Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/37877 K.2018/6037

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının Özel Öğretim Kurumları Kanunu’nun 9. maddesi gereğince belirli süreli olarak yapılan 16.09.2013 başlangıç tarihli iş sözleşmesi ile davalıya ait özel okulda tarih öğretmeni olarak çalışmaya başladığını, iş sözleşmesinin 2014 ve 2015 yıllarında yenilendiğini, ancak davalı işverenin 2016-2017 eğitim döneminde sözleşmeyi yenilemeyeceğine dair bildirimde bulunduğunu, oysa taraflar arasında asgari süreli iş sözleşmesi bulunduğunu ve davacının iş güvencesi hükümlerinden yararlanabileceğini ileri sürerek, feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, iş sözleşmesinin belirli süreli iş sözleşmesi olduğunu ve sürenin bitiminde sona erdiğini ileri sürerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kabulü ile feshin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine, işe başlatılmama halinde davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının davacının dört aylık brüt ücreti olarak belirlenmesine, davacının süresi içinde başvurması halinde hak kazanacağı en çok dört aya kadar ücret ve haklarının davalıdan tahsili gerektiğine karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından, istinaf dilekçesinde bildirilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, feshin geçersiz olduğuna dair ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden yerinde olduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir.

Temyiz:

Karar yasal süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

Dosyadaki yazılara, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık 5580 sayılı Kanuna tabi özel okulda öğretmen olarak çalışan davacının iş güvencesi hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacağı noktasındadır.

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu’nun “Özlük hakları ve sorumluluklar” başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasına göre, “Kurumlarda çalışan yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler ile kurucu veya kurucu temsilcisi arasında yapılacak iş sözleşmesi, en az bir takvim yılı süreli olmak üzere yönetmelikle belirtilen esaslara göre yazılı olarak yapılır. Mazeretleri nedeniyle kurumdan ayrılan öğretmen ve öğreticilerin yerine alınacak olanlar ile devredilen kurumların yönetici, öğretmen ve öğreticileri ile bir yıldan daha az bir süre için de iş sözleşmesi yapılabilir.”

5580 sayılı Kanunda yer alan bu düzenleme karşısında, anılan Kanun kapsamında çalışanların iş güvencesi hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacağı hususunda Yargıtay Hukuk Daireleri arasındaki içtihat uyuşmazlığının giderilmesi amacı ile içtihatların birleştirilmesi gündeme gelmiş, konu Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulunda değerlendirilmiş ve Yargıtay İçtihatları Birleştirme Genel Kurulu' nun 23.02.2018 tarih,

2017/1 Esas - 2018/2 Karar sayılı içtihadı birleştirme kararında "5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında çalışanların iş sözleşmelerinin üst üste yenilense dahi bu yenilenmenin yasadan kaynaklandığı ve sözleşmenin belirli süreli iş sözleşmesi olma özelliğini koruduğu, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışanların iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayacaklarına" karar verilmiştir.

Yargıtay Kanunu' nun 45/5. maddesi “ İçtihadı birleştirme kararlarının benzer hukuki konularda Yargıtay Genel Kurullarını, Dairelerine ve Adliye Mahkemelerini bağlayacağı” hükmünü içermekte olup, somut uyuşmazlığın İçtihadı Birleştirme Kararı çerçevesinde ele alınması yasal bir zorunluluktur.

Somut uyuşmazlıkta, davacının davalıya ait özel okulda, 16.09.2013 tarihinde Özel Öğretim Kurumları Kanununa tabi Türkçe öğretmeni olarak çalışmaya başladığı, sözleşmenin 2014 ve 2015 yıllarında yenilendiği, ancak davalı işverenin 2016-2017 yılı eğitim döneminde iş sözleşmesini yenilemeyeceğini bildirdiği, böylece sözleşmenin sürenin bitiminde sona erdiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamına göre, taraflar arasında düzenlenen iş sözleşmesi, 5580 sayılı Kanun çerçevesinde düzenlenen iş sözleşmesi olup, sözleşmenin belirli süreli iş sözleşmesi olması kanuni düzenlemenin bir gereğidir. Belirli süreli iş sözleşmesinin her eğitim dönemi için yenilenmesi de sözleşmeyi belirsiz süreli hale getirmez. Bu sebeple, davacının iş güvencesi hükümleri kapsamında değerlendirilemeyeceği açıktır.

İçtihadı Birleştirme kararı tüm yargı organları yönünden bağlayıcı olup, belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan davacının iş güvencesi hükümleri kapsamında olmadığının kabulü ile davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

Davacının 4857 sayılı Kanun'un 18 maddesindeki yasal şartları taşımadığı anlaşıldığından, Dairemizce temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasına ve 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/3. maddesi uyarınca aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.