Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2017/6476 K.2017/7635

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar ... Temizlik Hizm., ...Bankası A.Ş. ile ... Elektrik Makina Mühendislik Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı asıl işveren ...Bankası A.Ş.'nin ... şubelerinde diğer davalı alt işveren şirketler nezdinde 01.12.2004-01.07.2012 tarihleri arasında çalışan müvekkilinin iş akdinin ihbar öneline uyulmaksızın, haklı ve geçerli sebep bildirilmeksizin feshedildiğini iddia ederek bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ...Bankası vekili, davacı ile banka arasında herhangi bir hizmet akdi bulunmadığını, müvekkil banka ile davalı ibrahim ...Hayvancılık Tarım Inş. San. ve Tic. A.Ş. arasında imzalanan sözleşme ile müvekkil banka kendi faaliyet konusu dışında olan bankanın muhtelif işyerlerine ait temizlik ve servis işlerini verdiğini, söz konusu şirketin davacının da bulunduğu çalıştırdığı personelini banka ve benzeri işyerlerinde temizlik vs. işleri yapmak için görevlendirdiğini, herhangi bir şekilde işveren sıfatı bulunmayan müvekkil banka aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı... Elk. Mak. İnş. Tur. ve Tem. Hiz. San. Tic Ltd. Şti. (Yeni Ünvanı: ... Elk. Mak. Müh. Taahs. San. Ve Tic. Ltd. Şti) vekili, davacının şirkette 01.12.2004-31.05.2005 tarihleri arasında 6 ay çalışıp ayrıldığını, daha sonra da ... Tem. Ltd. Şti.'nde çalışmasına devam ettiğini, müvekkil şirketin diğer davalı şirketlerle hiçbir organik bağının bulunmadığını, bu nedenle şirkete husumet yöneltilemeyeceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Temizlik şirketi vekili, müvekkil şirket ile diğer davalı ...Bankası A.Ş. arasındaki hizmet sözleşmesinin sona ermesinin ardından davacının müvekkil şirketten istifaen ayrılarak diğer davalı İbrahim ...Hayvancılık Ltd. Şti. nezdinde çalışmasına devam ettiğini, iş akdi feshedilmediğinden feshe bağlı alacaklardan olan kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücret hakkının doğmadığını, davacının müvekkili şirketten sonra işbaşı yaptığı ibrahim... Ltd. Şti. nezdinde çalışırken kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde iş sözleşmesi sona ermiş ise kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının kıdem tazminatı yönünden sorumluluklarının çalıştırdıkları süre ve ücret seviyesi ile sınırlı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalılardan ...Bankası A.Ş ve ... Tem. Hiz. ve Malz. Tic. Ltd. Şti. ile .. Elektrik Makina Müh. Tic. Ltd. Şti. vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Taraflar arasında hükmedilen alacaklardan alt işverenlerin ve son işverenin ne miktarda sorumlu olduğu hususu tartışmalıdır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 120. maddesi uyarınca yürürlüğü devam eden mülga 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14/2. maddesi hükmü, 4857 sayılı Kanun’un 6. maddesinde belirtilen işyeri devrini de içine alan geniş bir düzenleme olarak değerlendirilebilir.

Gerçekten maddede işyerlerini devir veya intikalinden söz edildikten sonra “…yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli…” denilmek suretiyle uygulama alanı 4857 sayılı Kanun’un 6. maddesine göre daha geniş biçimde çizilmiştir.

O halde kıdem tazminatı açısından asıl işveren alt işveren ilişkisinin sona ermesinin ardından işyerinden ayrılan alt işveren ile daha sonra aynı işi alan alt işveren arasında hukuki veya fiili bir bağlantı olsun ya da olmasın kıdem tazminatı açısından önceki işverenin devir tarihindeki ücret ve kendi dönemi ile sınırlı sorumluluğu, son alt işverenin ise tüm dönemden sorumluluğu kabul edilmelidir.

Sonuç olarak, tarafların fesih konusunda irade açıklamaları veya fesih işlemi yerine geçecek işlemleri olmadığı sürece, işçinin asıl işverenden alınan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere ait işyerinde ara vermeden çalışması halinde işyeri devri kurallarına göre çözüme gidilmesi yerinde olur. Bu durumda değişen alt işverenler işçinin iş sözleşmesini ve doğmuş bulunan işçilik haklarını devralmış sayılır.

İş sözleşmesinin tarafı olan işçi veya alt işveren tarafından bir fesih bildirimi yapılmadığı sürece iş sözleşmeleri değişen alt işverenle devam edeceğinden, işyerinde çalışması devam eden işçinin feshe bağlı haklar olan ihbar ve kıdem tazminatı ile izin ücreti talep koşulları gerçekleşmiş sayılmaz.

Asıl işveren tüm hizmet süresine göre kıdem tazminatı ile yıllık izin alacağından; d...den alt işveren ise kendi çalıştırdığı dönem ve ücret seviyesine göre belirlenecek kıdem tazminatından sorumlu olup, feshe bağlı yıllık izin alacağından sorumlu değildir.

Somut olayda, alt işverenler nezdinde temizlik işçisi olarak çalışan davacının en son...Hayvancılık San.Tic.A.Ş. nezdinde iş sözleşmesi feshedilmiştir. Söz konusu şirket haricindeki davalılar son alt işveren olmadığından, kıdem tazminatından sadece kendi dönemi için sorumlu olup, ihbar tazminatı ve yıllık izin alacağından ise sorumlu tutulamayacağı halde, mahkemece alacaklarının tamamından davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmuştur.

Mahkemece, davalı asıl işveren ve son alt işveren haricindeki alt işverenlerin kıdem tazminatından sorumlu olduğu miktar belirlenerek, bu miktar yönünden sorumluluğu cihetine gidilmeli, ihbar tazminatı ve yıllık izin alacağına ilişkin olarak ise yalnızca asıl işveren ve son alt işverenin sorumlu oldukları kabul edilmelidir. Yazılı gerekçe ile aksi yönde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Kaldı ki, davacının çalıştığı alt işveren ...Elektrik Makina Tic. Ltd. Şti. Nezdindeki çalışma süresinin bir yılın altında olduğu, bu nedenle kıdem tazminatı alacağından sorumlu tutulamayacağının gözetilmemesi de isabetsizdir.

Sonuç: