Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2014/4961 K.2014/7022

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin haklı ve geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe iade kararına rağmen müvekkilinin işe başlatılmaması halinde sendikal tazminat için bir yıldan az olmamak kaydıyla brüt ücretin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin davacının iş sözleşmesini haklı sebeple feshettiğini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun açılan davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin sendikal sebeple feshedildiğinin ispat olunamadığını, davalı işverenliğin davacının iş sözleşmesini yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırladığı halde yapmamakta ısrar etmesi haklı sebebine dayanarak feshettiğinin anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İşverence yapılan feshin sendikal sebebe dayanıp dayanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun “Sendika özgürlüğünün güvencesi” başlıklı 25. maddesini birinci fıkrasına göre. "İşçilerin işe alınmaları; belli bir sendikaya girmeleri veya girmemeleri, belli bir sendikadaki üyeliği sürdürmeleri veya üyelikten çekilmeleri veya herhangi bir sendikaya üye olmaları veya olmamaları şartına bağlı tutulamaz" üçüncü fıkrasına göre.

"İşçiler, sendikaya üye olmaları veya olmamaları, iş saatleri dışında veya işverenin izni ile iş saatleri içinde işçi kuruluşlarının faaliyetlerine katılmaları veya sendikal faaliyette bulunmalarından dolayı işten çıkarılamaz veya farklı işleme tabi tutulamaz." Aynı maddenin beşinci fıkrasına göre ise.

"Sendikal nedenle iş sözleşmesinin feshi halinde işçi, 4857 sayılı Kanunu’nun 18, 20 ve 21 inci madde hükümlerine göre dava açabilir ve iş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi hâlinde, 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir." denilmektedir.

Sendikal tazminat davalarında ispat yükünün işçide olduğu hallerde, işyerinde çalışan ve sendikaya üye olan işçilerin sayısı, hangi tarihlerde üye oldukları, üyelikten çekilen işçilerin olup olmadığı, işyerinde çalışmakta olan işçilerin bulunup bulunmadığı, aynı dönemde yetki yönteminin işletilip işletilmediği gibi ölçütler belirlenmiştir.

Somut olayda; davacı, davalıya ait işyerinde 01.11.2006-13.02.2013 tarihleri arasında çalıştığını, iş sözleşmesinin işverence sendikal sebeple feshedildiğini iddia ederek işe iadesini ve sendikal tazminata hükmedilmesini talep etmiş, davalı işveren ise, davacının iş sözleşmesinin yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırladığı halde yapmamakta ısrar etmesi haklı sebebine dayanarak feshedildiğini ve feshin sendikal sebebe dayanmadığını savunmuştur.

Dosya içinde yer alan belgelerden iş yerinde çalışan işçilerin K.-İş Sendikasına üyelik ve üyelikten çekilme tarihlerini gösterir üye kayıt fişleri ve üyelikten çekilme bildirimlerinden 04.02.2013-04.03.2013 tarihleri arasında sendikaya on sekiz işçinin üye olduğu, üye olan dokuz işçinin 07.03.2013 tarihinde üyelikten istifa ettiği bildirilmiştir.

Davacının da sendikaya 04.02.2013 tarihinde üye olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı tanıkları; işyerinde sendikal faaliyetler için mesai saatleri dışında toplantı yapılması ve işçilere sendika toplantılarına katılmaları için mesaj gönderilmesi sonrası davalı işverenin sendikalı işçilere baskı yaptığını, sendika üyeliğinden istifa etmeyenlerin işten çıkarılacağının beyan edildiğini, işyerinde sendika üyeliğinden istifa edenlerin çalışmaya devam ettiğini, ancak istifa etmeyen sekiz işçinin işten çıkardığını beyan etmişlerdir.

Dairemizce onanan emsal 2014/5350, 2014/5351, 2014/5352 esas sayılı dava dosyalarında emsal işçiler tarafından açılan işe iade davalarında davacı ile yaklaşık olarak aynı tarihlerde işten çıkarılan işçilerin sendikaya üye olmaları sebebi ile iş sözleşmelerinin feshedildiği kabul edilerek sendikal tazminata hükmedilmiş ve emsal nitelikteki bu kararlar onanarak kesinleşmiştir.

Netice itibariyle, tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde; davacının iş sözleşmesinin sendikal faaliyet ve sendikaya üye olması sebebi ile feshedildiği anlaşıldığından, mahkemece sendikal tazminat talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi isabetsiz olup, bozmayı gerektirmiştir. Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.