Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/1374 K.2014/4677

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, müvekkilinin fındık üreticisi ve davalının 7846 numaralı üyesi olduğunu, 2006 yılında 5113 kg fındığı davalıya teslim etmesine rağmen bedelinin ödenmediğini ileri sürerek, 5113 kg fındık karşılığı olan 25.565,00 TL'lik bedelin 07.11.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacıya teslim ettiği ürün karşılığında avans ödemesi yapıldığını, hesaplaşma işlemi yapılmadan davacının alacağının muaccel olmayacağını, davacıya diğer ortaklardan farklı bir işlem yapılmadığını, ancak davalı kooperatifin ekonomik olarak büyük sıkıntılar yaşadığından ödemenin tümüyle yapılamadığını, davacının imzalamış olduğu taahhütname ile ürün bedeli ile ilgili dava açmayacağını açıkça kabul ettiğini, davacının faiz isteminin de yasal dayanağının bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; davacının davalı kooperatif ortağı olduğu ve 2006 yılında davalıya teslim ettiği 5113 kg fındık karşılığının davacıya yapılan 193,00 TL'lik ayni ödeme düşüldüğünde bakiye 22.353,96 TL olduğu ve bu tutarın ödenmediği, davacının kooperatif ortağı olduğundan ancak dava tarihinden itibaren faiz talep edebileceği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile 22.163,96 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin ise reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, fındık ürün bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesinde karşılığını bulan eşitlik kuralı gereğince, kooperatif ortakları hak ve yükümlülüklerde eşit olup, kooperatif aynı durumdaki ortaklarına eşit işlem yapmak zorundadır.

Davalı kooperatifin, 2006 yılında teslim edilen fındık ile ilgili diğer ortaklarına hangi birim fiyatı üzerinden hesaplama yaparak ödemede bulunduğu, fındık bedeline teslim tarihinden itibaren faiz uygulanıp uygulanmadığı, uygulanmış ise hangi oranda uygulandığı araştırılmalı, davacı alacağı ve faiz başlangıç tarihi sağlıklı şekilde tespit edilmelidir.

Kooperatif uygulamalarına göre, faiz başlangıcının ürün teslim tarihi ya da bilanço tarihi olarak belirlenmemesi halinde, davacı tarafça, dava açılmasından evvel davalıya usulüne uygun temerrüt ihtarı gönderilip gönderilmediğinin tespiti, temerrüde düşürme olmadığı takdirde, şimdiki gibi kabul edilen alacağa dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesi gerektiğinin gözetilmesi gerekir.

Bu itibarla; davalı kooperatif anasözleşmesi, davacının fındık bedelinin ödenmesi için verdiği dilekçesi ve bu dilekçeye verilen 30.12.2009 tarihli cevap yazısı ile kooperatif defter ve kayıtları üzerinde yukarıda belirtilen ilkeler çerçevesinde kooperatifler konusunda uzman bir bilirkişi heyetinden açıklamalı, gerekçeli, denetime elverişli rapor aldırılıp oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.