Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/2543 K.2013/3264

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin eski üyesi iken maliki bulunduğu taşınmaza istinat duvarı yaptığını, davalı kooperatifin 2009 yılı genel kurulunda, kooperatif üyeliği sırasında yaptırılan işlerin faturalarının ibrazı halinde üye hesabına alacak kaydedilmesine dair karar alınmasına rağmen, istinat duvar bedeli olan ....420,00 TL'nin ödenmediğini, alacağın tahsili için başlatılan takibin, davalının haksız itirazı ile durduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile %40 ... inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının taşınmazı istinat duvarı yapmadan önce sattığını, aktif dava ehliyeti bulunmadığını,genel kurul kararının uygulanması için gereken şartların oluşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre,davacının takipten önce konutunu satarak kooperatif üyeliğinden ayrıldığı, bu nedenle davalıdan talep edebileceği alacak yönünden tasarruf yetkisi bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, kooperatif ortaklığına dayalı alacak istemine ilişkindir. Hukuki yarar dava koşulu olup, mahkeme dava şartlarını re'sen incelemekle görevlidir. Hukuki yararın sadece dava tarihi itibariyle değil, dava devam ettiği sürece ve hükmün kesinleşmesine kadar devamı da gereklidir. Gerçekten de, ortaklık hak ve sıfatına bağlı olarak dava açan kişinin, şayet yargılama sırasında bu ortaklık sıfatı sona erecek olursa, artık davayı takip ve sonuçlandırmakta hukuki yararı kalmaz.

Davacının tazminata ilişkin isteminin dinlenebilmesi için, davalı kooperatifin üyesi olması ve bunun açılan dava boyunca ve kararın kesinleşmesine kadar devam etmesi gerekir. Öte yandan, daire satımında üyelik, kendiliğinden alıcıya satım ile birlikte geçmez. Satıcının üye olması ve üyeliğinin alıcı tarafından ayrıca devir alınması gerekmektedir. Üyelik ayrıca devredilmedikçe satıcının üyeliği kooperatif nezdinde devam eder.

Satıcının üye olması, alıcının bu üyeliği ayrıca devir alması, devir alanın kooperatif üyelik koşullarını taşıması halinde kooperatifin bu kişiyi 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun .../... ncü maddesi uyarınca ortaklığa kabul etmesi zorunludur. Ortağın üyeliği devrettiği, devir alanın ortaklık şartlarını haiz olduğu,

kooperatifin devir alanı üyeliğe kabul zorunda olduğu anlaşıldığı takdirde, kooperatife karşı dava hakkı devir alana geçer. Üyenin istifasının gerçekleşmesi halinde de dairenin tahsis nedeni olan uyelik ilişkisi sona ereceğinden, daireyi kooperatife bırakması, tapusunu almışsa kooperatife devretmesi gerekeceğinden, o daireye bağlı takip ve dava hakkı da sona erer.

Somut olayda, davacı noter aracılığıyla gönderdiği ....07.2011 tarihli ihtarnamesinde satımı ve istifayı bildirmiş olup, 02.08.2011 tarihinde kooperatife ulaşmış ve aynı gün kooperatifçe istifa kabul edilmiştir. Davacı daireyi satmış ise de üyeliği devretmemiştir. Takibin başlatıldığı 02.08.2011 tarihi itibariyle davacının istifa nedeniyle kooperatif ortaklığı sona ermiştir.

Mahkemece istifası nedeniyle üyelik sıfatı sona eren davacının itirazın iptali davasının, takip başlatmakta hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle reddi gerekirken, aynı sonuca davacının satım nedeniyle üyelikten ayrıldığı için daire üzerinde tasarruf yetkisi kalmadığı gerekçesiyle varılması isabetsiz ise de, sonucu itibariyle doğru olan kararın, HUMK'nın 438/son maddesi gereğince değişik gerekçeyle onanması gerekmiştir.