2011 tarihli ihtarname gönderdiği, ihtarnamenin 26.05.2011 tarihinde işverene tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacının 19.....2010 ve 10.07.2010 tarihli dilekçelerle şartları daha iyi olan başka bir işyerinde ... bulması sebebiyle kendi isteğiyle istifa ederek işyerinden ayrıldığı, istifa dilekçesinin zorla veya iradesi sakatlanarak imzalatıldığına dair delil bulunmadığı gibi, 19.....2010 tarihli istifa dilekçesinden sonra, 10.07.2010 tarihli istifa dilekçesinden önce 08.07.2010 tarihinde başka işyerinde çalışmaya başladığı,

... sözleşmesini haklı sebeple feshettiğine dair ihtarnameyi yaklaşık onbir ay sonra gönderdiği anlaşılmış olup, ... sözleşmesi davacı işçi tarafından istifa ile sona ermesi sebebiyle kıdem tazminatı isteğinin reddi gerekir. Bu durumda davalı-karşı davacı işverenin ihbar tazminatı isteminin şartlarının oluşup oluşmadığı incelenerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Yazılı şekilde karar verilmesi hatalıdır.