Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/20918 K.2019/18371

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin 2004 yılı Mart ayından itibaren davalıya ait işyerinde mevsimlik olarak ve götürü usulle yapı beton-zemin malzeme deneyleri teknik elemanı olarak çalıştığını, 2013 yılı hak ettiği ücretlerin 2014 yılı Temmuz ayında ödendiğini, diğer dönemlik ücretlerin de sürekli geç ödendiğini, işverence ücret ödemesinin ibraname imzalanması şartına bağlandığını, ücret alacağına kavuşabilmek adına müvekkilince ibraname imzalandığını, ibranamenin irade fesadı altında alındığını, ödemenin banka kanalıyla yapılmadığını, ibranamenin geçersiz olduğunu, haksız işten çıkartıldığını beyanla davacının ibraname imzalaması nedeniyle yoksun kaldığı hakları olan kıdem ve ihbar tazminatı ile ücret alacakları gecikme faizlerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacı iddialarının yersiz olduğunu, davacının parça başına çalıştığını, çalışmasının sürekli olmadığını, 01.06.2006-05.07.2014 tarihleri arasında tane başı ürün çeşidine göre mevsimlik çalıştığını, kış aylarında çıkış verildiğini, parça başına çalışmanın, çalışma zamanı dikkate alınmaksızın, yapılan işin parça olarak miktarının esas alındığı hizmet sözleşmesi olduğunu, davacının da önceden belirlenen işlerin yapılıp bitirilmesi karşılığında ücret almaya hak kazandığını, ücretin her ay ödenmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını, tam zamanlı olmayan işler için her ay ücret ödeme zorunluluğunun bulunmadığını,

davacının sürekli çalışan bir işçi olmadığını, ancak yetiştirilmesi gereken işler varken de davacının işyerine gelmediğini, en son alacağı 5.121.00 TL nin de kendisine iki ay öncesinde verilmek üzere ayrılmasına rağmen 15.09.2014 tarihinde ödendiğini, davacıya hakedişleri yapılıp ödendikten sonra ibraname imzalatıldığını, iş sözleşmesinin haklı nedenlerle feshedildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılamaya, dosya kapsamındaki delillere ve bilirkişi raporuna göre davacının iş akdi haklı nedenle davalı işveren tarafından feshedildiğinden kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanamadığı, ücretlerini gecikmeli aldığından bahisle faiz talebinin ise; ödenmeyen ücret alacağının iddia edilmemiş olması, ödenen ücretlerde de faizin ödenmediği yönünde ihtirazi bir kayda rastlanılmaması, böylece fer'i bir borç olan faiz alacağı hakkında davacının asıl alacağının bitmesi ve ihtirazi kayıt dermeyan olunmaması nedeniyle talebe hakkı olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

2-Taraflar arasında iş sözleşmesinin sona erme şekli ile davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadığı noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Dosya kapsamına göre, davacı vekili iş sözleşmesinin işverence haklı bir sebep olmadan feshedilerek davacıdan 2013 yılına ait ücretinin ödenmesi için ibraname imzalaması şartına bağlı olarak ibraname imzalatılarak haklarından yoksun bırakıldığını ileri sürmüş, davalı ise, davacının işe devamsızlık yaptığının tutanaklar ile sabit olduğunu feshin devamsızlık nedenine dayandığını savunmuştur.

Mahkemece, davacının iş sözleşmesinin davalı işverence devamsızlık nedeniyle feshedildiği gerekçesiyle kıdem ve ihbar tazminatı talebi reddedilmiştir. Ne var ki, Mahkemece varılan sonuç, dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Çünkü işverence dosyaya sunulan isimli puantaj kayıtlarında 2014 yılı Temmuz ayında davacı ile birlikte ..., ... , ... ve ... isimli işçilerin de işyerine gelmediği anlaşılmıştır.

Ayrıca 27.07.2014 tarihinden sonra ise... isimli işçi dışında hiçbir işçinin işe gelmediği tespit edilmiştir. Yine diğer aylarda da işçilerin 1 hafta ile 10 gün arasında işe gelmedikleri görülmüştür. Bu durumda bazı haftalarda işyerinde çalışmanın çok az olduğu ya da hiç çalışma olmadığı izlenimi ortaya çıktığından tanıklar yeniden çağırılarak işyerinde çalışmanın sipariş üzerine olup olmadığı, siparişlere göre işçilerin hangisinin çalışıp çalışmayacağının nasıl belirlendiği,

aynı ayda işe devam etmeyen işçiler hakkında ne yapıldığı husularında beyanları alınarak davacı hakkında devamsızlık tutanağı tutulan 03-04.07.2014 tarihlerinde davacıya önceden bildirilen davacının yapması gereken parça bulunup bulunmadığı ve davacının yapması gereken parçaların hangi işçi tarafından üretildiği konularında işveren kayıtları da celbedilerek ve önceki aylarda da davacının ürettiği parça kadar ücret tahakkuku yapıldığı ve en fazla 1-2 hafta işe devam ettiğinin sabit olduğu diğer işçiler için de yine 3 günü aşan “boş ve gelmedi” kayıtlarının bulunması karşısında tüm deliller bir arada değerlendirilerek davacının kıdem ve ihbar

tazminatına hak kazanıp kazanmadığı hususu tartışmaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir.

Ayrıca hakediş kayıtlarına göre davacının Nisan-Kasım 2013 ayları arasında 15,000.98 TL tutarında iş yaptığı ödenmeyen 5.671.98 TL alacağının bulunduğu, 2014 yılında ise Nisan ve Haziran ayları olmak üzere 2.088.69 TL tutarında iş yaptığı kendisine 640.00 TL parça parça ödeme yapıldığı, 25.07.2014 tarihinde fesihten sonra makbuz karşılığı 2.000.00 TL ve 15.09.2014 tarihinde 5.121.00 TL olmak üzere ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Davacıdan alınan ibranamenin tarihininin 05.07.2014 tarihi olduğu ve ibraname içeriğinde: “ 01.06.2006 tarihinden beri çalıştığım... İnş. Ltd.

Şti.’nden kendi isteğimle ayrıldım, çalışmaya başladığım tarihten bugüne kadar geçen çalışma sürem içindeki bütün ücretlerimi ve her türlü hakkım ile hafta ve genel tatil günlerine ait ücretlerimi ayrıca yapmış olduğum fazla mesai ücretlerim ile yıllık izin ücretlerimi ve ayrılış esnasında hak etmiş olduğum ve yukarıda belirtmiş olduğum istihkaklarımı eksiksiz olarak aldım,

işyerinden kanuni ve hizmet akdinden doğan hiçbir şekil ve nam altında herhangi bir alacağımın kalmadığını maddi ve manevi herhangi bir hak talebinde bulunmayacağımı beyanla işyerini -geçmişe dönük olarak da ibra ederim” şeklinde matbu yazılı sadece işe başlama tarihi elle doldurulmuş ibraname olduğu, ibra sırasında hiçbir ödeme yapılmadığının da yukarıdaki tespitlere göre açık olduğu bu nedenle ibranamenin hukuken anlam ve sonuç doğurmayacağı tespit edilmiştir.

Bu itibarla, Mahkemece dosyadaki bilgi ve belgeler ayrıntılı değerlendirilmeksizin eksik inceleme ile iş sözleşmesinin davalı tarafından haklı sebeple feshedildiği değerlendirilerek, davacının kıdem ve ihbar tazminatı talebinin reddi bozmayı gerektirmiştir.