Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2016/22224 K.2019/20458

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı işçinin 10.08.1990 tarihinde kooperatifte çalışmaya başladığını, emeklilik hakkını elde etmesi nedeniyle kooperatif tarafından iş sözleşmesinin sona erdirildiğini ve kendisine kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, ancak kıdem tazminatı hesaplanırken hizmet süresinin hatalı tespit edildiğini, kamu kurumlarında çalıştığı sürenin de birlikte çalıştığı süreye eklenip davalıya 39.172 TL fazla ödeme yapıldığını beyan ederek yapılan fazla ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının talep ettiği alacağın zamanaşımına uğradığını beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, ...tarafından 31 Pancar Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanlığı’na gönderilen 16.08.2004 tarihli yazıda " Yönetim Kurulu'nun 11.08.2004 tarih ve 89/9 sayılı kararı ile 17.07.2001 tarihine kadar Birliğimizde ve kooperatiflerimizde Personel Yönetmeliğindeki ve Toplu iş sözleşmesindeki hükümlere güvenerek eski işlerini bırakıp camiamıza gelen personelin mağduriyetlerinin ortadan kaldırılması ve Birliğimiz ve Kooperatiflerimizin bundan böyle yüksek miktardaki faiz ve yargılama giderlerine muhatap olmasının önlenmesi amacıyla kıdem tazminatı ödemelerinin Personel Yönetmeliği ve Toplu iş sözleşmesinin 17.07.2001 tarihinden önceki şekline

göre hesaplanarak ödenmesi için Birliğimiz Personel Yönetmeliğinin 138, Pancar Kooperatifleri Personel Yönetmeliğinin ise 139. maddesine ek geçici madde eklenerek uygulanmak üzere Kooperatiflerimize önerilmesine karar vermiştir.

17.07.2001 tarihinden sonra Birliğimizde ve Kooperatiflerimizde işe başlayan personele ise sadece Birliğimizde ve Kooperatiflerimizdeki hizmet süreleri için kıdem tazminatı ödeneceği, Birliğimiz ve Kooperatiflerimiz dışındaki hizmetleri için kıdem tazminatı ödenmeyeceği izahtan varestedir." şeklinde bildirimde bulunulduğu, davalının davacı kooperatifte işe başlama tarihinin 17.07.2001 tarihinden önce olduğu ve yukarıda açıklanan davalı Yönetim Kurulu kararına göre davacıya 12.07.2010 tarihinde kıdem tazminatı ödemesi yapıldığı,

davacının ödeme yapıldığı tarihte uygulaması gereken Kanun, Yönetmelik, TİS hükümlerini ve Yönetim Kurulu kararlarını bildiği, davalıya ödemenin yapıldığı tarih olan 12.07.2010 tarihinden dava tarihine kadar 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 82.maddesinde düzenlenen öğrenme tarihinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği gerekçesiyle davanın zamanaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.

Temyiz Başvurusu: Karar, yasal süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmiştir. Gerekçe:

Davada, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalıya fazla ödenen miktarın tahsili talep edilmektedir.Mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 62.maddesi (6098 sayılı TBK.'nın 78. maddesi) gereğince, borç olmayanı rızası ile ödeyen kimse yanlışlığa düştüğünü ispat ettiği takdirde ödediğini geri isteyebilir. Bu maddede belirtilen yanlışlık eda ile ilgili olup edada bulunanda bağışlama irade ve arzusunun bulunmadığını gösteren bir yanılmadır.

Başka bir deyişle, davacı idarenin tahakkuk memuru hataya düşmeseydi, davalıya edada bulunmayacağı anlamına gelmektedir.Hukuk Genel Kurulu'nun 05.12.1984 tarih, 1982/13. 387 esas - 1984/997 karar sayılı kararı ile herhangi bir şart tasarrufa dayanmayan salt hatalı ödemelerin idare tarafından Borçlar Kanunu'nun sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geri istenebileceği açıklanmıştır.

6098 Sayılı Türk Boçlar Kanunu’nun 82. maddesinde, “Sebepsiz zenginleşmeden doğan istem hakkı, hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar.” hükmü yer almaktadır.Somut uyuşmazlıkta, davacı, davalı işçinin 10.08.1990 tarihinde kooperatifte çalışmaya başladığını, emeklilik hakkını elde etmesi nedeniyle kooperatif tarafından iş sözleşmesinin sona erdirildiğini ve kendisine kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, ancak kıdem tazminatı hesaplanırken hizmet süresinin hatalı tespit edildiğini,

kamu kurumlarında çalıştığı sürenin de Pankobirlikte çalıştığı süreye eklenip davalıya 39.172 TL fazla ödeme yapıldığını beyan ederek yapılan fazla ödemenin sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, davalı zamanaşımı savunmasında bulunmuş, Mahkemece davacıya 12.07.2010 tarihinde kıdem tazminatı ödemesi yapıldığı, davacının ödeme yapıldığı tarihte uygulaması gereken kanun, yönetmelik, toplu iş sözleşmesi hükümlerini ve yönetim kurulu kararlarını bildiği,

davalıya ödemenin yapıldığı tarih olan 12.07.2010 tarihinden dava tarihine kadar 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 82.maddesinde düzenlenen öğrenme tarihinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği gerekçesiyle davanın zamanaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.Davacı vekili, temyiz dilekçesinde. Danıştay10.

Dairesi’nin 26.03.2014 tarih 2013/7886 esas 2014/1879 karar sayılı ilamı ile müvekkili birliğin kamu tüzel kişiliğinin bulunmadığını, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 72/2 maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 124. maddesi uyarınca özel hukuk tüzel kişisi olduğuna hükmedildiğini, bu nedenle işçilerin kamu kurumlarında geçen hizmet süresinin kooperatifte geçen hizmet süresiyle birleştirilemeyeceğini, verilen bu karardan sonra birliğin hukuk müşavirliği tarafından yapılan ödemelerin incelediğini, hukuka aykırı yapılan hesaplamalar ve ödemelerin tespit edilerek birlik yönetim kuruluna bildirildiğini,

birlik yönetim kurulunca 31.07.2015 tarih 43/26-12 sayılı karar ile fazla ödenen kıdem tazminatlarının tespit edilerek ilgililer hakkında dava açılmasına dair karar alındığını,6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 82. maddesinde düzenlenen öğrenme tarihinin yönetim kurulunun karar aldığı tarih olduğunu beyan ederek temyiz talebinde bulunmuştur.6098 Sayılı Türk Boçlar Kanunu’nun 82. maddesi gereğince zamanaşımı süresi geri isteme hakkı olduğunun öğrenildiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağından,