Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/1427 K.2014/3246

Taraflar arasındaki tazminat ve müdahalenin men'i davalarının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davaların reddine yönelik olarak verilen hüküm süresi içinde asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmiş ise de, dosya içerisinde tebligat için mürafaa pulu bulunmadığından duruşma isteminin red edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince, davacı yüklenicinin bir kısım imalat yaptığını, sözleşmenin mahkeme kararıyla feshedildiğini, yapılan imalatın davalı arsa sahiplerince kullanıldığını ileri sürerek, imalat bedelinin tahsilini; davalı arsa sahipleri vekili, birleşen davada davalıların müdahalesinin men'ini talep ve dava etmişlerdir.

Davalılar arsa sahipleri vekili, davacı yüklenicinin edimlerini yerine getirmediğini, binanın kaçak olduğunu savunarak, asıl davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacı yükleniciye verilen kesin süreye rağmen projeye aykırılığı gidermediği ve deprem yönetmeliğine aykırı binanın arsa sahiplerince kabule zorlanamayacağı gerekçesiyle, asıl davanın reddine; birleşen davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı-birleşen davada davalı yüklenici vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında 07.01.1994 günlü düzenleme şeklinde arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile ek sözleşmenin varlığı çekişmesizdir. Ne var ki, yüklenici, taahhüt ettiği inşaatı süresinde sözleşmesine uygun şekilde tamamlayıp teslim etmemiş ve bu suretle temerrüde düştüğünden sözleşmelerin geriye etkili olarak feshine karar verilmiş ve verilen karar da 04.11.2003 tarihinde kesinleşmiştir.

Temyiz incelemesine konu asıl davada, yüklenici, feshedilen sözleşmeye istinaden yaptığı imalat bedelinin tahsilini istemektedir. TBK'nın 125/III.(BK. md. 108/1) maddesi hükmünde, taraflara karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerin feshi halinde, karşılıklı olarak aldıklarını aynen veya ikame değerleri ile iade etmeleri düzenlenmiştir.

Arsa sahiplerine ait arsada yapılan ve arsanın mütemmim cüzü haline gelen mevcut inşaatın aynen iadesi mümkün olmadığından feshin kesinleştiği tarih itibariyle değeri, serbest piyasa fiyatlarıyla hesaplanarak yükleniciye verilmelidir. Ancak bunun için yapılan imalatın arsa sahiplerinin yararına ve kullanabilecekleri nitelikte olması gereklidir.

Her ne kadar, mahkemece, mevcut yapının projesine aykırı olduğundan bahisle dava reddedilmiş ise de belediyeden gelen cevabi yazılara göre H/2 çekme mesafesine aykırılığın giderilmesi ve 2007 yılında değişen deprem yönetmeliğine göre yapının takviyesi halinde ruhsat verilebileceği bildirilmiştir.

Bu durumda, mahkemece yapılması gereken iş, bilirkişilerden alınacak ek raporla arsa sahiplerinin yararına ve kullanabilecekleri nitelikte imalatın varlığı saptandığı takdirde, feshin kesinleştiği tarihteki serbest piyasa rayiçleri üzerinden varsa binadaki ayıplı işler de dikkate alınarak imalat bedelinin hesaplatılmasından, bulunacak bedelden, yapının 06.03.2007 deprem yönetmeliğine uygun hale getirilmesi için gerekli tüm masraflar ile H/2 çekme mesafesine uygunluğun sağlanabilmesi için yapılması gereken masrafın ve varsa diğer tüm uygun hale getirme masraflarının hesaplatılarak mahsup edilmesi suretiyle belirlenecek bedelin hüküm altına alınmasından ibarettir.

Açıklanan nedenlerle, eksik incelemeye dayalı mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.