Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/22011 K.2019/20273

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalı işverene ait ...'taki işyerinde 22/04/2004-12/03/2008 tarihleri arasında 800 Amerikan Doları net ücretle mekanikçi olarak çalıştığını, üç öğün yemek, barınma ile ülkeye gidiş geliş uçak bileti ücretinin işverence karşılandığını, iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından haklı bir neden olmadan feshedildiğini, kısmen tazminat ödendiğini ileri sürerek bakiye kıdem tazminatı ve bakiye ihbar tazminatı ile birlikte ödenmeyen fazla çalışma ücreti ve hafta tatili ücretinin hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının ücret alacaklarının zamanaşımına uğradığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmayacağını, davacının saat ücretinin 2,42 Amerikan Doları olduğunu, fazla çalışma ücretlerinin ödendiğini, iş sözleşmesinin kıdem ve ihbar tazminatı ödenmek sureti ile sonlandırıldığını ve davacının ödenmeyen alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu doğrultusunda davacının fazla çalışma ile hafta tatili ücreti talebinin reddine, bakiye kıdem tazminatı ile bakiye ihbar tazminatı talebinin ise kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret noktasında taraflar arasında uyuşmazlık söz konusudur.

Kıdem tazminatına esas alınacak olan ücretin tespitinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32. maddesinde sözü edilen asıl ücrete ek olarak işçiye sağlanan para veya para ile ölçülebilen menfaatler göz önünde tutulur. Buna göre ikramiye, devamlılık arz eden prim, yakacak yardımı, giyecek yardımı, kira, aydınlatma, servis yardımı, yemek yardımı ve benzeri ödemeler kıdem tazminatı hesabında dikkate alınır.

İşçiye sağlanan özel sağlık sigortası yardımı ya da hayat sigortası pirim ödemeleri de para ile ölçülebilen menfaatler kavramına dahil olup tazminata esas ücrete eklenmelidir.

Satış rakamları ya da başkaca verilere göre hesaplanan prim değişkenlik gösterse de, kıdem tazminatı hesabında genişletilmiş ücret kavramı içinde değerlendirilmelidir.Somut uyuşmazlıkta, davacının davalı işverenin Irak’taki işyerinde mekanikçi olarak aylık 800 Amerikan Doları ücretle çalıştığı, ayrıca davacıya 300 Amerikan Doları tutarında yemek ve barınma yardımı yapıldığı belirlenerek hesaplanan (bakiye) kıdem ve ihbar tazminatı hüküm altına alınmıştır.

Dosya kapsamındaki iş sözleşmesinin 14. maddesinde, “Sağlık şartlarına uygun lojman veya yatacak yer ücretsiz olarak işverence sağlanır. Lojman ve yatacak yerin şantiyeden uzak olması halinde, işçilerin toplu veya tek olarak işyerine ulaşımı ücretsiz olarak işverence sağlanır. Yatacak yerin ısıtılması, aydınlatılması ve temizliğinin sağlanması, işverene aittir.

İşçiye ücretsiz olarak günlük 3 öğün yemek verilmesi işverence sağlanır” şeklinde düzenleme bulunduğu görülmekte olup, mahkemece İş Kanununun 32. maddesine göre barınma ve yemek yardımının kıdem tazminatına esas ücrete dahil edilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Diğer taraftan hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacıya yapılan yemek ve barınma yardımının miktarı ile ilgili olarak dosya kapsamında herhangi bir bilgi veya belge bulunmadığı gerekçesiyle bu yardımların karşılığı bilirkişi tarafından 300 Amerikan Doları olarak belirlenmiştir. Bilirkişi raporundaki bu tespit tamamen varsayıma dayalı olup, mahkemece yemek ve barınma yardımının bedeli konusunda herhangi bir araştırma ve inceleme yapılmadan karar verilmesi hatalıdır.

Davacının çalıştığı işyerinin Irak’ta bulunduğu da dikkate alınarak, fesih tarihinde üç öğün yemek ve barınma yardımının parasal karşılığının ne kadar olabileceği ilgili kurum ve kuruluşlardan sorularak netleştirilmeli, sonucuna göre dosya kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirilerek davacının kıdem tazminatına esas ücreti belirlenmelidir.

Barınma ve yemek yardımı bedeline yönelik yeterli araştırma ve inceleme yapılmadan eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.