Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2015/900 K.2015/10178

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalılar avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ....'nin otobüs işletmeciliği işini diğer davalı şirkete devrettiğini ve devir işlemi gerekçe gösterilerek iş sözleşmesinin feshedildiğini, davalılar arasında işyeri devri ilişkisi bulunduğunu beylirterek kıdem, ihbar tazminatı ve birkısım işçilik alacaklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalı .... vekili, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... ve vekili, davalı ... Aş'nin birkısım markalarının satın alındığını, iki şirketin çalışanları, ortakları ve faaliyet adreslerinin farklı olduğunu, diğer davalı ile aralarında işyeri devri ilişkisi yada organik bağ bulunmadığını davacının şirketlerinde çalışması bulunmadığını belirterek davanın husumet yönünden reddini savunmuştur.

Mahkemece, davacı ve diğer bir grup işçinin iş sözleşmesinin davalılar arasında gerçekleşen sözlü ve zımni işyeri devri anlaşması kapsamında feshedildiği, birleşmeden sonra meydana gelecek işçi fazlasının devralan 'yi işçi alacakları sorumluluğundan kurtaracak şekilde resmi devirden önce tasfiye amacını güttüğü belirtilerek bilirkişi raporunda hesaplanan alacakların davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Karar davalılar tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1-Taraflar arasındaki ilk uyuşmazlık, davalılar arasında iş yeri devri ilişkisi bulunup bulunmadığı, işyeri devrinin iş ilişkisine ve işçilik haklarına etkileri noktalarında toplanmaktadır.

İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür.

İşyeri devrinin temel ölçütü, ekonomik birliğin kimliğinin korunmasıdır kararlarına göre, maddi ve maddi olmayan unsurların devredilip devredilmediği ve devir anındaki değeri, işgücünün devri, müşteri çevresinin devri, işyerinde devirden önce ve sonra yürütülen faaliyetlerin benzerlik derecesi, işyerinde faaliyete ara verilmişse bunun süresi, işyeri devrinin kriterleri arasında kabul edilmektedir.

Maddi ve maddi olmayan unsurların devri söz konusu olmaksızın da işgücünün önem taşıdığı sektörlerde ekonomik birliğin önemli unsurunu olan işçilerin devri de, işyeri devri olarak kabul edilmelidir.

Devirden sonra işyerindeki ekonomik birliğin kimliğini koruyup korumadığının saptanabilmesi için, yürütülen faaliyetin devirden sonra yeni işveren tarafından aynı veya özdeş biçimde sürdürülmesi ölçütü yanında, işyerinin taşınmaz ve taşınır malları ile maddî olmayan varlıkların, işyerinde çalışan işçilerin sayı ve uzmanlık bakımından çoğunluğunun, bunun yanı sıra müşteri çevresinin devredilip devredilmediği, devir öncesi ve sonrasındaki faaliyetler arasında benzerlik olup olmadığı, devir sebebiyle işyerinde faaliyet askıya alınmışsa askı süresi gibi koşullar da göz önünde tutulmalıdır.

4857 sayılı Kanun'un 6. maddesinde yazılı olan “hukuki işleme dayalı” ifadesi geniş şekilde değerlendirilmeli, yazılı, sözlü ve hatta zımni bir anlaşma da yeterli görülmelidir. İşyeri devri fesih niteliğinde olmadığından, devir sebebiyle feshe bağlı hakların istenmesi mümkün olmaz.

Somut olayda, davacının iş sözleşmesi davalılardan ... bünyesinde çalışırken 23.11.2011 tarihli fesih bildirimi ile işyerinin kapanması kararı alındığı belirtilerek işletmesel nedenle 31.12.2011 tarihi itibari ile feshedilmiştir. Fesihten sonra davalılar arasında imzalanan Bakırköy 33. Noterliğinin 15.03.2012 tarihli ve 17971 yevmiye numaralı "Marka -Alan adı devir sözleşmesi" başlıklı belge ile...'ye ait bir kısım markalar diğer davalıya devredilmiştir.

Mahkemece, davalılar arasındaki sözlü ve zımni devir sözleşmesinin davacı ile birlikte birkısım işçilen iş sözleşmeleninin feshedildiği tarihte yapıldığı ve bu devrin işyeri devri niteliğinde olduğu kabul edilerek, talep konusu alacaklardan davalıların müştereken sorumlu olduklarına karar verilmiştir. Dosya içeriğine göre, otobüs işletmesi işi yapan ...

Turizm Seyahat A.Ş.'ye ait işçilerin, gayrimenkullerin, işletilen otobüslerin ve teçhizatın büyük çoğunluğunun diğer davalıya devredildiği ispatlanamamıştır. Davacının iş sözleşmesinin feshi, resmi Marka -Alan adı devir sözleşmesi öncesinde yapılmıştır ve ... Seyahat ve Nakliyat A.Ş.'de çalışmasının bulunmadığı tarafların kabulündedir. Türk Borçlar Kanunu 202. maddenin de somut olayda uygulanma olanağı yoktur.

Bu sebeple davalı ....'nin devralan işveren sıfatı ile talep konusu alacaklardan müştereken sorumlu tutulmuş olması hatalıdır.

2-Dava konusunun ıslah yoluyla arttırılması durumunda, ıslah dilekçesinin tebliğini izleyen iki hafta içinde yapılan zaman aşımı def'i ıslaha konu alacakları etkiler. Somut olayda, dava konusu alacaklar 25.02.2013 tarihli ıslah dilekçesi ile arttırılmıştır. Davacının ıslah dilekçesine karşı, davalı .... vekili tarafından yöntemine uygun biçimde zamanaşımı def'i ileri sürüldüğü halde fazla çalışma alacağı bakımından zamanaşımı def'i değerlendirilmeden karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.