Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2011/4536 K.2012/571

Taraflar arasındaki kooperatifin ihyası davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili birliğin üyesi olan davalı kooperatif üyelik aidatlarını ödememesi nedeniyle hakkında icra takiplerine giriştiklerini, takiplerden birine yapılan itirazın iptal edildiğini, ancak borçlu kooperatifin tasfiye kararı alarak Ticaret sicilinden de kaydını terkin ettirdiğinin ortaya çıktığını, bu nedenle ilgili takip dosyalarına konu alacağın tahsil edilemediğini öne sürerek, alacaklarının tahsil edilebilmesi amacıyla kooperatif tüzel kişiliğinin yeniden ihyasına ve tasfiye memurlarının görevinin devamına dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan Ticaret Sicil Memurluğu, davaya cevap vermemiştir.

Davalı tasfiye Memurları, davacıya borçlu olmadıklarını, bu nedenle de 2005 yılında tasfiyenin sonuçlandırıldığını savunarak, davanın reddini talep etmişlerdir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davanın, Kadıköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2008/177 Esas sayılı dosyanında verilen mehil uyarınca açıldığı, ancak açılan davanın kooperatif aleyhine değil, tasfiye memurları hakkında açılması, ayrıca adı geçen mahkemece ihya davasının sonucu beklenmeden karar verilmesi nedeniyle, verilen yetkinin geri alındığı, esasen kooperatif hakkında açılmış bir dava da bulunmadığı, davacının tüzel kişiliğin ihyasında hukuki yararının da bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Ticaret ortaklıkları gibi, kooperatifin de tüzel kişiliği bulunmaktadır. Kooperatifin tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinme (terkin) ile sona erer. Tüzel kişiliğin sona ermesi için de, tasfiye işlemlerinin eksiksiz tamamlanması gerekir.1163 Sayılı Kooperatifler Kanununun 98 ve T.T.K.nun 450'inci maddesinin atfı ile T.T.K.nun 224 ve 445'inci maddelerinde tasfiye memurlarının görev ve yetkileri, tasfiyenin nasıl yapılacağı açıklanmıştır. Şayet, tasfiye işlemleri gerektiği gibi tamamlanmamış ve tasfiyesi gereken hususlar eksik bırakılmışsa, tüzel kişilik ticaret sicilinden silinse bile, kooperatifin tüzel kişiliğinin sona erdiğinin kabulü olanaksızdır. Bu gibi durumlarda, kooperatif tüzelkişiliğinin ihyası için dava açılabilir.

Somut olayda, davacı vekilinin davalı kooperatifin icra takiplerine ve mahkeme kararına rağmen tasfiye edildiği iddiası karşısında, ihyası talep edilen kooperatifin sicilden terkin edilip edilmediği araştırılıp, davacı vekilinin davalı kooperatiften Kartal 3. İcra Müdürlüğü'nün 2003/2582 ve 2004/4053 (yenileme 2006/1724) sayılı dosyaları ile Kartal 4. İcra Müdürlüğü'nün 2007/2979 sayılı dosyalardaki alacaklarının tahsili için davalı kooperatifin ihyası talebinde bulunması karşısında hukuki yarar olduğnun kabulü ile ileri sürülen iddialar da gözönünde bulundurularak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.