Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/2476 K.2013/3037

Taraflar arasındaki kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali mümkün olmazsa tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin üyesi olduğunu, rahatsızlığı ve bir kısım işleri nedeniyle...'ya taşındığını, yeni adresini kooperatif yöneticilerine telefonla bildirdiğini, ekonomik sıkıntıları nedeniyle bir kısım kooperatif borçlarını yatıramadığını, daha sonra kooperatif yöneticileri ile yaptığı telefon görüşmelerinde aidat borçlarını ödemek istediğini söylediğinde yönetim kurulu kararı ile kooperatiften çıkarıldığını öğrendiğini, çıkarma işlemini genel kurulun yapabileceğini, yönetim kurulunun böyle bir yetkisi olmadığını, yasa gereği üst üste iki ihtarname gönderilmesi gerekirken gönderilmediğini,

çıkarma kararının da kendilerine tebliğ edilmediğini ve çıkarma işlemini öğrendikleri tarih olan 02.07.2009 tarihinden itibaren üç aylık yasal süre içerisinde bu davayı açtıklarını ileri sürerek, usulsüz olarak yapılan kooperatiften çıkarma işleminin iptaline ve bunun mümkün olmaması halinde ....000,00 TL tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiş, ....02.2011 tarihli dilekçesinde tazminat isteminin üye olsaydı sahip olacağı hakka ilişkin olduğunu bildirmiş, eksik harcı tamamlamıştır.

Davalı vekili, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davanın yasal süre içerisinde açılmadığını, davacının 1995 yılından sonra aidatlarını hiç ödemediğini, kendisine defalarca ihtar çekildiğini, aidatları ödemediği için kooperatiften ihraç edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, dosya kapsamı ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; kooperatif tarafından çıkarılan ihtarnamelerin kooperatif kayıtlarında mevcut adresine göre davacıya tebliğ edildiği, davacının telefonla yapılan görüşmelerde yeni adresin bildirildiğine ilişkin iddiasının kabulünün mümkün olmadığı, kooperatif aidatlarını ödemeyen davacıya iki defa ihtarname gönderilmesine rağmen ihtarların gereğini yerine getirmediği ve kooperatiften ihraç koşullarının oluştuğu, davacının üç aylık hak düşürücü süre içerisinde itiraz ve dava açma hakkını kullanmadığı ve bu nedenle davanın süresinde olmadığı,

kaldı ki gerçek borç miktarını yansıtan ihtarnamelere rağmen aidat borçlarının ödenmediği ve ihraç kararının yerinde olduğu, ihraç kararı yerinde olduğundan davacının "üye olsaydı sahip olacağı haklara ilişkin" olarak talep ettiği tazminatı talep hakkının bulunmadığı, yaptığı aidat ödemelerine ilişkin bir talebinin de bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Aidat yükümlülüğü bulunan bir kooperatifte ortağın uzun süre kooperatife uğramaması, aidat borcunun bulunup bulunmadığını takip etmemesi, üyeliğinin sona erdiğini zımnen kabul ettiği, diğer anlatımla üyelik haklarından zımnen vazgeçtiği, eylemli olarak ortaklıktan çıkma iradesini yansıttığı anlamına gelir. Böyle bir ortağın açtığı davanın TMK'nın .... maddesinde öngörülen iyiniyet kuralına aykırı düştüğü ilke olarak kabul edilmelidir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun .../son maddesinde; "Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder." hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, 03.07.1999 tarihinde yönetim kurulunun ihraç kararı aldığı, ....04.2010 tarihinde yapılan genel kurulda bu kararın onaylandığı, davanın ....07.2009 tarihinde açıldığı, aidat yükümlülüğü bulunan davacının kendi beyanları ve tüm dosya kapsamı ile 1995 yılından bu yana aidat ödemediği ve uzun süre kooperatife uğramadığı, aidat borcunun bulunup bulunmadığını takip etmediği, 31.....2000 tarihinde davacının ödediği ....665,32 TL'nin davacının banka hesabına yatırıldığı ve kooperatifçe benimsenmediği anlaşıldığından,

davacının ihraç kararını zımnen kabul ettiği, üyelik haklarından zımnen vazgeçtiği ve ortaklıktan çıkma iradesini bu şekilde ortaya koyduğu, açılan davanın bu nedenlerle TMK'nın .... maddesinde öngörülen iyiniyet kuralına aykırı düştüğü gerekçesiyle davanın reddi gerekirken, aynı sonuca hem hak düşürücü süre hem de esas yönünden belirtilen gerekçelere dayanılması suretiyle varılması gereksiz ise de, karar sonucu itibariyle doğru olduğundan, davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gerek kalmaksızın, temyiz itirazlarının sonucu itibariyle reddi ile kararın HUMK'nın 438/son maddesi uyarınca değişik gerekçe ile onanması gerekmiştir.