Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2013/8103 K.2013/7150

Taraflar arasındaki sözleşmenin uyarlanması, olmazsa alacak davasında davacı vekilinin talebi üzerine konulan ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin ara karara itirazı üzerine mahkemece itirazın reddine yönelik verilen kararın süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkili ile davalı yüklenici arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandıktan sonra davalının imar planında yapılan değişiklikten yararlanarak inşaat alanını ve daire sayısını arttırdığını ileri sürerek, sözleşmenin uyarlanmasını, olmazsa tazminatın tahsilini talep ve dava etmiş, sözleşmeye konu 14 parsel sayılı taşınmazın 3. kişilere devrinin ve temlikinin önlenmesine yönelik ihtiyati tedbire karar verilmesini talep ve dava etmiş, mahkemece, teminat karşılığında sözleşmeye konu 14 parsel sayılı taşınmaz üzerine devir ve temlikinin önlenmesine yönelik tedbir konmuştur.

Davalı vekili, 11.06.2013 tarihli dilekçe ile sözleşmeye konu taşınmazda kat mülkiyeti kurulduğunu, bütün taşınmaz üzerindeki tedbirin aşırı olduğunu, müvekkilinin mağduriyetine sebep olduğunu ileri sürerek, öncelikle ihtiyati tedbirin tamamen kaldırılmasını, mümkün olmaması durumunda 1,2,3,4,9,22,31,32 numaralı bağımsız bölümler haricindeki bağımsız bölümler üzerindeki ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.

Mahkemece, 02.06.2013 tarihli ara karar ile söz konusu parsellerin 626 ada 14 parsel sayılı taşınmaz üzerine birleştiği, kat irtifakı yönünde de işlem yapıldığı, davanın alacak talebine yönelik olduğu, ihtiyati tedbirin taşınmazın tamamına yönelik olarak kalmasında hukuki yarar bulunmayacağı, zira bir kısmının üzerindeki ihtiyati tedbirin davacı tarafın iddia ettiği ( fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile ) alacağı temin edebileceği gözönüne alındığında ihtiyati tedbir kararında değişikliğe gidilerek 626 ada, 14 parsel sayılı taşınmazda 1,2,3,4,9,22,31 ve 32 no'lu bağımsız bölümler üzerindeki tedbirin devamına, bu bağımsız bölümler dışındaki bağımsız bölümlerin devir ve temlikin önlenmesi bakımından verilen ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından 20.06.2013 havale tarihli dilekçe ile mahkemenin 02.06.2013 tarihli bir kısım bağımsız bölümler üzerindeki ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin ara karara itiraz edilerek, ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiştir.

Mahkemece, 05.07.2013 tarihli kararla davanın niteliğinin genel anlamda alacak istemine yönelik olduğu, ihtiyati tedbirin alacağı garanti altına alan bir yol olmayıp, geçici hukuki koruma niteliğinde olduğu, ihtiyati tedbirin taşınmazın tamamına konulmasının ihtiyati tedbir ile ulaşılmak istenen amaca aykırı olacağı gibi, mülkiyet hakkını da sınırlandıracağı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

İtirazın reddine ilişkin 05.07.2013 tarihli ara kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Bu ara karar ihtiyati tedbir talebinin reddi niteliğinde olup, HMK'nın 391. maddesi uyarınca yasa yolu açık olduğundan, temyiz incelemesi yapılmıştır.

İhtiyati tedbirin şartlarını düzenleyen 6100 sayılı HMK'nın 389/1. maddesine göre, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." İhtiyati tedbir, bu madde hükmü uyarınca kural olarak kendisi çekişmeli olan, bir diğer ifade ile davacının üzerinde ayni hak iddia ettiği malların üçüncü kişilere devrinin engellenmesi amacını güder.

Bir alacağın güvence altına alınması için öngörülen geçici hukuki himaye yolu ise İİK'nın 257 vd. maddelerinde düzenlenen ihtiyati haciz olup, bununla mal üzerinde bir ayni hak iddiası ileri sürülmemekte, malın üçüncü kişiye devrine engel olunmamakta, bunun yerine alacağın o malın satış bedelinden karşılanması ve malın devri halinde haczin, devralana karşı da dermeyan edilebilmesi imkânı sağlanmaktadır.

Somut olayda, davacı tarafça öncelikle sözleşmenin uyarlanması, mümkün olmadığı taktirde tazminat talep edilmiş olup, davacının ilk talebi yönünden mahkemece HMK'nın 389/1. maddesinin koşullarının bulunup bulunmadığının tartışılıp değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, davacının terditli tazminat talebi ön plana alınarak, itirazın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. 2-Bozma nedenine göre, itiraz eden davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.